10 ปีผ่านไปแล้วที่ผมเขียนเรื่องนี้มาถึงวันนี้ก็ยังเขียนวนอย่างเดิมเหมือนแผ่นเสียงตกร่อง เพราะนักการเมืองยังวนอยู่อย่างเดิม

คนที่ตั้งใจจะทำประโยชน์เพื่อประเทศชาติก็มีและยังทำอยู่

แต่คนที่ชั่วก็มีเพิ่มขึ้นจนท่วมทับคนดี คนที่ชั่วมาแต่เดิมก็ยิ่งชั่วมากขึ้น เพียงแต่พลิกแพลงความชั่วไปตามโลกยุคใหม่ และหน้าด้านมากขึ้น

ส่วนประชาชนผู้เลือกตั้งกลับไร้เดียงสา โลภและโง่เขลายิ่งกว่าเดิม เพราะยอมให้นักการเมืองดูถูกเหยียบย่ำด้วยการหลอกลวงและหว่านเงินภาษีให้เป็นเหยื่อ

ระบอบประชาธิปไตยจึงไม่ได้เป็นอะไรมากไปกว่าพื้นที่สาธารณะ ที่ใครจะเข้าไปแย่งชิงพื้นที่ทำอะไรก็ได้ มีตั้งแต่คนดี พวกกเฬวราก พวกอันธพาล โจร พวกสิบแปดมงกุฎ

เข้าไปได้แล้วก็พยายามสร้าง“กฎกติกา” ที่เรียกกันว่า “รัฐธรรมนูญ” สำหรับตนและพวกตนขึ้นมาใหม่ เพื่อจะได้รักษาอำนาจและผลประโยชน์ให้ยืนนานที่สุด รวมทั้งโกงให้ถูกกฎหมาย ที่โกงไปแล้วก็ทำให้มันเป็นโมฆะ

เริ่มอย่างเป็นทางการตั้งแต่ปี 2475จนถึงปัจจุบันมีรัฐธรรมนูญแล้ว 20 ฉบับ!

ปล้นชิงพระราชอำนาจและทรัพยสินจากพระมหากษัตริย์ จากนั้นก็สร้างรัฐธรรมนูญ แล้วตามด้วยการเลือกตั้ง ต่อมาก็ยึดอำนาจแล้วก็สร้างรัฐธรรมนูญ แล้วตามมาด้วยการเลือกตั้งแล้วก็ยึดอำนาจ สร้างรัฐธรรมนูญ แล้วตามมาด้วยการเลือกตั้ง

นักการเมืองยึดอำนาจกันเองบ้าง ทหารยึดอำนาจบ้าง

มาถึงวันนี้ก็ยังวนอยู่อย่างเดิม ไม่ว่าจะแก้ไขหรือสร้างรัฐธรรมนูญใหม่ก็ล้วนแต่เพื่อผลประโยชน์ของนักการเมืองทั้งนั้น ประชาชนกี่คนที่ได้รับประโยชน์? แม้กระทั่งพวกที่ตามแห่แหน - ตามแบกจนหลังแอ่นไหล่ทรุด จิตเดี้ยงพิกลพิการไปแล้ว

“นักการเมือง” ไม่ควรจะสร้างรัฐธรรมนูญซึ่งเป็นกติกาเอง โดยเอาคำว่า “ตัวแทนของประชาชน” มาอ้างแต่ต้องให้คนที่ไม่ใช่นักการเมืองสร้าง อย่างกีฬา แข่งแต่ละครั้งจะต้องให้นักกีฬาสร้างกฎกติกาเองไหม รวมทั้งให้นักกีฬาคุมกฎด้วยไหม?

