นิทานอีสปที่มีเนื้อเรื่องในลักษณะ “โลภมากลาภหาย” นั้นมีมากมายไม่ใช่ขนาดย่อยๆ ไม่ว่าจะเป็นเรื่อง “หมากับเงาในน้ำ” และเรื่อง “ผ่าท้องแม่ไก่เอาทองคำ” ถือเป็นตัวอย่าง “ความโลภ” ที่ถูกทุกภาคส่วนนำมา “อ้างอิง” ถึงเป็นประจำ

โดยเฉพาะเรื่อง “หมากับเงาในน้ำ” ถือเป็นเรื่องยอดฮิตของคนไทย ที่ใครๆ ต่างจำเนื้อเรื่องได้ดังนี้

“มีหมาขี้ขโมยตัวหนึ่งได้ขโมยเนื้อก้อนใหญ่จากแม่ค้าในตลาด ระหว่างทางกลับบ้าน มันได้ข้ามสะพานเล็กๆ แห่งหนึ่ง แล้วเห็นเงาในลำธารมีหมาตัวหนึ่งคาบก้อนเนื้อที่ใหญ่กว่า ด้วยความโลภมันจึงคลายเนื้อจากปากของตัวเอง แล้วกระโจนเข้าแย่งเนื้อก้อนใหญ่จากหมาในน้ำทันที”

แต่แล้ว มันก็ต้อง “คว้าน้ำเหลว” เพราะหมาในน้ำที่คาบเนื้อก้อนใหญ่ได้หายวับไปกับตา

นิทานอีสปประเภท “โลภมากลาภหาย” นั้นไม่ได้มีเฉพาะเกิดกับหมาหรือสัตว์อื่นๆ เท่านั้น แต่บางเรื่องยัง “เกิดกับคน” อีกต่างหาก เช่น

“เรื่อง หญิงโลภกับแม่ไก่”

กาลครั้งหนึ่งนานมาแล้ว ยังมีหญิงชาวไร่คนหนึ่งได้เลี้ยงแม่ไก่ไว้หลายตัว ทุกเช้านางได้เก็บไข่ไก่นำไปขายที่ตลาดทำกำไรอย่างมีความสุข

ในจำนวนแม่ไก่ทั้งหลาย มีแม่ไก่ตัวหนึ่งออกไข่ให้หญิงชาวไร่วันละฟองเป็นประจำ โดยเป็น “ไข่ไก่อัศจรรย์” ที่มีฟองใหญ่กว่าไข่ไก่ทั่วไป แถมยังเป็นไข่ที่มีเนื้อไข่แดงมากมายเป็นพิเศษ เมื่อลูกค้านำไปประกอบอาหารต่างหลงใหลในกลิ่นรสอันสุดโอชะเลิศล้ำของไข่ไก่ดังกล่าว

ทำให้ทุกเช้าจะมีลูกค้ามาแย่งกันซื้อไข่ใบอัศจรรย์นี้กันหลายคนและทุกคนต่างเสนอราคาพิเศษให้แก่หญิงชาวไร่อย่างใจถึง จนนางตื่นเต้นจับใจ

วันหนึ่ง หญิงชาวไร่ได้บอกกับตัวเองว่า “ถ้าแม่ไก่ตัวนี้ สามารถออกไข่ได้วันละหลายฟองทุกวัน”
นางก็จะได้กำไรจากการขายไข่ไก่จนร่ำรวยขึ้น

คิดได้เช่นนั้นแล้ว นางจึงให้ข้าวบาร์เลย์แก่แม่ไก่มากมายเป็นพิเศษ และเฝ้าดูแม่ไก่ที่ “อ้วนพีขึ้นทุกวัน” อย่างรวดเร็ว

“แต่แล้วก็เกิดสิ่งที่คาดไม่ถึง แม่ไก่ที่อ้วนจนแทบตาปิด และเดินอุ้ยอ้าย ก็ไม่ออกไข่อีกเลย”

นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า “ความโลภที่ทำไปอย่างไม่เข้าใจนั้น ย่อมทำให้ลาภที่เคยได้ทุกวัน หายวับไปกับตา”

กมลศักดิ์  ตั้งธรรมนิยม