ไม่มียุคไหนตื่นตาตื่นใจเท่ายุคตื่นทองอีกแล้ว   เพราะสามารถพลิกโฉมหน้าประวัติศาสตร์ชั่วข้ามคืน โดยเพิ่มจำนวนประชากรจาก 200 เป็น 36,000 คนในพริบตา  การตื่นทองที่แคลิฟอร์เนียทำให้ดินแดนตะวันตกขยายตัวอย่างรวดเร็ว และดึงดูดคนจากทุกมุมโลกให้เดินทางมาที่นี่

                คงต้องย้อนกลับไปกลางฤดูหนาวอันเย็นยะเยือกในปี ค.ศ. 1847-1848  ริมลำธารเล็กๆใกล้โรงเลื่อยชานเมืองซาคราเมนโตของจอห์น ออกัสตัส ซัตเตอร์  บ่ายวันนั้นคนงานโรงเลื่อยคนหนึ่งชื่อจอห์น มาร์แชล พลัดตกลงไปในธารน้ำข้างโรงเลื่อย  

                ตอนแรกจอห์นสบถด่าพึมพำที่เดินไม่ระวัง ด้วยความโมโหสุดขีดจึงขยุ้มเศษหินในลำธารปาออกไปเต็มแรง โคลนเปียกๆ และเศษหินทรายตกแผละลงพื้น  ด้วยความที่ยังเจ็บขาไม่หาย  จึงยังนั่งแช่งชักหักกระดูก อยู่กลางลำน้ำ     แต่แล้วเหลือบเห็นประกายสีทองแวววาวอยู่บนพื้นที่เพิ่งขว้างโคลนและเศษหินในลำธารไปตกเมื่อครู่  เกิดความสงสัยว่าสีทองสุกสว่างนั้นคืออะไรเลยก้มลงมองในลำธาร  พลันต้องอุทานอย่างไม่เชื่อสายตาตัวเอง

                แม้ว่าจะพยายามปิดข่าวให้เงียบเชียบเพียงใด แต่เรื่องนี้กลับแพร่กระจายราวไฟลามทุ่ง    ผู้คนนับพันๆ คนหลั่งไหลมาที่โรงเลื่อยดังกล่าวพร้อมกับอุปกรณ์ขุดค้นหาทองคำ 

                 เดือนสิงหาคม ค.ศ. 1848 ผู้ว่าการทหารของแคลิฟอร์เนียส่งรายงานให้กระทรวงสงครามของสหรัฐอเมริกา  โดยแจ้งว่าทองคำที่ร่อนได้จากแม่น้ำซาคราเมนโตมีมูลค่าสูงกว่าค่าใช้จ่ายที่สหรัฐอเมริกาต้องเสียในการทำสงครามเม็กซิโกถึง 100 เท่าตัว

                 ประธานาธิบดีเจมส์ เค.โพล์ค ไม่นิ่งนอนใจ    นำเรื่องนี้เข้าที่ประชุมต่อรัฐสภา  พร้อมกับตั้งข้อสังเกตว่าแคลิฟอร์เนียจะทำให้อเมริกามั่งคั่งร่ำรวยอย่างมหาศาล   เมื่อเรื่องนี้แพร่ออกไปในวงกว้าง จึงเกิดการตื่นทองครั้งใหญ่ทั่วอเมริกา

                เวลานั้นเศรษฐกิจอเมริกาได้รับผลกระทบอย่างหนัก จากสงครามระหว่างอเมริกากับเม็กซิโกที่เพิ่งสิ้นสุดลงใน ค.ศ. 1848 คนหนุ่มส่วนใหญ่แทบไม่มีโอกาสสร้างตัว จึงพร้อมใจกันเดินทางไปขุดทองที่แคลิฟอร์เนียด้วยความหวังว่าจะร่ำรวยกลับมา  กระแสตื่นทองคำผลักดันผู้คนนับแสนหลั่งไหลเข้ามาในรัฐแคลิฟอร์เนีย เมื่อถึง ค.ศ. 1853 จำนวนคนตื่นทองพุ่งขึ้นมากกว่า 250,000 คน

