หลังจากที่มีสื่อมวลชน (บางสำนัก) รายงานข่าวทำนองว่า การบินไทยพึ่งพาระบบขายตั๋วผ่านเอเย่นต์อยู่กว่า 70% (ขายเองโดยตรง 30%)โดยมี 5 เสือเอเย่นต์ขายตั๋วการบินไทย กินค่าคอมมิชชั่นปีละกว่า 1.8 หมื่นล้านบาท ทำให้การบินไทยได้ผลประโยชน์ไม่เต็มเม็ดเต็มหน่วยรั่วไหล จึงต้องยกเลิกการขายตั๋วผ่านเอเย่นต์ ให้การบินไทยขายเองผ่านระบบออนไลน์และแอพพลิเคชั่นโดยตรง

ล่าสุด คุณชรินทร์ นุกรณ์นวรัตน์ นายกสมาคมผู้แทนจำหน่ายตั๋วเครื่องบินระหว่างประเทศ ได้ส่งหนังสือแถลงการณ์ชี้แจงข้อเท็จจริงในประเด็นดังกล่าว

“สารส้ม” เห็นว่า เพื่อให้สังคมได้พิจารณาข้อมูลอย่างครบถ้วน จึงขอนำรายละเอียดแถลงการณ์มาเผยแพร่ ดังนี้

“..เอเย่นต์ที่ขายตั๋วระหว่างประเทศได้อย่างเป็นทางการ โดยการแต่งตั้งจากองค์กรขนส่งทางอากาศระหว่างประเทศของสหประชาชาติ ที่เรียกย่อว่า IATA ซึ่งสายการบินเกือบทุกสายทั่วโลกต้องเป็นสมาชิกด้วย IATA เป็นผู้กำหนดกฎการบริการการบินของสายการบินทั่วโลกและกำกับการขายตั๋วทั้งโดยสายการบินเองและในส่วนของเอเย่นต์ที่แต่งตั้งมา ในประเทศไทยมี IATA เอเย่นต์อยู่ 239 บริษัท และสายการบินที่เปิดบริการในประเทศไทยอยู่ประมาณ 150 สาย รวมทั้งการบินไทย IATAเอเย่นต์ขายตั๋วเครื่องบินได้ต้องวางเงินหรือหนังสือค้ำประกันของธนาคารในจำนวนเงินมากพอที่ออกตั๋วเครื่องในช่วงเวลาอย่างน้อยครึ่งเดือนที่มีกำหนดส่งรายงานบัญชีการออกตั๋วและจ่ายเงินให้กับ IATA ที่เรียก BSP(Bank Settlement Plan)ซึ่ง IATA ก็จะนำเงินค่าตั๋วส่งให้สายการบินแต่ละสายที่ให้บริการการสำรองที่นั่งและออกตั๋วเครื่องบินของเอเย่นต์ใช้ระบบคอมพิวเตอร์ออนไลน์ GDS ของ Amadeus, Sabre และ Galileo3 บริษัท ให้เลือก ในประเทศไทย Amadeus ถูกใช้มากที่สุด

การบินไทยเองก็มีเสริมการขายด้วยระบบ TG Direct ของตนเองในปี พ.ศ.2555 และให้โอกาสทุก IATA เอเย่นต์และเอเย่นต์ที่ยังไม่ได้รับการแต่งตั้งจาก IATA เข้าสู่ระบบนี้โดยระบบการจ่ายเงินค่าตั๋วเครื่องบินโดยเอเย่นต์ที่สะดวกกว่ากับการใช้บริการธนาคารของประเทศไทย เช่น ธนาคารกรุงเทพ และธนาคารกสิกรไทย เป็นผู้ดำเนินการด้านบัญชีให้ไม่เหมือนกับทาง IATA BSP ซึ่งบังคับให้ใช้ธนาคารต่างชาติ มีสำนักงานแห่งเดียวในกรุงเทพฯ TG Direct ทำให้สัดส่วนการขายการบินไทยของเอเย่นต์ดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัด

สายการบินเองก็มีหลายช่องทางในการขาย ตามสถิติของ IATA ที่รวบรวมมาใน ปี 2561 รวมสายการบินทั่วโลกมีสัดส่วนของแต่ละช่องทางการขายตั๋วเครื่องบินดังนี้

1. ขายผ่านเอเย่นต์ (Offline) 27%

2. ผ่านเอเย่นต์ออนไลน์ (OTA) 29%

3. ขายบน Web ของสายการบิน 34%

4. ขายเองอื่นๆ เช่น ขายที่สำนักงาน Travel Mart เป็นต้น 10%

จะเห็นได้ว่า สัดส่วนของการขายผ่านเอเย่นต์ของทุกสายการบินทั่วโลก รวมทั้งการบินไทย ไม่มากกว่าช่องทางขายอื่น โดยสายการบินขายออนไลน์บน web ตนเองมากที่สุด ตามโลกที่เปลี่ยนไป และใช้ออนไลน์กันมากขึ้น อันดับสอง คือ ขายออนไลน์กับเอเย่นต์ข้ามชาติ เช่น Expedia, Traveloka ขายทั่วโลกใช้ Web และ Platform ของตนเองที่ให้ข้อมูลเร็วและทันสมัยมาก เอเย่นต์ไทยไม่มีเงินพอลงทุนทำแข่งกับเขาได้

