ถึงแม้ว่า นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และรมว.มหาดไทย มีคำสั่งให้หน่วยงานส่วนกลางเร่งรัดการเยียวยาฟื้นฟูเมืองหาดใหญ่ จ่ายระบบสาธารณูปโภคต่างๆ ไฟฟ้าและน้ำประปา รวมถึงการทำความสะอาดเมืองภายใน 14 วัน โดยมีเป้าหมายคือ นำชาวหาดใหญ่กลับเข้าบ้านเรือนให้เร็วที่สุดภายใน 7 วันก็ตาม

แต่เอาเข้าจริงไม่รู้ว่า จะต้องใช้เวลาอีกนานเท่าไหร่ เมืองหาดใหญ่ถึงจะฟื้นตัวและประชาชนเริ่มออกมาใช้ชีวิตทำมาหากินอย่างปกติได้ เนื่องจากอุปสรรคหน้างานกว้างมาก นอกจากเรื่องระบบสาธารณูปโภคที่ว่าแล้ว เรื่องมาตรการฟื้นฟูทางเศรษฐกิจ ซึ่งเป็นหัวใจของเมืองหาดใหญ่ เพื่อให้ผู้คนได้ใช้ชีวิตไปต่อได้นั้น ก็ยังเป็นโจทย์สำคัญอยู่

ตอนนี้น้ำลดลงก็จริง แต่สถานการณ์วิกฤตยังไม่ได้หายไปไหน เพราะนอกจากที่หาดใหญ่แล้ว ก็ยังมีอีกหลายจังหวัดภาคใต้ตอนล่างยังเดือดร้อนจากปัญหาอุทกภัย และรอการช่วยเหลือเยียวยาอยู่อย่างเท่าเทียมกัน หรือในจังหวัดภาคกลางก็ยังมีอีกหลายพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบจากน้ำท่วมมานานมากแล้ว โดยเฉพาะที่พระนครศรีอยุธยา ต้องทนจมน้ำกว่า 4 เดือน

สิ่งที่นายชาดา ไทยเศรษฐ์ แกนนำพรรคภูมิใจไทย ระเบิดอารมณ์อย่างดุเดือดกลางที่ประชุมคณะทำงานแก้ไขปัญหาน้ำท่วมหาดใหญ่ ซึ่งมีนายกรัฐมนตรีและทีมบริหารจังหวัดสงขลาร่วมอยู่ด้วย สะท้อนข้อเท็จจริงถึงปัญหารัฐล้มเหลวได้อย่างชัดเจนที่สุดโดยเฉพาะการมองเลยไปถึงปีหน้าว่า หากระบบยังเป็นอยู่แบบนี้ หาดใหญ่ก็จะท่วมอีก และที่อื่นๆ ก็จะท่วมอีกเช่นกัน

วิกฤตน้ำท่วมหาดใหญ่ครั้งนี้ ได้ถูกมองลึกไปถึงความล้มเหลวเชิงโครงสร้างแทบจะทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องกับระบบรับมือเหตุภัยพิบัติของประเทศไทย มันผิดพลาดและบกพร่องมาตั้งแต่ต้นทางล่างสุดในกลไกภาครัฐไปจนถึงฝ่ายการเมืองผู้รับผิดชอบสูงสุด ซึ่งถือเป็นบทเรียนราคาแพงที่กำลังท้าทายว่า จากนี้ไปเราจะหาวิธีรับมือกันอย่างไร

อย่างไรก็ตาม ภายหลังน้ำลดแล้วได้มีหลายฝ่ายออกมาเสนอแนะวิธีการต่างๆ นานา หลากหลายรูปแบบ กระจัดกระจายอยู่ตามที่ต่างๆ หรือเวทีต่างๆ เพียงแต่ยังไม่มีการเก็บกวาดหรือรวบรวมข้อมูลที่เป็นประโยชน์เพื่อนำมาวิเคราะห์ถึงความเป็นไปได้ในการนำมาใช้ออกแบบโครงสร้างแผนแม่บทรับมือภัยพิบัติแห่งชาติ

ในห้วงเวลาที่เหลืออยู่ไม่มากก่อนยุบสภาสิ่งที่รัฐบาลจำเป็นต้องรีบทำโดยเร่งด่วนที่ไม่ใช่แค่ให้ชาวหาดใหญ่กลับไปใช้ชีวิตได้ตามปกติสุขก็คือ การระดมสมองผู้เชี่ยวชาญ และผู้รู้จากหลายๆ ด้าน หลายๆ แหล่ง รวมถึงตัวอย่างจากทั่วโลกเก็บกวาดข้อมูลน้ำท่วมทั้งหมดเพื่อนำมาวางระบบป้องกันน้ำท่วมอย่างยั่งยืน อะไรต้องทำก่อนหรือหลัง ทั้งในระยะสั้นหรือยาว

กรณีที่นายกรัฐมนตรี สั่งตั้งคณะกรรมการ1 ชุด เพื่อถอดบทเรียน และเตรียมความพร้อมรับมือมหาภัยต่างๆ ในอนาคต เชิญภาคเอกชนผู้เชี่ยวชาญด้านต่างๆ เข้าร่วมให้ข้อคิดบทเรียน โดยจะทำให้เสร็จก่อนยุบสภา หวังว่าจะมีรูปแบบออกมาอย่างเป็นรูปธรรมที่ไม่ใช่ถูกเก็บไว้ในลิ้นชักจนฝุ่นจับเหมือนที่ผ่านมา

หากเป็นไปได้ควรจะเชิญพรรคการเมืองเข้าร่วมออกแบบด้วย เพราะปัญหาน้ำท่วมแบบหาดใหญ่จะไม่ใช่วิกฤตครั้งสุดท้ายอย่างแน่นอน ไม่ว่ารัฐบาลไหนขึ้นมาบริหารประเทศล้วน
ต้องเจอทั้งสิ้น เวลาเกิดปัญหาขึ้นจะได้มีส่วนรับผิดชอบร่วมกัน โดยไม่ต้องมานั่งเล่นการเมืองบนสถานการณ์วิกฤตของชาติ ชี้นิ้วโทษกันไปมาว่าใครผิดใครถูกเหมือนทุกวันนี้