อิหร่านยังแค้นมะกัน
ปิดฮอร์มุซซ้ำ
หลังเปิดได้แค่วันเดียว
เดือดสหรัฐล้อมท่าเรือ
อัดทำตัวเป็นโจรสลัด
วิกฤตตอ.กลางปะทุอีก

กองทัพอิหร่านประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง หลังเปิดได้เพียงไม่ถึง 1 วัน เพราะบรรลุข้อตกลงหยุดยิงระหว่างยิวกับเลบานอน ระบุต้องปิดอีกครั้ง เนื่องจากสหรัฐยังไม่เลิกปิดล้อมท่าเรือ

นายอับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน เปิดเผยผ่านสื่อสังคมออนไลน์ว่า ช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญของการค้าพลังงานโลกพร้อมเปิดให้เรือพาณิชย์ทุกลำสัญจรผ่านได้ในช่วงเวลาที่เหลือของข้อตกลงหยุดยิงระยะเวลา 10 วัน ซึ่งมีสหรัฐเป็นผู้ประสานงาน โดยข้อตกลงนี้เริ่มมีผลบังคับใช้เมื่อวันพฤหัสบดีระหว่างอิสราเอลและเลบานอน หลังจากอิสราเอลได้เปิดฉากโจมตีเลบานอนจากกรณีที่กลุ่มฮิซบอลเลาะห์ ซึ่งเป็นพันธมิตรของอิหร่านเข้าร่วมการสู้รบ

ทางด้านประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ซึ่งร่วมกับอิสราเอลในการทำสงครามกับอิหร่านมาตั้งแต่วันที่ 28 กุมภาพันธ์ จนส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตจำนวนมากและทำให้อิหร่านตอบโต้ด้วยการปิดกั้นช่องแคบฮอร์มุซ ได้กล่าวกับผู้สนับสนุนระหว่างการหาเสียงในรัฐแอริโซนาชื่นชมประกาศของรัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่านเรื่องการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ

สหรัฐขู่ต้องปิดล้อมต่อไป

อย่างไรก็ตาม แถลงการณ์และการชี้แจงในเวลาต่อมาจากทั้งสองฝ่ายยังคงสร้างความไม่แน่นอนว่า การเดินเรือจะกลับเข้าสู่สภาวะปกติได้รวดเร็วเพียงใด โดยพบว่ามีเรือบางลำพยายามจะแล่นผ่านช่องแคบในวันศุกร์แต่ไม่สำเร็จและต้องวกกลับไปในที่สุด ขณะที่นายทรัมป์ระบุว่ามาตรการปิดล้อมเรือที่จะเดินทางไปยังท่าเรือของอิหร่าน จะยังคงดำเนินต่อไปจนกว่าข้อตกลงกับอิหร่านจะเสร็จสมบูรณ์ร้อยละ 100

ในขณะที่ทางฝ่ายนายโมฮัมหมัด บาเกอร์ กาลิบาฟ ประธานรัฐสภาอิหร่านและผู้เจรจาระดับสูง ได้โพสต์ข้อความว่าช่องแคบฮอร์มุซซึ่งเคยรองรับการค้าเข้าน้ำมันถึง 1 ใน 5 ของโลก จะไม่เปิดให้สัญจรหากสหรัฐฯ ยังไม่ยุติการปิดล้อม พร้อมทั้งกล่าวหานายทรัมป์ว่าให้ข้อมูลที่ไม่เป็นความจริงหลายประการเกี่ยวกับการเจรจาสันติภาพ นอกจากนี้กระทรวงกลาโหมอิหร่านยังระบุว่าเรือทหารและเรือที่มีความเชื่อมโยงกับกองกำลังศัตรูอย่างสหรัฐฯและอิสราเอล ยังคงไม่ได้รับอนุญาตให้ผ่านช่องแคบนี้ และเรือทุกลำต้องประสานงานกับกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามอิหร่าน ซึ่งเป็นเงื่อนไขที่ไม่เคยประกาศใช้เมื่อช่วงก่อนเกิดสงคราม