สำหรับช่องทางการขายผ่านเอเย่นต์ของการบินไทยตามที่มีผู้ให้ตัวเลขในสื่อต่างๆ ไปแล้วนั่น คือ ประมาณ 50% ของยอดขายที่ประมาณตัวเลขไว้ 30,000 ล้านบาท ในปี 2562 นี้ ก็เข้าใจได้ว่าผู้เดินทางในประเทศไทยยังนิยมซื้อตั๋วผ่านเอเย่นต์ซึ่งให้บริการลูกค้าได้มากกว่า เช่น บริการจัดทำวีซ่า จองโรงแรม หารถเช่า จัดทัวร์ และบริการอื่นๆ ที่ระบบออนไลน์และสายการบินเองทำไม่ได้ เอเย่นต์ต้องเสริมบริการให้ลูกค้าอย่างเต็มที่ แต่แน่นอนในอนาคตการขายผ่านเอเย่นต์คงจะลดน้อยลง และการขายออนไลน์จะเพิ่มขึ้นอย่างไม่หยุดยั้งตามการพัฒนาของสังคมโลก เอเย่นต์จริงๆแล้วก็ต้องพยายามเพิ่มศักยภาพทางออนไลน์เอง เพื่อจะให้อยู่รอดเหมือนกัน ซึ่งปัจจุบันเอเย่นต์ขายตั๋วเครื่องบินไม่ได้รับค่าตอบแทนจากสายการบินเลย

ราคาตั๋วในปัจจุบันของการบินไทย คือ 0% commission ค่าตอบแทนของเอเย่นต์คือค่าบริการบวกเพิ่มจากค่าตั๋วนิดหน่อยเก็บจากลูกค้าโดยเฉลี่ย100-1,000 บาท แล้วแต่จำนวนเงินมากน้อยของค่าตั๋วเครื่องบินหรือจะตกอยู่ประมาณ 1-2% และขึ้นอยู่กับลูกค้าแต่ละรายจะยอมรับและให้ค่าบริการนี้หรือไม่

การบินไทยไม่เคยให้สิทธิหรือราคาพิเศษกับเอเย่นต์ไหนเป็นการเฉพาะถ้ามีก็ให้เพื่อการโปรโมทเส้นทางใหม่หรือเส้นทางที่มีที่นั่งว่างอยู่มาก การบินไทยก็จะให้ราคาพิเศษแต่ให้กับหลายๆเอเย่นต์พร้อมกัน ไม่มีการผูกขาดเส้นทางใดเส้นทางหนึ่งเลย

การบินไทยเป็นรัฐวิสาหกิจ ถ้ามีข่าวทำอะไรเป็นการผูกขาดการขายจะถูกตรวจสอบและลงโทษได้จากหน่วยงานของรัฐบาลและรัฐสภาโดยทันที

ฉะนั้น.... จึงไม่เป็นจริงเลย เรื่องเอเย่นต์ 5 เสือได้ค่าคอมมิชชั่นจากการขายตั๋วการบินไทยเป็นถึงหมื่นกว่าล้าน จากยอดขายหนึ่งแสนกว่าล้านในเมื่อเอเย่นต์เหล่านี้รวมทั้งเอเย่นต์อื่นๆ ที่เป็นสมาชิกของสมาคมก็ไม่ได้มียอดขายมากเป็นหมื่นเป็นแสนล้าน มียอดเป็นพันล้านก็ยังหายากมาก มียอดขายต่อปีเพียงยอดเป็นสิบเป็นร้อยล้านเท่านั้น รวมทุกสายการบิน ซึ่งสัดส่วนของยอดขายการบินไทยก็อยู่เพียงประมาณ 35% เท่านั้น

จึงเรียนชี้แจงมากด้วยความจริงใจ ในส่วนของสมาชิกสมาคมผู้จำหน่ายตั๋วเครื่องบินระหว่างประเทศ ว่าเอเย่นต์ไม่ได้มีส่วนทำรายได้มากมายจากการบินไทย และไม่ได้เป็นส่วนทำให้การบินไทยต้องตกต่ำขาดทุนมากในปัจจุบันนี้ มีแต่ได้ส่งเสริมการขายตั๋วเครื่องบินการบินไทยเป็นอันดับแรก และยังคงจะสนับสนุนให้การบินไทยเป็นสายการบินแห่งชาติไทย ดำเนินกิจการให้ก้าวหน้าต่อไปในอนาคตอย่างมั่นคงขอบพระคุณมาก - ชรินทร์ นุกรณ์นวรัตน์ นายกสมาคม”

นี่เป็นคำชี้แจงจากสมาคมผู้แทนจำหน่ายตั๋วเครื่องบินระหว่างประเทศ

ควรที่ผู้อ่านจะได้พิจารณาด้วยใจเป็นธรรม

สารส้ม