nn วันนี้...“หมุนตามทุน” ขอตามประเด็นต่อเนื่องจากสัปดาห์ก่อน....เรื่องของเรื่องก็คือ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข เตรียมจะออกประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่องหลักเกณฑ์มาตรการควบคุมการประกอบกิจการให้บริการจัดส่งอาหาร อาศัยอำนาจตามมาตรา 31 แห่ง พ.ร.บ.สาธารณสุข พ.ศ. 2535 ให้หมวดสถานประกอบการกิจการที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพ...อันเนื่องมาจากหลังจากที่ “หมุนตามทุน”ได้มีการนำเสนอบทความนี้ออกไป ก็เกิดเสียงวิพากษ์วิจารณ์กันในวงกว้าง และสร้างความกังวลต่อผู้อยู่ในอาชีพให้บริการจัดส่งอาหาร (Driver) กว่า 4 แสนคน

อย่างไรก็ตาม ต้องบอกว่าขณะนี้ได้เกิดความชัดเจนมากขึ้นกับกระแสข่าวดังกล่าวเมื่อ...พญ.พรรณพิมล วิปุลากร อธิบดีกรมอนามัย ได้ออกมาชี้แจงว่า จากกรณีที่มีการนำเสนอข่าวประเด็นการจัดทำร่างประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง หลักเกณฑ์ มาตรการควบคุม การประกอบกิจการให้บริการจัดส่งอาหาร โดยมีการยกตัวอย่างข้อปฏิบัติย่อยบางส่วน เช่น ผู้จัดส่งอาหารจะต้องเลือกอาหารที่มาจากร้านที่ได้ขึ้นทะเบียนได้รับการรับรองจากหน่วยงานราชการ เจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือจากร้านอาหารที่สามารถระบุแหล่งที่มาของวัตถุดิบได้ หรือข้อที่กำหนดให้ผู้ให้บริการจัดส่งอาหารจะต้องเลือกให้บริการ แต่แหล่งอาหารที่ใช้บรรจุภัณฑ์ที่เหมาะสมกับอาหาร ถูกสุขลักษณะ ป้องกันการปนเปื้อน หรือตัวอย่างข้อที่ให้ผู้ให้บริการจัดส่งออกอาหารต้องมีระบบคัดกรองผู้ส่งอาหาร ตรวจสอบประวัติ ตรวจสุขภาพอย่างละเอียดว่าไม่เป็นโรคติดต่อร้ายแรง ไม่เป็นพาหะนำโรค เป็นต้น โดยกังวลว่าข้อกำหนดในร่างประกาศกระทรวงอาจส่งผลต่อผู้ประกอบธุรกิจการส่งสินค้าหรืออาหาร และกระทบกับการประกอบอาชีพของผู้จัดส่งอาหารได้นั้น

กรมอนามัยขอชี้แจงว่า “ขณะนี้เป็นเพียงขั้นตอนด้านวิชาการในการหาข้อมูล รับฟังความคิดเห็นจากผู้ที่เกี่ยวข้องเพื่อพัฒนาเป็นคำแนะนำผู้ประกอบกิจการ คุ้มครองสุขภาพของผู้รับบริการ (ผู้บริโภค) จากการใช้บริการของผู้ประกอบกิจการจัดส่งอาหาร ขณะเดียวกันก็เป็นการป้องกันและลดความเสี่ยงจากการแพร่กระจายและลดโอกาสการรับสัมผัสของเชื้อโรคในระหว่างการจัดส่งอาหาร ซึ่งร่างประกาศกระทรวงสาธารณสุขดังกล่าวอยู่ในระหว่างกระบวนการรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง มาร่วมปรึกษาและให้ข้อเสนอแนะ เช่น ผู้ประกอบกิจการ (Platform) เจ้าหน้าที่ในระดับศูนย์อนามัย สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สถาบันการศึกษา และหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง เพื่อศึกษาความเป็นไปได้และความเหมาะสมของหลักเกณฑ์ หรือมาตรการด้านวิชาการที่ปรากฏ และยังต้องผ่านคณะกรรมการกลั่นกรองตามกระบวนการก่อนจะออกมาเป็นประกาศได้

