l ปู่จิ๊บ ให้ความสำคัญและประสบความสำเร็จในชีวิตและการงานด้วย “ความเพียร” Labor Omnia Vincit วิริยะ อุตสาหะนำมาซึ่งความสำเร็จ ปณิธานของอัสสัมชัญทำให้ปู่จิ๊บมีวันนี้ ก่อนจะเล่าบทเรียนที่ได้มาอย่างยากเย็นแสนเข็ญด้วยชีวิต, เรามาฟังคนดังระดับสากลพูดถึงเรื่องนี้

l ศ.แอนเจลา ดั๊กเวิร์ธ ม.เพนซิลเวเนีย พูดถึง “ความสำคัญของความเพียร” ไว้น่าสนใจ ดังนี้

ทำไมนักเรียนบางคนล้มเหลวและทำไมบางคนสำเร็จ?

ในการศึกษา สิ่งหนึ่งที่เราวัดง่ายที่สุด คือ IQ แต่ถ้าการเรียนที่ดีและชีวิตที่ดีขึ้นอยู่กับอะไรที่ดี และมากกว่าความสามารถที่จะเรียนรู้ได้ไว ฯลฯ

พอฉันจบจากโรงเรียน ฉันก็ไปต่อมหาวิทยาลัย เพื่อจะเป็นนักจิตวิทยา ฉันเริ่มศึกษาเด็กและผู้ใหญ่ในสถานการณ์ที่ท้าทายหลากหลาย และในทุกงานการศึกษา คำถามของฉันคือ “คนไหนประสบความสำเร็จ และทำไม”

@ ฉันและทีมงานเดินทางไปที่โรงเรียนทหารที่เวสต์พอยนท์ เราลองทายว่านักเรียนนายร้อยทหารคนไหนจะอยู่ฝึกต่อและคนไหนจะดรอปออกก่อน

@ เราไปงานแข่งขันสะกดคำระดับประเทศและคาดเดาว่า เด็กคนไหนจะไปได้ไกลที่สุดในการแข่งขัน

@ เราศึกษาครูใหม่ในสภาพแวดล้อมที่ยากลำบากตั้งคำถามว่า ครูคนไหนจะอยู่สอนต่อเมื่อสิ้นปีการศึกษา และจากครูเหล่านั้น ใครจะมีประสิทธิภาพในการพัฒนาการเรียนรู้ของเด็กมากที่สุด

@ เราจับคู่กับบริษัทเอกชน และหาว่า เซลส์แมนคนใดจะทำงานต่อและคนไหนจะทำเงินได้มากที่สุด

ในสถานการณ์ที่หลากหลายนี้ นิสัยอย่างหนึ่งที่มีผลต่อความสำเร็จมากที่สุด ก็เผยออกมา…มันไม่ใช่ความฉลาดทางสังคม มิใช่หน้าตาและสุขภาพ และไม่ใช่ IQ ……มันคือความเพียร

ความเพียร คือ ความมุ่งมั่นและอุตสาหะ ต่อเป้าหมายระยะยาว ความเพียร คือ ความทรหด ไม่ใช่แค่เป็นอาทิตย์หรือเดือน แต่เป็นปีๆ และทำงานอย่างหนัก เพื่อให้ฝันเป็นจริง ความเพียรเหมือนการใช้ชีวิตมาราธอน มิใช่ระยะสั้นๆ

@ หลายปีก่อน ฉันเริ่มศึกษาความเพียรที่ชิคาโก ขอให้เด็กในไฮสกูลนับพันทำแบบสอบถามเรื่องความเพียร และรอเวลากว่าปีเพื่อดูว่า ใครจะจบการศึกษาบ้าง ผลคือ “เด็กที่มีความเพียรกว่า” มีโอกาสที่จะจบมากกว่า

@ ไม่ว่าฉันจะพยายามเทียบคุณสมบัติอื่นหลายอย่างเท่าที่จะทำได้ เช่น รายได้ครอบครัว มาตรฐานการสอบ หรือแม้แต่ว่า เด็กรู้สึกถึงความปลอดภัยแค่ไหนในโรงเรียน และมิใช่แค่ที่โรงเรียนเวสต์พอยนท์และงานสะกดคำระดับประเทศ ที่ความเพียรมีผล แม้แต่ในโรงเรียนก็ตาม โดยเฉพาะเด็กที่เสี่ยงต่อการดรอปออก

@ สำหรับฉัน สิ่งที่น่าทึ่งเกี่ยวกับความเพียรคือ เรารู้จักมันน้อย และวิทยาศาสตร์รู้จักการสร้างมันน้อย ในทุกวันพ่อแม่และครูถามฉัน เราจะสร้างความเพียรในเด็กได้อย่างไร ทำอย่างไร เด็กจะมีหลักจริยธรรมในตัว ทำอย่างไรเด็กจะมีแรงจูงใจระยะยาว คำตอบง่ายๆ เลยน่ะ คือ ฉันก็ไม่รู้ แต่ที่ฉันรู้ “พรสวรรค์มิได้นำมาซึ่งความเพียร” ข้อมูลของเราแสดงชัด หลายคนที่มีพรสวรรค์แต่ที่ไม่ประสบความสำเร็จเพราะตัวพวกเขาเอง ตามข้อมูลของเรา ความเพียรไม่ได้เกี่ยวข้องกับการวัดพรสวรรค์ในคน