                รูปแบบของกระแสตื่นทองในอเมริกากลายเป็นต้นแบบของการทำเหมืองแร่ภายใต้กระแสตื่นทองที่อื่นทั่วโลกจนถึงปัจจุบัน คือเริ่มด้วยกำลังแรงงานพร้อมอุปกรณ์ง่ายๆ ในการขุดค้นและร่อนหาสินแร่ทองคำ หลังจากนั้นก็จะมีการนำเทคโนโลยีใหม่ๆ พร้อมเครื่องมือทุ่นแรงในการค้นหาทองคำ

                กระแสตื่นทองคำไม่เพียงนำนักแสวงโชคมายังดินแดนแถบนี้เท่านั้น  หากยังนำคนที่ไม่เกี่ยวข้องอย่างพ่อค้า นักการเงิน นักพนัน และอื่นๆ เข้ามาในชุมชนด้วย รวมทั้งพวกนอกกฎหมายที่หลบหนีการจับกุมของทางการ

                ผลของกระแสตื่นทองทำให้ซานฟรานซิสโกกลายเป็นแหล่งรับคนงานเหมืองชาวจีนที่ถูกระดมหรือพูดให้ชัดๆ คือถูกลักพาตัวมาจากเมืองจีน   ถือเป็นกรรมกรอพยพรุ่นล่าสุดของอเมริกายุคหลังสงครามกลางเมือง ซานฟรานซิสโกอันเป็นเมืองเก่าของสเปนในอดีต จึงพลิกโฉมกลายเป็นแหล่งชุมชนที่มั่งคั่งขึ้นมาจากการเป็นศูนย์กลางการค้ายุคตื่นทอง   ยั่งยืนสืบต่อมาจนถึงปัจจุบัน แม้ว่าทองคำจะหมดไปนานแล้วก็ตาม

                ถึงทั้งเมืองจะเนืองแน่นไปด้วยแรงงานชาวจีน แต่คนงานชาวจีนเหล่านี้ไม่ได้มาเพราะสมัครใจ มีหลักฐานจำนวนมากยืนยันว่า ส่วนใหญ่ถูกลักพาตัวจากโรงยาฝิ่นที่มีอยู่ดาษดื่นในหัวเมืองชายทะเลของจีน ลงเรือกลไฟที่แล่นข้ามมหาสมุทรแปซิฟิกมาที่ซานฟรานซิสโก ก่อนจะถูกส่งไปยังนายจ้างยังเหมืองทองคำที่ต่างๆ และถูกบังคับให้ทำงานหนักเยี่ยงทาส

                จำนวนชาวจีนที่หลั่งไหลเข้ามายังอเมริกาในช่วงตื่นทองนี้ ไม่เพียงแต่ทำให้นายจ้างอเมริกันได้เรียนรู้พลังของแรงงานผิวเหลืองจากเอเชียตะวันออกเท่านั้น   แต่ยังทำให้ชาวจีนจำนวนมากเรียนรู้วัฒนธรรมตะวันตกในเวลาต่อมาด้วย

                แรงงานจีนเหล่านี้ถูกระดมเข้ามาเป็นแรงงานในอเมริกามากขึ้นหลังจากยุคตื่นทอง มีการก่อสร้างทางรถไฟเชื่อมฝั่งตะวันออกและตะวันตกของอเมริกาอย่างเป็นล่ำเป็นสัน กรรมกรจีนจึงทำหน้าที่สร้างทางรถไฟต่อจากการเป็นแรงงานในเหมืองทอง  กระแสตื่นทองและการหลั่งไหลของชาวจีนทำให้ชุมชนการค้าของชาวจีนในซานฟรานซิสโก กลายเป็นชุมชนขนาดใหญ่ตั้งแต่ยุคตื่นทองมาจนถึงปัจจุบัน

                                                                .....................................................