เขียนเล่าเรื่องราวในอเมริกาทั้งปี ช่วงนี้เป็นช่วงคริสต์มาส ขอเบรคด้วยเรื่องราวเบาๆ ว่าคนที่นี่เฉลิมฉลองกันอย่างไร และคำว่า “Happy Holidays” ทีมี่มายังไง

แรกๆ ก็ทักทายกันว่า Merry Christmas นั่นแหละ แต่เพราะอเมริกาเหมือนหม้อจับฉ่าย เขละคละไปด้วยผู้คนหลายเชื้อชาติ ศาสนา และความเชื่อที่แตกต่าง เลยทำให้มีการใช้คำเรียกรวมๆ ว่า Happy Holidays แทน จะได้ไม่โดยข้อกล่าวหาว่าเห็นศาสนาใดสำคัญกว่าศาสนาหนึ่ง

ช่วงเทศกาลของทั้งสองศาสนาในวาระเดียวกันเช่นนี้ เวลาไปจับจ่ายซื้อของที่ไหน พนักงานในร้านมักอวยพรรวมกันว่า “สุขสันต์วันเทศกาล” หรือ Happy Holidays เนื่องจากชาวอเมริกันไม่ได้เป็นชาวคริสต์ทุกคน และยังคาบเกี่ยวกับเทศกาลฉลองของชาวยิวด้วย จึงเลือกใช้คำกลางๆ ในช่วงเทศกาลแห่งความสุขของปลายเดือนธันวาคม

อเมริกันซึ่งส่วนมากนับถือคริสต์ตกแต่งหน้าบ้านด้วยไฟหลอดเล็กๆ สีเขียวสลับแดง ยึดโทนสีหลักของเทศกาลคริสต์มาสมาตั้งแต่โบราณ ซึ่งเป็นสีเชิงสัญลักษณ์ทางศาสนา โดยสีแดงคือสัญลักษณ์ของพระโลหิตของพระเยซู ส่วนสีเขียวเป็นสัญลักษณ์ของชีวิตนิรันดร์

ขณะที่ชาวคริสต์ตกแต่งบ้านเรือนด้วยสีแดงและสีเขียว ชาวยิวในอเมริกา  ซึ่งมักเกาะกลุ่มอาศัยในละแวกเดียวกัน หากเป็นยิวออโธดอกซ์ซึ่งค่อนไปทางอนุรักษ์นิยมจะสวมเสื้อคลุมที่เรียกว่า  prayer shawl  ไว้ข้างในเสื้อเชิ๊ต จึงมักเห็นแค่ชายเสื้อคลุมเป็นเส้นเชือกถักโผล่ออกมา  ส่วนมากใส่หมวกสีขาวใบเล็กไว้บนศีรษะ  จากการแต่งตัวทำให้แยกออกว่านี่คือชาวยิว

ชาวยิวจะตกแต่งบ้านเรือนด้วยสีน้ำเงินและสีขาว อันเป็นสีประจำชาติอิสราเอล ช่วงปลายปีตรงกับเทศกาล “ฮานุกก้า”  (Hanukkah) หรือเทศกาลแห่งแสงไฟของชาวยิว มีการเฉลิมฉลองยาวนานถึง 8 วันติดต่อกันจะว่าไปแล้วเทศกาลฮานุกก้าของชาวยิวนั้นใกล้กับวันคริสต์มาสของทุกปีหรือในบางปีตรงหรือคาบเกี่ยวกัน

เมื่อ 2000 ปีก่อน ชาวยิวไม่มีกษัตริย์ของตนเอง  กษัตริย์ซีเรียที่ปกครองชาวยิวทำลายศาสนาของชาวยิว ด้วยการสร้างเทวรูปของชาวกรีกในวิหารของชาวยิว แล้วออกคำสั่งให้นมัสการรูปเคารพกรีกเหล่านั้น หากไม่ทำจะฆ่า  ท่ามกลางความไม่พอใจและหวาดกลัว ครอบครัวแมคคาบีไม่ยอมแสดงความเคารพต่อเทวรูปของชาวกรีก จึงนำทัพชาวยิวต่อสู้จนได้วิหารกลับคืนมา แต่ดวงประทีปซึ่งเป็นตะเกียงที่ชาวยิวเชื่อว่าคือ  “แสงสว่างชั่วนิรันดร์” นั้นดับลง ชาวยิวจึงช่วยกันจุดดวงประทีปขึ้นมาอีกครั้ง แต่เหลือน้ำมันเพียงพอแค่หนี่งวัน  กลับกลายเป็นว่าน้ำมันอันน้อยนิดนั้นทำให้ดวงประทีปส่องสว่างยาวนานถึง 8 วัน