@ แนวคิดเกี่ยวกับการสร้างความเพียรที่ฉันรู้ คือ การสร้างแนวคิดเกี่ยวกับการพัฒนาตนเอง มันเป็นความคิดของ ดร.แดรอล ดาเว็ท แห่งมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด ความคิดที่ว่า “ความสามารถในการเรียนรู้นั้นไม่จำกัด มันเปลี่ยนได้ด้วยความพยายาม” ดร.แดรอล ดาเว็ท แสดงให้เห็นว่า : เด็กที่เรียนและอ่านเรื่องของสมองว่า มันเปลี่ยนและเติบโตได้อย่างไร เมื่อเจอปัญหา มักจะมีความอดทนต่อความล้มเหลวได้มากกว่า เพราะพวกเขาไม่เชื่อว่า “ความล้มเหลวนั้นอยู่ถาวร”

ฉะนั้นความคิดในการพัฒนาตนเองช่วยสร้างความเพียรได้ แต่เราต้องรู้เพิ่ม และฉันจะจบการพูดไว้แค่นี้ เพราะตอนนี้เรารู้แค่นี้ และนี่คืองานที่เรากำลังทำอยู่ เราต้องลองเอาแนวคิดและสิ่งที่เราเชื่อ ไปลองทดสอบดูก่อน เราต้องวัดว่า พวกเราจะประสบความสำเร็จไหม และเราพร้อมที่จะรับความผิดพลาดและล้มเหลวและเริ่มใหม่ จากสิ่งที่เราได้รับ พูดง่ายๆ เราต้องมีความเพียรกับการพัฒนาความเพียรในเด็ก, ขอบคุณค่ะ

l หากกล่าวสรุปใจความสำคัญ ที่ศ.แอนเจลา ดั๊กเวิร์ธ พูด คือ 1.คุณค่าและความหมายของ “ความเพียร” 2.สามารถสร้างความเพียรได้ด้วยความพยายาม(ต้องเติมว่า) ที่มากพออย่างมีเป้าหมายที่แจ่มชัดมุ่งมั่น

l สำหรับปู่จิ๊บ ที่เคยเขียนสรุปมาก่อนถึงความสำเร็จที่เกิดขึ้นจากการทำสิ่งต่างๆ มามากมายในชีวิต เพราะ “มิใช่เป็นคนมีพรสวรรค์ที่เลิศ เก่งรวดเร็วปานกามนิตหนุ่ม เหมือนผู้นำต่างๆ ในสังคมไทย แต่ เพราะ “มีความเพียร” ที่มีเป้าหมาย “การเป็นคนดี” ของป๋า แม่ ครู ญาติพี่น้อง เพื่อนมิตรและบ้านเมือง คือ การทำงานที่ดีให้สำเร็จ ไม่ทำให้ใครผิดหวัง ไม่ให้ใครเสียใจว่า ผิดพลาดหรือไม่สำเร็จเพราะเรา

จึงต้องทำงานหนักกว่าคนเก่งๆ และทำต่อเนื่อง เป็นเต่าที่คลาน แต่ไม่หยุดไม่พัก จนถึงเป้าหมาย ทั้งด้วยการศึกษาเรียนรู้ 
อ่านฟังจากผู้รู้ แล้วนำมาสรุป ปฏิบัติ ผิดพลาดอะไร ก็นำมาแก้ไขปรับปรุง อย่างเช่น การเป็นประธานรุ่นวศ.จุฬาฯ 2510 ยุคต้นทศวรรษ 2530 ต้องทำทุกอย่าง เช่นเอกสารเผยแพร่ฯต้องเขียน นำไปโรเนียว ใส่ซองส่งไปรษณีย์ด้วยตัวเอง แต่ละฉบับใช้เวลาหลายวัน การเคลื่อนไหวเหตุการณ์ทางการเมืองสำคัญที่ผ่านมา ก็ทำงานอยู่เบื้องหลังตลอด ไม่เสร็จไม่ชนะไม่เลิกฯ

l สรุปเรื่องความเพียร ที่มีลักษณะเป็น “กระบวนการที่นำไปสู่ความสำเร็จและความสุข” ดังนี้

1.เกิดจากการมีความคิดความเข้าใจอย่างถ่องแท้ โดยต้องศึกษาเรียนรู้ และมีแบบอย่างที่ถูกต้องชอบธรรม

2.ได้มาจากความพยายามความตั้งใจจริง มีเป้าหมายที่จะพัฒนาตนเองและการทำงานให้ประสบความสำเร็จ

3.สามารถสร้างขึ้นได้ จากการทำงานหนักเอาจริงต่อเนื่อง มีความอดทน ไม่ยอมแพ้ต่ออุปสรรคใดๆ

4.เกี่ยวข้องกับ แรงกาย(ร่างกาย) ความคิด (สมอง) ใจที่เป็นประธาน สั่งการให้กายและสมองทำงาน

5.มีความเพียรมาก มีการพัฒนาตนเอง(กายสมองใจ) มาก เกิดความสำเร็จมากขึ้น มีความสุขมาก

6.ต้องเป็นความเพียร ในเรื่องที่ดีและถูกต้องเพื่อตนเอง คนอื่น ชุมชนสังคมและประเทศ

l ปู่จิ๊บต้องขอบคุณ : ป๋า แม่ รร.อัสสัมชัญลำปาง และพุทธธรรม ฯลฯ ที่ให้เรามีความเพียรในการทำงานให้บรรลุ