นิทานอีสป หรือ “Aesop’s Fables” ที่อีสปเล่าให้นายทาสแห่งอาณาจักรกรีกฟังเป็นพันๆ เรื่องเมื่อกว่า 3,000 ปีก่อนนั้น ปรากฏว่ามีผู้จดจำและเล่าต่อกันมาถึงปัจจุบันได้แค่ 400 กว่าเรื่อง

ถ้าจะให้ฟันธงว่า เรื่องใดที่มีคติสอนใจอย่างลึกซึ้งที่สุดคำตอบคือ“น่าจะมีเรื่อง One Eyed Doe” หรือ “กวางสาวตาเดียว” รวมอยู่ด้วย

“กวางสาวตาเดียว” เป็นเรื่องสั้นๆ ที่สุดสะเทือนใจ ดังนี้

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว มีกวางสาวตัวหนึ่งอาศัยอยู่บนเกาะกลางทะเล นางเป็นกวางกำพร้าเพราะพ่อแม่ถูกนายพรานไล่ล่าไปเป็นอาหาร กวางสาวจึงอยู่กับกวางตายายในถ้ำกลางป่า

เช้าวันหนึ่ง ขณะที่กวางสาวยืนเล็มใบไม้อยู่ชายป่า ก็ปรากฏร่างพรานใจทรามถือธนูหมายจะฆ่านางเอาไปเป็นอาหาร แต่กวางสาวตาไว เห็นนายพรานมาแต่ไกล “จึงวิ่งเข้าไปหลบ ในพงหนามที่มีพุ่มทึบใบหนา”

แต่พุ่มหนาม ก็ทำให้นางเสียดวงตาข้างขวาไปทันใด โดยโชคร้ายครั้งนั้นกลับผสมด้วยโชคดี เพราะพุ่มหนามได้บังตัวนางจนพรานป่าหานางไม่พบ

หลังจากนางกวางสาวหลบอยู่ในพุ่มไม้จนตะวันบ่ายคล้อย นางได้ใช้ตาข้างที่ “บอดสนิท” มองลอดพุ่มหนามออกมาก็ไม่เห็นพรานป่า นางจึงแน่ใจว่า“ตนเองปลอดภัย” แล้วรีบออกจากพุ่มไม้กลับไปสู่ถ้ำ

หลายวันผ่านไป กวางสาวได้ไปดูตะวันยามเช้าโผล่จากทะเลสุดขอบฟ้าณ ชายหาดของเกาะ ขณะที่นางใช้ตาข้างซ้ายที่มองเห็นชมตะวันอยู่นั้น ก็เห็น “โจรสลัด” กลุ่มหนึ่งลงจากเรือใหญ่มาอยู่ในเรือเล็ก แล้วช่วยกันแจวเรือเข้าหาชายหาด โดยโจรสลัดต่างชี้มือชี้ไม้บอกโจรด้วยกันว่า “มีกวางสาวที่จะเป็นอาหารเช้าของพวกตน ยืนรออยู่ที่ชายหาดแล้ว”

กวางสาวตกใจ จึงรีบหันตาข้างที่ดีมองไปที่ชายป่า และหันตาข้างที่บอดมองสู่ทะเล ทำให้นางมองไม่เห็นกลุ่มโจรสลัดอีกต่อไป ทำให้นางบอกกับตัวเองอย่างแน่ใจว่า “บัดนี้เราปลอดภัยแล้ว” เช่นเดียวกับที่ครั้งหนึ่งไม่เห็นพรานป่านอกพุ่มไม้

กวางสาวกล่าวกับตัวเองไม่ทันจบ ก็มีธนูดอกหนึ่งจากโจรสลัดพุ่งเสียบเข้าคอกวางสาวอย่างแม่นยำ จนนางสิ้นชีวิตในทันทีทันใด

นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า “ตาข้างดีที่เห็นอันตรายได้บอกกล่าวความจริงแต่ตาข้างบอดที่มองไม่เห็นภัยได้หลอกลวงถึงขั้นต้องเสียชีวิต”

จากนิทานเรื่องนี้ กูรูทางการเมืองในบ้านเราต่าง “ฟันธง” ว่า ผู้เยาว์จำนวนไม่น้อย ต่างเป็น “One Eyed Doe ในนิทานอีสปที่มองไม่เห็นภัยแล้วหลอกตัวเองว่า ตนเจ๋งและตนปลอดภัย จนเกิดอันตรายถึงชีวิตจากนักไล่ล่าของนักการเมืองบางราย”

กมลศักดิ์ ตั้งธรรมนิยม