เรือพาณิชย์เริ่มแล่นผ่าน

ข้อมูลการจราจรทางเรือแสดงให้เห็นว่า มีเรือกลุ่มหนึ่งประมาณ 20 ลำ ประกอบด้วยเรือสินค้าตู้คอนเทนเนอร์ เรือบรรทุกสินค้าเทกองและเรือบรรทุกน้ำมัน มุ่งหน้าผ่านอ่าวเปอร์เซียไปยังช่องแคบฮอร์มุซในช่วงเย็นวันศุกร์ รวมถึงเรือของบริษัท
ซีเอ็มเอ ซีจีเอ็ม จากฝรั่งเศส แต่ส่วนใหญ่ตัดสินใจหันหลังกลับโดยไม่ทราบสาเหตุแน่ชัด ถือเป็นกลุ่มเรือที่ใหญ่ที่สุดที่พยายามแล่นผ่านนับตั้งแต่สงครามเริ่มขึ้น

ยังตกลงไม่ได้เรื่องนิวเคลียร์

ในส่วนของโครงการนิวเคลียร์ซึ่งเป็นประเด็นขัดแย้งหลักนายทรัมป์กล่าวกับรอยเตอร์สว่าสหรัฐฯ จะดำเนินการเคลื่อนย้ายคลังเก็บยูเรเนียมเสริมสมรรถนะของอิหร่านออกไป แต่โฆษกกระทรวงต่างประเทศอิหร่าน ยืนยันผ่านสถานีโทรทัศน์ของรัฐบาลว่า จะไม่มีการเคลื่อนย้ายวัสดุทางนิวเคลียร์ใดๆออกนอกประเทศ ขณะเดียวกันเจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิหร่านรายหนึ่งคาดหวังว่า จะสามารถบรรลุข้อตกลงเบื้องต้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้าเพื่อขยายเวลาหยุดยิงที่จะสิ้นสุดในสัปดาห์หน้า เพื่อเพิ่มเวลาในการเจรจายกเลิกมาตรการคว่ำบาตรและการชดเชยค่าเสียหายจากสงคราม

น้ำมันโลดลด 10 เปอร์เซ็นต์

ข่าวการเปิดช่องแคบฮอร์มุซส่งผลให้ราคาน้ำมันดิบโลกปรับตัวลดลงทันทีประมาณร้อยละ 10 ขณะที่ตลาดหุ้นทั่วโลกปรับตัวเพิ่มสูงขึ้นขานรับข่าวการกลับมาสัญจรทางเรือ อย่างไรก็ตาม บรรดาบริษัทเดินเรือยังคงแสดงความระมัดระวังและต้องการความชัดเจนเรื่องความปลอดภัย โดยเฉพาะความเสี่ยงจากทุ่นระเบิด ซึ่งกองทัพเรือสหรัฐฯ ได้แจ้งเตือนให้ชาวเรือพิจารณาหลีกเลี่ยงพื้นที่ดังกล่าวเนื่องจากยังไม่สามารถประเมินภัยคุกคามจากทุ่นระเบิดได้อย่างครบถ้วน

รัฐบาลสหราชอาณาจักรเปิดเผยว่า ภายหลังการประชุมผ่านระบบวิดีโอคอนเฟอเรนซ์เมื่อวันศุกร์ มีประเทศมากกว่า 10 แห่งที่พร้อมจะเข้าร่วมภารกิจนานาชาติเพื่อคุ้มครองการเดินเรือในช่องแคบฮอร์มุซเมื่อสถานการณ์เอื้ออำนวย

ยังไม่ปลดล็อกทรัพย์อิหร่าน

แหล่งข่าวจากปากีสถานที่มีส่วนร่วมในการเป็นคนกลางไกล่เกลี่ยเปิดเผยว่า การประชุมที่กำลังจะเกิดขึ้นระหว่างสหรัฐฯกับอิหร่านอาจมีการบรรลุบันทึกความเข้าใจ (Memorandumof Understanding) ในขั้นต้น และจะตามมาด้วยการลงนามใน
ข้อตกลงสันติภาพฉบับสมบูรณ์ภายในระยะเวลา 60 วัน แม้จะยังมีความขัดแย้งในรายละเอียดเรื่องการปลดล็อกทรัพย์สินของอิหร่านมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งนายทรัมป์ปฏิเสธว่าจะไม่มีการจ่ายเงินในรูปแบบใดๆ ทั้งสิ้นในการทำข้อตกลงครั้งนี้

