สงครามในซีเรียและในอิรักได้ก้าวเข้าสู่ขั้นใหม่แล้ว นั่นคือหลังจากพันธมิตรรัสเซีย จีน อิหร่าน อิรัก ซีเรีย ได้ร่วมกันทำลายแผนการจัดตั้งสาธารณรัฐอิสลามแห่งไอซิสในพื้นที่รอยต่อของซีเรียและอิรักซึ่งเป็นแหล่งทรัพยากรน้ำมันจำนวนมหาศาลเรียบร้อยไปแล้ว สถานการณ์ในซีเรียและอิรักก็เปลี่ยนแปลงไป

ในซีเรียนั้นทั้งรัสเซียและอิหร่านได้รับเชิญให้เข้าไปตั้งฐานทัพเพื่อสนับสนุนกองทัพรัฐบาลซีเรียในการต่อสู้กับขบวนการไอซิส รวมถึงขบวนการแทรกซ้อนต่างๆ จากต่างชาติซึ่งมีทั้งสหรัฐและตุรกี

สหรัฐนั้นพะวงอยู่ด้วยน้ำมันที่ต้องเอากองทหารไปตั้งคุมบ่อน้ำมันเพื่อขนออกไปจากซีเรีย และประสบความยากลำบากมากขึ้นทุกที ในขณะที่ตุรกีก็ส่งทหารไป
ที่ชายแดนซีเรียเพื่อโจมตีบางขบวนการซึ่งตุรกีเห็นว่าเป็นอันตรายต่อตุรกี และในที่สุดก็เชื่อได้ว่ารัฐบาลซีเรียจะสามารถยึดครองพื้นที่ทั่วทั้งประเทศได้ในไม่นาน

เมื่อครั้งระยะหัวเลี้ยวหัวต่อนั้น พันธมิตรรัสเซีย จีน อิรัก อิหร่าน ซีเรีย ได้ใช้กลยุทธ์ทางทหารที่ปฏิบัติการในซีเรียและอิรักต่างกัน

โดยใช้กลยุทธ์ตีโดยไม่ต้องล้อมสำหรับพื้นที่ซีเรีย และใช้กลยุทธ์ล้อมแต่ไม่ตีสำหรับพื้นที่อิรัก ซึ่งกลยุทธ์นี้ปรากฏขึ้นเป็นครั้งแรกในโลกโดยคำสั่งยุทธการเหลียวเสิ่นที่ประธานเหมา เจ๋อ ตุง บัญชาการให้กองทัพตงเป่ยที่บัญชาการโดยจอมพลหลินเปียวปลดแอกภาคอีสานของจีน

ดังนั้นสภาพการณ์สงครามในซีเรียจึงเป็นสงครามทำลายล้างแตกหัก เปิดหน้าถล่มกันอย่างเต็มที่ ไม่ต้องเสียเวลาวางกำลังหรือล้อมให้เหนื่อยยากวุ่นวาย จนกระทั่งกำลังทหารของพันธมิตรรัสเซีย จีน อิหร่าน อิรัก ซีเรีย ปลดแอกซีเรียเกือบทั่วประเทศแล้วในขณะนี้

ส่วนในพื้นที่อิรักซึ่งเคยใช้กลยุทธ์ล้อมแต่ไม่ตีมาก่อน ครั้นแผนการจัดตั้งสาธารณรัฐอิสลามแห่งไอซิสพังพินาศไปแล้ว กลยุทธ์ล้อมแต่ไม่ตีกลับพัฒนาการไปอย่างน่าสนใจ เพราะลักษณะอาการไม่ต่างกันเท่าใดนักกับยุทธการตีป้อมเดียนเบียนฟูที่กองทัพเวียดมินห์ถล่มกองทัพฝรั่งเศสพ่ายแพ้ยับเยิน และไม่ต่างอันใดกับแผนยุทธการปลดแอกเวียดนามใต้ที่มีการรวมศูนย์กำลังชาวเวียดนามทั่วประเทศลุกฮือขึ้นโจมตีขับไล่สหรัฐจนหนีออกนอกเวียดนามแทบไม่ทัน

สภาพการณ์ของอิรักปัจจุบันเป็นดังนี้

ทางด้านเหนือคนละฝั่งอ่าวเปอร์เซียเป็นประเทศอิหร่าน ซึ่งพรั่งพร้อมด้วยแสนยานุภาพทางบก ทางเรือ ทางอากาศ ที่เผชิญหน้าอยู่กับฐานทัพของสหรัฐกองเรือที่ 5ซึ่งตั้งอยู่ที่บาห์เรน กับฐานทัพอากาศซึ่งตั้งอยู่ที่กาตาร์ และ ฐานทัพบกซึ่งตั้งอยู่ที่อิรัก

ทางด้านใต้ของอิรักคือ ซีเรีย ซึ่งบัดนี้รัฐบาลซีเรียได้เชิญให้รัสเซียและอิหร่านเข้าไปตั้งฐานทัพอากาศและฐานทัพเรือวางกำลังตลอดแนวทะเลเมดิเตอร์เรเนียน และเข้าควบคุมสถานการณ์ทางบกในซีเรียโดยทั่วไป

