มีคำถามว่า คุณคิดว่าประเทศไทยจะรอดพ้นจากปัญหาเศรษฐกิจถดถอยได้หรือไม่ แล้วถามต่อไปว่าหากไม่รอดคุณจะต้องปรับตัวอย่างไรเพื่อให้อยู่รอดให้ได้ในสภาวะเศรษฐกิจถดถอย

อย่างไรก็ตาม หากคุณมั่นใจว่าไทยไม่เผชิญกับปัญหาเศรษฐกิจถดถอยอย่างแน่นอน ก็ไม่จำเป็นต้องอ่านบทความนี้ แต่ถามจริงๆ เถอะว่า คุณมั่นใจจริงๆ หรือว่าไทยจะไม่เผชิญสภาวะเศรษฐกิจถดถอย ไทยจะรอดได้อย่างไร ในเมื่อประเทศต่างๆ ทั่วโลกไม่น่าจะรอดพ้นจากวิกฤตครั้งนี้ได้

ในขณะที่สภาพเศรษฐกิจโดยรวมของโลกอยู่ในสถานะเอื่อยเฉื่อยเช่นนี้ จนหลายคนมั่นใจว่าจะไม่สามารถหนีพ้นปัญหาเศรษฐกิจถดถอยได้ในที่สุด สิ่งแรกที่คุณต้องทำก่อนก็คือควบคุมการใช้จ่ายของตัวเองให้ได้ และไม่พาตัวเองเข้าไปเสี่ยงกับการตกอยู่ในปัญหาวิกฤตการเงินในขณะที่จะเกิดพายุเศรษฐกิจลูกมหึมา

สิ่งที่ต้องทำในขณะที่เราไม่สามารถหลีกหนีสภาวะเศรษฐกิจถดถอยได้ก็คือ อย่าสร้างหนี้สินเพิ่ม และอย่าพาตัวเองไปเสี่ยงกับวิกฤตเศรษฐกิจ เช่น อย่ากู้เงินเพิ่ม แล้วต้องพยายามลดหนี้สินที่มีอยู่ให้ได้มากและเร็วที่สุด และพยายามรักษางานเดิมที่มีอยู่ให้ดีที่สุด เพราะหากไร้งานทำในช่วงเศรษฐกิจถดถอยแล้ว โอกาสจะได้งานใหม่ก็จะเป็นสิ่งที่ยากมาก หรือในกรณีที่คุณเป็นเจ้าของธุรกิจ ก็ต้องไม่สร้างหนี้เพิ่มจนกว่าจะมั่นใจว่าจะเห็นแนวโน้มเศรษฐกิจฟื้นตัว

และสิ่งสำคัญที่สุดอีกประการคือต้องเก็บรักษาเงินสดไว้ให้มากที่สุด เพราะในยามเศรษฐกิจถดถอยนั้น หากเรายังมีเงินสดอยู่ในมือของเราในปริมาณที่เพียงพอต่อการประคองธุรกิจ และประคองชีวิตของเราให้สามารถดำเนินต่อไปได้ เราก็ยังพอจะมีความหวังว่าเมื่อวันหนึ่งที่พายุเศรษฐกิจผ่านพ้นไปแล้ว เราก็จะยังมีโอกาสเดินหน้าต่อไปได้ ดังนั้น จึงต้องพยายามรักษาตัวให้พ้นพิษภัยเศรษฐกิจให้ได้ เพราะเมื่อยามถึงช่วงฟ้าหลังฝน ปัญหาทุกอย่างจะค่อยๆ คลี่คลายลง แล้วในยามนั้นผู้ที่มีชีวิตรอดก็จะสามารถเดินหน้าต่อไปได้ ส่วนผู้ที่ล้มหายตายจากไปตั้งแต่ช่วงที่ถูกพายุเศรษฐกิจกระหน่ำ ก็ไม่สามารถกลับมาดำเนินชีวิตและดำเนินธุรกิจต่อไปได้

บทความนี้คงไม่ได้ทำให้คุณเกิดความรู้สึกทดท้อ ห่อเหี่ยวจนหมดกำลังใจที่จะเดินหน้าสู้กับวิกฤตเศรษฐกิจในช่วงเศรษฐกิจถดถอย แต่เพียงต้องการเตือนว่า เราทุกคนในประเทศไทยคงจะต้องเผชิญกับพิษเศรษฐกิจถดถอยอย่างยากที่จะหลีกเลี่ยงได้ แม้หลายคนอาจจะยังเชื่อว่าไทยจะไม่เจอกับปัญหานี้ แต่ก็ต้องถามซ้ำว่า ทำไมไทยจึงจะรอดพ้นไปได้ ทั้งๆ ที่โลกทั้งโลกไม่น่าจะหลีกหนีปัญหานี้ได้พ้น ถามย้ำว่า หากโลกต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจแล้ว ไฉนเลยประเทศไทยจะไม่ต้องเผชิญวิกฤตเศรษฐกิจ อย่าลืมความจริงว่าเศรษฐกิจไทยต้องพึ่งพิงเศรษฐกิจโลก และต้องพึ่งพิงมาโดยตลอด

ส่วนคนที่คาดหวังว่าประชากรโลกจะแห่เข้ามาเที่ยวประเทศไทยในอนาคตอันใกล้ ก็คงคาดไม่ผิด เพราะเมืองไทยมีอัตราค่าครองชีพต่ำเมื่อเทียบกับประเทศอื่นๆ ในยุโรปตะวันตกและสหรัฐฯ รวมถึงสิงคโปร์ ญี่ปุ่น และเกาะฮ่องกง แต่ก็ต้องไม่ละเลยข้อเท็จจริงที่ว่า หากเศรษฐกิจโลกถดถอยแล้ว จะยังคงเหลือนักท่องเที่ยวต่างชาติที่มีกำลังซื้ออีกสักกี่คนที่ยังมีปัญญาเดินทางท่องเที่ยว แล้วเมื่อนักท่องเที่ยวหดหายไปอีก ความหวังที่คนบางคนเชื่อว่าการท่องเที่ยวจะช่วยฟื้นเศรษฐกิจไทยก็คงไม่เป็นความจริงอีกต่อไป

ดังนั้นหนทางรอดจากวิกฤตเศรษฐกิจที่ดีที่สุดที่เราทุกคนสามารถทำได้ก็คือการใช้ชีวิตโดยไม่ประมาท การยึดหลักทางสายกลาง ดำเนินชีวิตแบบอยู่อย่างพอเพียง และลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็นให้มากที่สุด แล้วสักวันหนึ่งวิกฤตเศรษฐกิจก็ผ่านพ้นไป