เจ้าหน้าที่ระดับสูงของอิหร่านเปิดเผยกับสำนักข่าวรอยเตอร์สว่ามีข้อตกลงในการยกเลิกการอายัดทรัพย์สินของอิหร่านมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลงดังกล่าว แต่ยังไม่มีการระบุกรอบเวลาที่ชัดเจน อย่างไรก็ตาม ในเวลาต่อมา นายทรัมป์ ได้กล่าวกับกลุ่มผู้สนับสนุนในระหว่างการหาเสียงที่รัฐแอริโซนา ยืนยันว่าจะไม่มีการจ่ายเงินหรือโอนสินทรัพย์ใดๆ เกิดขึ้นไม่ว่าในรูปแบบใดก็ตาม

เปิดทางซื้อน้ำมันจากรัสเซีย

กระทรวงการคลังสหรัฐฯเผยแพร่ใบอนุญาตผ่านทางเว็บไซต์ในช่วงค่ำวันศุกร์ โดยระบุให้ประเทศต่างๆ สามารถจัดซื้อน้ำมันของรัสเซียที่บรรทุกลงเรือตั้งแต่วันศุกร์นี้ไปจนถึงวันที่ 16 พฤษภาคม

การผ่อนผันครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของความพยายามโดยรัฐบาลสหรัฐฯ ในการควบคุมราคาพลังงานโลกที่พุ่งสูงขึ้นอย่างรุนแรงในช่วงระหว่างสงครามระหว่างสหรัฐฯ-อิสราเอล กับอิหร่าน โดยข้อยกเว้นใหม่นี้จะเข้ามาแทนที่ข้อยกเว้นเดิมที่มีระยะเวลา 30 วันซึ่งสิ้นสุดลงไปเมื่อวันที่ 11 เมษายนที่ผ่านมา อย่างไรก็ตาม ใบอนุญาตนี้จะไม่ครอบคลุมถึงการทำธุรกรรมที่มีความเชื่อมโยงกับอิหร่าน คิวบา และเกาหลีเหนือ

เมื่อวันพุธที่ผ่านมา นายสกอตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ เพิ่งจะระบุว่ารัฐบาลจะไม่ต่ออายุข้อยกเว้นสำหรับน้ำมันรัสเซีย รวมถึงข้อยกเว้นสำหรับน้ำมันอิหร่านที่มีกำหนดจะหมดอายุในวันอาทิตย์นี้ โดยนายเบสเซนต์เคยให้ข้อมูลเมื่อเดือนก่อนว่า ข้อยกเว้นสำหรับอิหร่านที่ออกโดยกระทรวงการคลังเมื่อวันที่ 20 มีนาคม ได้ช่วยให้น้ำมันจำนวนประมาณ 140 ล้านบาร์เรลเข้าสู่ตลาดโลก และช่วยบรรเทาความกดดันด้านอุปทานพลังงานในช่วงภาวะสงครามได้

ช่วยส่งเสริมศก.อิหร่าน

อย่างไรก็ตาม สมาชิกรัฐสภาสหรัฐฯ จากทั้งสองพรรคการเมืองต่างออกมาวิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลอย่างหนัก โดยระบุว่าการผ่อนปรนมาตรการลงโทษดังกล่าวเป็นการส่งเสริมเศรษฐกิจของอิหร่าน ในขณะที่กำลังทำสงครามกับสหรัฐฯ รวมถึงเป็นการช่วยพยุงเศรษฐกิจรัสเซียที่กำลังทำสงครามกับยูเครนอยู่ในขณะนี้