ชาวยิวจึงจุดเทียน 8 เล่มปักบนเชิงเทียนที่เรียกว่ามะโนร่าห์หรือ Menorah ในเทศกาลนี้เพื่อระลึกถึงปาฏิหาริย์แห่งแสงสว่างที่สว่างไสวนานถึง 8 วัน  เสมือนเป็นสัญญลักษณ์แห่งชัยชนะของผู้ศรัทธาที่ไม่ยอมอยู่ใต้อาณัติจักรวรรดินิยมกรีก  จึงเป็นที่มาของการเฉลิมฉลองเทศกาลวันฮานุกก้าติดต่อกันยาวนานเป็นระยะเวลา 8 วัน

บรรยากาศของการส่งท้ายปีมักแสดงละครเรื่องที่เกี่ยวข้องกับวันคริสต์มาสด้วย โดยเฉพาะการแสดงบัลเลต์เรื่องเดอะนัทแครกเกอร์ ( The Nutcracker) ซึ่งเป็นบัลเลต์ความยาว 2 องก์ โดยปีเตอร์ อิลิช ไชคอฟสกี เนื้อเรื่องกล่าวถึงสาวน้อยคลารากับน้องชายขี้อิจฉาชื่อฟริตซ์  สรุปจบที่การมอบความรักความสุขให้กันในช่วงคริสต์มาส 

สถานีโทรทัศน์จะนำภาพยนตร์เกี่ยวกับคริสต์มาสมาฉายเป็นประจำทุกปี ถือเป็นธรรมเนียมปฎิบัติด้วยเช่นกัน ภาพยนตร์เกี่ยวกับคริสต์มาสมีหลายเรื่อง แต่ที่ขาดไม่ได้เห็นจะเป็นสองเรื่องนี้ A Christmas Carol เป็นเรื่องราวของชายชื่อ เอเบเนเซอร์ สครูจ นายธนาคารผู้ไม่เคยเห็นใจใคร โดยเฉพาะลูกน้องตนเอง  และที่สำคัญคือเกลียดเทศกาลคริสต์มาสที่สุด จนกระทั่งคืนหนึ่งสครูจพบวิญญาณเพื่อนเก่าและภูติแห่งคริสมาสต์ทั้ง 3 ตน ที่ดลใจให้สครูจเปลี่ยนแปลงตัวเองชั่วข้ามคืน 

ส่วนอีกเรื่องที่ได้รับความนิยมไม่แพ้กันคือ It's a Wonderful Life ซึ่งเป็นเรื่องของจอร์จ เบลีย์ ชายที่คิดฆ่าตัวตายในคืนคริสต์มาสอีฟ แต่ผู้คนมากมายสวดมนต์ส่งไปถึงสวรรค์  จึงมีการส่งเทวดาลงมายังโลกเพื่อช่วยชีวิตจอร์จ ทำให้จอร์จได้คิดว่าชีวิตปกติธรรมดาที่ถึงแม้จะมีปัญหาคือชีวิตที่มีค่าและมีความสุขที่สุดแล้ว

ค่ำคืนแห่งเทศกาลเช่นนี้ดำเนินไปท่ามหิมะพร่างพรม บรรยากาศศักดิ์สิทธิ์กระจายตัวปกคลุม ทั่วประเทศเต็มด้วยความสุขแห่งการเฉลิมฉลอง อเมริกันทุกคนไม่ว่าจะอยู่ที่ไหนบนโลกจะเดินทางกลับบ้านช่วงคริสต์มาส เพื่อมาร่วมฉลองกับครอบครัว

แสงดวงดาวบนยอดต้นคริสต์มาสทอประกายเจิดจ้า ระยิบระยับรับแสงเทียนจากเทียนทั้งแปดแท่งบนเชิงเทียนมะโนร่าห์ของชาวอเมริกันเชื้อสายยิวบ้านหลังถัดไป ท่ามกลางหิมะโปรยปรายปกคลุมทั่วทุกหนแห่ง ทำให้โลกกลายเป็นสีขาวบริสุทธิ์อ่อนโยนราวกับเพิ่งถือกำเนิดใหม่อีกครั้ง ในความหนาวทารุณ ทุกคนเปี่ยมด้วยความหวังว่าวันพรุ่งนี้จะต้องดีกว่าวันนี้อย่างแน่นอน

Happy Holidays นะคะ