“ฝุ่นจิ๋วมหาภัย ฝุ่นอันตรายอุดมพิษ” ได้กลายเป็น “ข่าวขาประจำที่ฮอตสุดฮิต” อยู่ในบ้านเราขณะนี้นั้น เป็น “ข่าวใหญ่” ที่ขาเม้าท์ทั้งหลาย สายเผือกทั้งปวง นักวิชาการที่ตาถั่วหนึ่งข้าง และกูรูผู้รู้อย่างเป็ด “ออกมาอวดวิชา โชว์ความเก่งกล้ากันอย่างกระหน่ำ” แต่ก็ยังไม่มีใคร“สยบความดุดันของฝุ่นเปี๊ยกลงได้”

ทางออกสารพัดที่ถูกนำมาใช้ ทางแก้มากมายที่ถูกนำมาดำเนินการ ยาแรงหลายขนานที่ถูกนำมาแก้ “ล้วนขจัดฝุ่นจิ๋วตัวเล็กแต่พิษใหญ่ไม่ได้” และวิธีการบางอย่างก็ไม่มีใครกล้าใช้เพราะกลัวเสียคะแนนนิยม เช่น

ออกกฎเหล็กห้ามรถอายุเกิน 10 ปีวิ่งบนถนน ให้ใช้รถสลับวันตามเลขคู่และเลขคี่ท้ายทะเบียนรถ ให้แช่แข็งรถข้าราชการต้องจอดตายอยู่ในบ้าน และไล่ตรวจจับรถทุกคันที่มีผู้คนอยู่ในรถเพียงลำพังคนเดียวจากนั้นแนะนำให้ชาวกทม.ทุกคนเดินทางโดยขนส่งมวลชน

เหตุที่คนไทยทุกคนโดยเฉพาะคนในกทม.ต่างต้องมีรถส่วนตัวกันทั่วหน้าจนเป็นสาเหตุใหญ่ข้อหนึ่งที่ทำให้รถติดอย่างวินาศสันตะโร และพ่นควันพิษจนทำให้เกิด “ฝุ่นจิ๋ว” มากมาย ล้วนมาจาก “ผังเมืองที่พิกลพิการ” จนเกิด “ตรอกลึก ซอยยาว” อย่างมากมายยิ่งกว่าชาติใดๆ ในโลก

“ตรอกลึก ซอยยาว” ที่มีอย่างยั้วเยี้ยนี่เอง ทำให้ไม่สามารถตอบโจทย์การเดินทางด้วยรถขนส่งมวลชนของ
คน กทม. เพราะขาดรายการ “ถึงบ้านม้วนเดียวจบ”

การออกจากบ้านในซอยลึก แบบเกาะท้ายพี่มอออกจากซอย จากนั้นขึ้นรถต่อเรืออย่างทุลักทุเล หรือขึ้นรถไฟฟ้าไปลงสถานีระหว่างทาง แล้วเกาะท้ายพี่มออีกครั้งจึงถึงออฟฟิศ นอกจากยุ่งยากไม่ปลอดภัย ค่าใช้จ่ายสูง ยังเหนื่อยสาหัส สู้เลือก “มีรถส่วนตัว ม้วนเดียวจบ” ไม่ได้

ดังนั้น “ตัวการใหญ่” ในอีกด้านหนึ่งที่ทำให้เกิดฝุ่นจิ๋วก็คือ “ตรอกลึก ซอยยาว” ที่บังคับให้ชาวบางกอกเกี้ยนทุกคนต้องมีรถ

เป็นความจริงที่ประจักษ์แจ้ง นครใหญ่ๆ อย่างปารีส ลอนดอน และกรุงโซล แทบจะหา “ตรอกลึก ซอยยาว”
ไม่ได้ ดังนั้น ขนส่งมวลชนจึงเป็นแบบ “ม้วนเดียวจบ” อย่างประทับใจ

สำหรับกรุงเทพฯ นั้น อีกล้านปีผ่านไป “ตรอกลึก ซอยยาว” ก็ยังจะสร้างปัญหาในทุกๆ ด้านอย่างเจ็บแสบ

กมลศักดิ์  ตั้งธรรมนิยม