“หลักการอย่างกว้าง” ก็คือให้ประชาชนเลือกตัวแทนกันเองมาสร้าง แต่ปัจจุบันนี้ประชาชนส่วนมากมีสีมีฝ่าย เป็นลิ่วล้อ เป็นขี้ข้านักการเมืองไปเกือบหมดแล้ว คำถามสำคัญก็คือ ประชาชนรู้ไหมว่ารัฐธรรมนูญต้องเป็นอย่างไร จึงจะรักษาผลประโยชน์ของประเทศชาติและของทุกคนไว้ได้ อย่างมากก็แค่บอกความต้องการของตน แม้ตัวแทนรับปากเช่นเดียวกับการเลือกตั้งทุกวันนี้ แต่เอาเข้าจริงก็ทำตามใจตน ทำตามใจผู้มีอำนาจและผลประโยชน์ของตนอยู่ดี

ยิ่งตอนนี้พรรคประชาชนเสนอให้มีการเลือกตั้ง ส.ส.ร. โดยให้คนที่มีอายุเพียง 18 ปี มีสิทธิ์ลงสมัครรับเลือกตั้ง ก็ยิ่งเห็นเจตนาว่า พรรคนี้
ต้องการจะเอาชนะให้ได้โดยไม่สนใจว่าคนอายุ 18 ปีนั้น ยังไร้เดียงสาทางการเมือง และคนที่ลงคะแนนเสียงก็เป็นพวกไร้เดียงสาทางการเมืองเช่นกัน เมื่อพรรคของตนได้คะแนนเสียงส่วนมากก็จะได้ทำอย่างใจตน คือร่างรัฐธรรมนูญเพื่อนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง

ส่วนคนที่เจตนาดีนั้นมีแน่ แต่มากพอที่จะสู้กับพวกแสวงหาอำนาจและผลประโยชน์ไหม?

เมื่อสถานการณ์บ้านเมืองที่ระบอบประชาธิปไตยกลายเป็นพื้นที่ให้ทั้งคนดีคนชั่วมีอำนาจ กอบโกยผลประโยชน์และความมั่งคั่ง จึงยิ่งไม่ควรให้นักการเมืองสร้างรัฐธรรมนูญ

“หลักการอย่างแคบ” ก็คือต้องให้คนที่เจตนาดีต่อชาติบ้านเมืองเป็นคนสร้าง เช่น ในโลกยุคออนไลน์มีคนมากมายให้เลือกเป็นตัวแทน มีประวัติและความคิดชัดเจน ให้ประชาชนเสนอชื่อให้เยอะ แล้วมีคณะกรรมการคัดเลือก (ที่มาของกรรมการไปว่ากันอีกที!) หรือให้พวกเขาเลือกกันเองจนเหลือเท่าที่ต้องการ อย่างน้อยก็ครึ่งหนึ่ง ส่วนอีกครึ่งก็ให้ประชาชนเลือก

ถ้ารัฐธรรมนูญถูกสร้างมาโดยพวกกระสันอำนาจ หิวผลประโยชน์ ก็จะนำความวุ่นวายและอาจกลายเป็นความรุนแรงตามมาโดยประชาชน 2 ฝ่าย
เพราะเจตนาจะเปลี่ยนระบอบการปกครองนั้นชัดเจนมาก

แล้วการยึดอำนาจก็จะตามมาอีกซึ่งก็น่าจะเป็นทหารมากกว่าประชาชน ยึดอำนาจแล้วก็ร่างรัฐธรรมนูญใหม่ มีการเลือกตั้งใหม่ มีคนพอใจและไม่พอใจ ความขัดแย้งก็ยังคงอยู่ต่อไป

รัฐธรรมนูญจึงเป็นแค่ลัทธิหนึ่งที่เปล่ากลวง ล่องลอยอยู่ในท้องฟ้าให้คนบ้าไล่ไขว่คว้าอยู่ในสายลม มันจะเป็นวงจรอย่างนี้ตลอดไป ถ้าไม่สร้างคนให้มี “สำนึกประชาธิปไตย” และเข้าถึงรากเหง้าของสังคมไทย

วิมล ไทรนิ่มนวล