นายเบรตต์ อีริกสัน ผู้เชี่ยวชาญด้านมาตรการลงโทษจากบริษัทที่ปรึกษา ออบซิเดียน ริสก์ แอดไวเซอร์ส(Obsidian Risk Advisors) ให้ความเห็นว่า การต่ออายุในครั้งนี้อาจไม่ใช่ครั้งสุดท้ายที่รัฐบาลสหรัฐฯจะประกาศใช้ เนื่องจากความขัดแย้งในตะวันออกกลางที่เกิดขึ้นได้สร้างความเสียหายอย่างต่อเนื่องต่อตลาดพลังงานโลก และเครื่องมือที่มีอยู่ในการสร้างเสถียรภาพให้กับตลาดนั้นใกล้จะหมดลงเต็มที

ทางด้าน นายคิริลล์ ดิมิทรีเยฟ ผู้แทนประธานาธิบดีรัสเซีย ได้ระบุว่าข้อยกเว้นในรอบแรกช่วยปล่อยน้ำมันดิบของรัสเซียเข้าสู่ตลาดได้ถึง 100 ล้านบาร์เรล ซึ่งเทียบเท่ากับปริมาณการผลิตทั่วโลกในเกือบหนึ่งวันเต็ม

ปธ.สภาจวกทรัมป์

สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า โมฮัมหมัด บาเกอร์ กาลิบาฟ ประธานรัฐสภาอิหร่าน ได้ออกมาโพสต์ภาพผ่านทางช่องทางโซเชียลส่วนตัว “@mb_ghalibaf” พร้อมข้อความร่ายยาว 6 ข้อว่า

1.นายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ กล่าวอ้าง7 เรื่อง ภายใน 1 ชั่วโมง ซึ่งทั้ง 7 เรื่องล้วนเป็นเท็จ

2.พวกเขาไม่ได้ชนะสงครามด้วยคำโกหกเหล่านี้ และแน่นอนว่าพวกเขาจะไม่ได้อะไรเลยในการเจรจา

3.ด้วยการปิดล้อมที่ดำเนินต่อไป ช่องแคบฮอร์มุซจะไม่เปิดอยู่ตลอดไป

4.การเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซจะดำเนินการตาม “เส้นทางที่กำหนด” และ “ได้รับอนุญาตจากอิหร่าน”

5.สถานะการเปิดหรือปิดของช่องแคบและกฎระเบียบที่ควบคุมช่องแคบนั้นจะถูกกำหนดโดยภาคสนาม ไม่ใช่จากสื่อสังคมออนไลน์

6.สงครามสื่อและการบิดเบือนความคิดเห็นสาธารณะเป็นส่วนสำคัญของสงคราม และประชาชนชาวอิหร่านจะไม่ได้รับผลกระทบจากกลอุบายเหล่านี้ โปรดอ่านข่าวที่แท้จริงและถูกต้องเกี่ยวกับการเจรจาในบทสัมภาษณ์ล่าสุดของโฆษกกระทรวงการต่างประเทศ

อิหร่านปิดฮอร์มุซอีกรอบ

สำนักข่าวทางการอิหร่านรายงานว่า กองทัพอิหร่านประกาศปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง เพียงไม่ถึง 1 วันหลังอิหร่านประกาศเปิดให้เรือพาณิชย์แล่นผ่านน่านน้ำดังกล่าวได้โดยให้เหตุผลว่ากองเรือรบสหรัฐปฏิเสธยกเลิกการควบคุมช่องแคบฮอร์มุซ

สำนักข่าวฟาร์สนิวส์ รายงานแถลงการณ์ของทาง IRGC ว่าช่องแคบฮอร์มุซจะกลับไปยังสถานะเดิมก่อนการประกาศเปิดช่องแคบ ซึ่งเป็นเส้นทางเดินเรือที่สำคัญต่อการส่งออกพลังงานจากตะวันออกกลาง

IRGC กล่าวหาสหรัฐอเมริกาว่าเป็น “โจรสลัด” และการปิดล้อมทางทะเลของสหรัฐเทียบเท่ากับการปล้นทางทะเล โดยก่อนหน้านี้อิหร่านระบุว่าจะปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้งหากสหรัฐยังคงปิดล้อมท่าเรือของอิหร่าน