ถึงตรงนี้ “หมุนตามทุน” ย้ำว่าเห็นด้วยอย่างยิ่งกับ “กรมอนามัย” ในความตั้งใจที่จะ“คุ้มครองสุขภาพผู้บริโภค จากการใช้บริการของผู้ประกอบกิจการจัดส่งอาหาร ป้องกันและลดความเสี่ยงจากการแพร่กระจายและลดโอกาสการรับสัมผัสของเชื้อโรคในระหว่างการจัดส่งอาหาร” แต่ที่ “หมุนตามทุน” เป็นห่วงก็คือ ความตั้งใจดีของ “กรมอนามัย” จะไม่เกิดขึ้นอันเนื่องมาจากร่างประกาศกระทรวงฯนี้ไม่สามารถนำมาปฏิบัติได้จริง หรือไม่ที่หนักกว่านั้นก็จะทำให้เกิดไปสร้างปัญหาอื่นให้ตามมาอีกจากการกำหนดบทบาทและหน้าที่ให้ผู้เกี่ยวข้องในธุรกิจนี้โดยไม่มีอำนาจทางกฎหมายรองรับ ยกตัวอย่างเช่น ผู้ให้บริการ(Platform) จัดส่งอาหาร แม้ว่าจะมีเงื่อนไข ให้ร้านค้าและผู้จัดส่งอาหาร (Driver) ใช้บริการของ Platform และจับคู่คำสั่งของผู้บริโภคกับ Driverแต่ผู้ให้บริการ (Platform) ก็ไม่มีฐานะเป็นนายจ้างของ Driver และ Driver ก็มีอิสระในการจะเปิดหรือปิด แอพพลิเคชั่นเพื่อรับงานเมื่อใดก็ได้ และทั้ง Platform และ Driver ก็ไม่มีอำนาจทางกฎหมาย กับร้านอาหาร ไม่มีความเกี่ยวข้องกับการปรุงอาหาร เตรียมอาหาร เลือกวัตถุดิบรวมถึงการเลือกภาชนะบรรจุอาหารพร้อมทาน ฯลฯ นี่เป็นหนึ่งตัวอย่างที่จะทำให้ความตั้งใจดีของ “กรมอนามัย” ต้องล้มเลิกไป ส่วนการที่กรมอนามัยต้องดำเนินการรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องตามที่ได้ชี้แจงมาข้างต้นนั้น...“หมุนตามทุน” ว่ายังขาดกลุ่มคนสำคัญที่กรมอนามัยไม่ได้เอ่ยถึง...นั่นคือ ผู้จัดส่งอาหาร (Driver)...เพราะนี้คือผู้มีส่วนได้ส่วนเสียกลุ่มใหญ่เลยทีเดียว เพราะขณะนี้มีผู้ที่อยู่ในอาชีพนี้ราว 3-4 แสนคน...กรมอนามัย...ต้องไม่ลืมที่จะรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะของคนกลุ่มนี้ด้วยซึ่งสำคัญเป็นอันดับต้นๆ

สุดท้ายนี้ต้องย้ำอีกว่า...“หมุนตามทุน”...สนับสนุนเต็มที่ให้กรมอนามัยที่จะดำเนินการ “คุ้มครองสุขภาพของผู้บริโภค จากการใช้บริการจัดส่งอาหารบนแพลตฟอร์มออนไลน์ โดยเฉพาะในภาวะที่สังคมไทยจะต้องอยู่กับการระบาดของโควิด-19 ไปอีกนานนับปี...ดังนั้นการที่จะปรับปรุงร่างกฎกระทรวงฯให้สามารถปฏิบัติได้จริงและทำให้ทุกคนเห็นด้วยที่จะให้มีผลบังคับทางกฎหมาย ก็จะเป็นเรื่องที่น่ายินดีอย่างยิ่ง...ส่วนจะปรับแก้ร่างกฎกระทรวงในจุดไหนบ้างนั้น เชื่อว่าหลังจากที่กรมอนามัยได้เปิดรับความข้อเสนอแนะจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้องอย่างรอบด้านแล้วนั้น ก็น่าจะได้แนวคิดและข้อเสนอแนะดีๆออกมาไม่น้อยเลย...ส่วน “กระบองเพชร”...ขออนุญาตนำเสนอข้อเสนอแนะในฐานะสื่อมวลชนเกี่ยวกับเรื่องนี้ในคอลัมน์ “โลกการค้า”ฉบับวันพรุ่งนี้นะครับ

กระบองเพชร