ทางด้านซ้ายของอิรักเป็นตุรกี ส่วนทางด้านขวาเป็นซาอุดีอาระเบีย ซึ่งไม่ได้เอื้อเกื้อกูลอะไรต่อสหรัฐเท่าใดนัก เพราะทั้งสองประเทศนี้ล้วนไม่อยากมีปัญหากับประเทศอิสลาม โดยเฉพาะตุรกีนั้นเป็นมุสลิมและกำลังถูกต่อต้านจากกลุ่มประเทศอาหรับ ส่วนซาอุดีอาระเบียก็เป็นประเทศมุสลิม ไม่สามารถที่จะเผชิญหน้ากับอิรักโดยตรงได้

ดังนั้นโดยสภาพของสถานการณ์ ฐานทัพบกของสหรัฐในอิรักหลายแห่งจึงโดดเดี่ยว และไม่มีพันธมิตรนาโตใดๆ เข้าร่วมด้วยช่วยกันเหมือนในอดีตเลย จึงกล่าวได้ว่าสถานการณ์สงครามในอิรักนั้นสหรัฐต้องยืนหน้าศึกเพียงลำพัง และต้องส่งกำลังบำรุงทุกอย่างด้วยความยากลำบาก ทั้งระยะทางไกลและมีอันตรายในการส่งกำลังบำรุงมากขึ้นทุกวัน

ในขณะเดียวกัน รัฐบาลอิรักก็เอาแน่นอนอันใดไม่ได้ประเดี๋ยวก็ทำท่าเอาด้วยช่วยกันกับสหรัฐ ประเดี๋ยวก็เอาด้วยช่วยกันกับพันธมิตรรัสเซีย จีน อิหร่าน อิรัก ซีเรีย จึงเป็นกำลังแบบเดียวกับกองทัพก๊กมินตั๋ง แต่เพราะเหตุที่ผู้นำสูงสุดของอิรักคือท่านอยาตุลเลาะห์ซิสตานี่เป็นหลักชัยในการชี้นำต่อประชาชาติอิรักทั้งปวงให้เข้าทำสงครามศาสนาขับไล่สหรัฐ จึงทำให้รัฐบาลอิรักอ่อนโอนไปในทางที่ต้องปฏิบัติตามคำฟัตตวาของท่านอยาตุลเลาะห์ซิสตานี่นั้น

แต่ทว่ากองกำลังที่ทำการต่อสู้กับกองทัพสหรัฐในอิรักนั้นกลับเป็นอีกพวกหนึ่ง ประกอบด้วยขบวนการอัลลอฮ์ซุลเลาะห์ ขบวนการอัลฮัชฮาบี ซึ่งล้วนตั้งขึ้นตามคำฟัตตวาของผู้นำสูงสุดของอิรักและอิหร่านทั้งสิ้น เป็นกองกำลังอาสาสมัครมุสลิมที่มีการจัดตั้งเป็นกองทัพที่เข้มแข็ง โดยมีชาวอิรักเข้าร่วมทั่วประเทศ

โดยเฉพาะหลังจากการลอบสังหารชาฮีดพลเอกกาเซ็มสุไลมานี แล้ว ได้มีชาวอิรักลงชื่อเป็นกองกำลังพลีชีพเกือบ3 ล้านคน ที่พร้อมพลีชีพเพื่อปลดแอกดินแดนอิสลามแห่งนี้

ล่าสุดก็ปรากฏ “กองกำลังลึกลับ” ซึ่งไม่รู้ว่าเป็นใครมาจากไหน แต่มีอาวุธยุทโธปกรณ์ทันสมัยและร้ายแรงที่เปิดฉากทำสงครามจรยุทธ์หรือสงครามกองโจรกับกองทัพสหรัฐในอิรักอย่างดุเดือดรุนแรง

นอกจากนั้นขบวนการต่างๆ ที่ทำการต่อสู้กับสหรัฐยังเชื่อมโยงกับขบวนการฮามาสและขบวนการอิซบุลเลาะห์ซึ่งเป็นขบวนการที่มีภารกิจในการปลดแอกปาเลสไตน์จากอิสราเอลด้วย

สภาพการณ์ที่เกิดขึ้นจึงก่อรูปเป็นสงครามยืดเยื้อในดินแดนอิรัก และเป็นสงครามยืดเยื้อที่ปรากฏให้เห็นถึงการใช้ยุทธศาสตร์สงครามจรยุทธ์อย่างชัดเจนแล้ว

จึงต้องจับตาดูให้ดี เพราะสถานการณ์ขณะนี้ของขบวนการต่างๆ ดังกล่าวมิได้อยู่ในขั้นตั้งรับ แต่อยู่ในขั้นยันต่อขั้นรุก ซึ่งไม่แน่ว่าเหตุการณ์แบบที่
เวียดมินห์เคยถล่มเดียนเบียนฟูหรือลุกฮือขึ้นปลดแอกเวียดนามใต้จะเกิดขึ้นวันไหนเท่านั้น