พ่อแม่มักบอกว่ารักลูก และต่างก็มีวิธีเลี้ยงดูอบรมลูกแตกต่างกันไป

ครอบครัวที่จะกล่าวถึงนี้ มีวิธีการอบรมลูกที่แปลกและไม่ดี

พ่อแม่เดิมมีฐานะยากจน แต่ทำงานเก่ง ขยัน ฉลาด และประหยัด จึงสร้างตัวได้และมีฐานะดี

เขามีลูก 4 คน เป็นชายล้วน อายุไล่เลี่ยกัน เป็นนักศึกษาทั้งหมด

แต่ละคนเรียนเก่ง และเลือกเรียนสาขาวิชาที่ติดอันดับทั้งนั้น เช่น แพทย์ วิศวกรรมศาสตร์ ทันตแพทย์ เภสัชศาสตร์

ทั้ง 4 คน แลดูเหมือนรักกันดี แต่เมื่อเขาอยู่ใกล้กันหรือต้องทำกิจกรรมร่วมกัน เขาจะทะเลาะกัน ก้าวร้าวไม่เกรงใจกัน ถึงขั้นขึ้นเสียงด่าทอ หรือชกต่อยกันเสมอ

วิธีการที่พ่อแม่อบรมเลี้ยงดูลูกตั้งแต่เล็กๆ ก็คือ

ถ้ามีลูกคนใดทำผิด พ่อจะเรียกมาต่อว่า ประณาม ลงโทษรุนแรงต่อหน้าลูกคนอื่นๆ ชี้ให้เห็นว่าลูกคนนี้ทำตัวไม่ดีหรือ “เลว” อย่างไร (เขามักใช้คำว่า “เลว” เสมอ) อย่าให้คนอื่นเอาอย่าง

และแถมท้ายว่า ตัวเขาเองเคยลำบากมาก่อน แต่ก็ไม่เคยทำตัวเลวอย่างนี้ พร้อมทั้งยกตัวอย่างความดีของตัวเองให้ลูกๆ ฟังเสมอ

ถ้ามีลูกคนใดคนหนึ่งทำดี เขาก็จะเอามาพูดให้ลูกๆ ทุกคนฟังต่อหน้า ชี้ให้เห็นว่าคนนี้เป็นคนดี ทำตัวอย่างดีๆ แต่ก็จะลำเลิกย้อนหลังความไม่ดีของลูกคนนั้นให้ทุกคนฟังด้วย

พ่อมักมีสีหน้า ท่าทาง น้ำเสียง ของความก้าวร้าว เด็ดเดี่ยวเชื่อมั่นตัวเองสูงและเผด็จการ

ส่วนแม่ก็เป็นแม่บ้านที่ชอบบ่น ดุ ว่า เตือนลูกเสมอ จับผิดเก่ง และมักก้าวร้าวกับลูก แม่กับพ่อมักทะเลาะกันบ่อยๆ

ลูกทั้งหมดรู้สึกไม่ปลอดภัยและไม่ภูมิใจตัวเองเมื่ออยู่ในครอบครัวแบบนี้

เด็กจึงเอาตัวรอดโดยการแข่งขันกันเรียนให้เก่ง เพื่อให้พ่อแม่พอใจ และก็แข่งขันกันเองเพื่อจะให้พ่อแม่พอใจ “ที่สุด”

ความเกรงใจและนับถือกันเองระหว่างพี่น้องก็ไม่มี เพราะเคยเห็นพ่อประณามความไม่ดีของแต่ละคนให้ฟังหมดแล้ว น้องก็ไม่นับถือพี่ พี่ก็ไม่เกรงใจน้อง เพราะต่างมองว่าทุกคนไม่ดี (หรือเลว) ทั้งนั้น

เมื่อเติบโตต่อไปลูกจะไม่รักกัน ทุกคนอาจจะเรียนเก่ง (IQ ดี) แต่สุขภาพจิตและอารมณ์ไม่ดี (EQ ไม่ดี) พร้อมจะแก่งแย่ง อิจฉากัน ถ้าพ่อแม่มีทรัพย์สมบัติมาก และไม่เตรียมวางแผนแบ่งสมบัติล่วงหน้าอย่างเหมาะสมเด็ดขาดก่อนตาย ลูกๆ อาจทะเลาะแย่งชิงสมบัติจนถึงขั้นทำร้ายกันได้ถึงตายได้ แม้ว่าแต่ละคนจะเรียนเก่ง การงานดี มีฐานะดีอยู่แล้วก็ตาม

วิธีการที่เหมาะสมสำหรับการอบรมลูกเหล่านี้ก็คือ…

ถ้าลูกคนใดทำผิด ให้พ่อเรียกเข้ามาอบรมตามลำพัง โดยกล่าวถึงความดีของเขาก่อน บอกเขาว่าเรารักเขา แต่เขามีข้อบกพร่องบางอย่าง ซึ่งถ้าหากแก้ไขได้ เขาก็จะดีมากขึ้นเราจะรักเขามากขึ้น แล้วพ่อแม่จึงสร้างเงื่อนไขว่า ถ้าทำไม่ได้จะให้ลงโทษอย่างไร ซึ่งเป็นการลงโทษตามสมควร ไม่ใช่โหดร้าย ให้เขาบอกเป็นข้อๆ ไป อาจให้เขาเขียนบันทึกเอาไว้เป็นหลักฐานด้วย

เมื่อเขาทำผิดอีก เขาจะยอมรับการลงโทษด้วยความเต็มใจตามข้อตกลงกัน เพราะเขามีส่วนกำหนดโทษ

ถ้าลูกคนใดทำดี ก็ให้เรียกเข้ามาชมเป็นการส่วนตัว ให้ชมมากๆ ว่าพ่อแม่ภูมิใจตัวเขา

ส่วนกฎเกณฑ์ของบ้าน กติกาเรื่องการทำผิด-ทำถูกนั้น ควรพูดพร้อมกันต่อหน้าลูกทุกคน แต่ไม่ให้ยกตัวอย่างคนใดคนหนึ่งว่าผิดหรือถูก ควรสอนให้ลูกเกรงใจและให้เกียรติกัน โดยเรียกลูกคนโตเข้ามาคุยตามลำพัง เรารักเขาเพราะเขาร่วมทุกข์ร่วมสุขกับพ่อแม่มาก่อน และจะรักเขามากขึ้นถ้าหากเขาดูแลน้อง เป็นแบบอย่างให้น้องได้

และเรียกน้องเข้ามาคุยตามลำพัง บอกเขาว่าเรารักเขาเพราะเขาน่ารัก และจะรักมากขึ้นถ้าเขาเกรงใจพี่ ให้เกียรติและเชื่อฟังพี่

ตกลงพี่น้องจะรักกัน พี่จะดูแลน้อง และน้องก็จะเกรงใจพี่

ไม่ใช่สอนให้พี่น้องทะเลาะกัน เพราะพ่อแม่แสดงความลำเอียงให้ลูกเห็น หรือลงโทษแบบประจาน

ถ้าจะชมลูก ให้ชมลูกทุกคนว่าเป็นคนเก่ง คนดี แต่คนละแบบพ่อแม่ภูมิใจทุกคน

ส่วนคนที่ทำความดีนั้น หรือได้รางวัลนั้น เพียงบอกให้ทุกคนทราบก็พอแล้ว แต่พ่อแม่ควรเรียกเข้ามาชมเชยเป็นพิเศษอีกครั้งดังกล่าวแล้ว

ส่วนความเก่งและดีของพ่อแม่นั้น ถ้าอยากเล่า ให้เล่าตอนทุกคนในบ้านอารมณ์ดี และให้กำลังใจเขาว่า ลูกทุกคนก็เก่งและดีอยู่แล้ว ต้องทำได้แน่ๆ อย่าเอาตัวอย่างตัวเองไปเล่าตอนกำลังจับผิดหรือลงโทษลูกอยู่ เหมือนเป็นการเปรียบเทียบและยกตนเอง เขาจะไม่ชอบพ่อแม่

ถ้าพ่อแม่อบรมลูกดังกล่าวแล้ว จะทำให้ลูกเกรงใจ ให้เกียรติกัน และรักพ่อแม่ด้วย

ท่าทีของพ่อแม่ควรจะแสดงความรักลูกๆ ได้ โดยการยิ้มแย้ม ทักทาย ชมเชย และช่วยเหลือ แล้วจึงสอนหรือแนะนำ ลูกจะชอบพ่อแม่มาก และจะทำตามคำแนะนำ

ลูกที่เรียนเก่งๆ เหล่านี้ จึงจะเติบโตเป็นทรัพยากรที่ดีของชาติต่อไป

ไม่ใช่เก่งแต่สมอง แต่วุฒิภาวะทางอารมณ์และจิตใจต่ำต้อย ขี้อิจฉา ริษยา ใจน้อย ระแวง หรือก้าวร้าวเข้าหากันเอง อย่างที่พบเห็นได้มากมายขณะนี้