กวนน้ำให้ใส : อ.อัศวิณีย์ ชนะคดี แบบอย่างของการยืนหยัด สง่างาม

ไม่กี่วันที่ผ่านมา เห็นข่าวเล็กๆ รายงานว่า “อาจารย์อัศวิณีย์ ชนะคดี ศาลฎีกาพิพากษายืน ทัศนัย ผิดหมิ่นประมาท ผู้เสียหายเผย ได้ความเป็นธรรมหลังสู้คดีนาน 5 ปี”

นี่เป็นข่าวเล็กๆ ขอคนตัวเล็กๆ แต่มีพลังยิ่งใหญ่ในด้านดีต่อสังคมส่วนรวม

1. เหตุเกิดก่อนหน้านี้หลายปี ช่วงโควิด

ช่วงนั้น นอกจากโรคโควิดระบาดแล้ว มีโรคบ้าสามนิ้ว โจมตีด้อยค่าสถาบันด้วยข้อมูลปลุกปั่น ผสมปนเปข่าวปลอม มุ่งทำให้เกิดความชิงชัง หวังเซาะกร่อนบ่อนทำลายสถาบันพระมหากษัตริย์ในช่วงเปลี่ยนรัชกาล

ขบวนการสามนิ้วถูกยุยงส่งเสริมโดยนักการเมือง กลุ่มการเมือง องค์กรข้ามชาติ และอาจารย์ในมหาวิทยาลัยบางส่วน

เหตุเกิดที่คณะวิจิตรศิลป์ มช. ปี 2564 มีนักศึกษาภายใต้การสนับสนุนของคนบางกลุ่ม จัดกิจกรรมศิลปะอิงแอบการเมืองสามนิ้วในขณะนั้น บางชิ้น นำเสนอวัตถุคล้ายธงชาติไทย ที่ไม่มีแถบสีน้ำเงิน และมีข้อความเกี่ยวกับ ม.112 และสถาบันเบื้องสูงอยู่บนผืนวัสดุดังกล่าว และการจัดกิจกรรมในขณะที่มีโรคระบาดก็เป็นปัญหาต่อการแพร่ระบาดโควิดด้วย จึงต้องมีการจัดระเบียบ ขณะนั้น รศ.อัศวิณีย์ หวานจริง เป็นคณะบดี เข้าไปดูแลพื้นที่หอศิลปะ แต่ถูกคนบางกลุ่มต่อต้านและบิดเบือนให้ร้าย รวมทั้งนำไปโพสต์ปั่นโจมตี ดูหมิ่น ด้อยค่า บูลลี่ในโซเชียลอย่างรุนแรง

ข้อความในเฟซบุ๊กบางข้อความ เจตนากล่าวถึง อ.หวานในลักษณะว่าเป็น “ลูกสาวศิลปินแห่งชาติ” เป็น “หมาสลิ่มเฝ้าหอศิลป์” ไอ้กระจอก ไอ้พวกเหี้ย ....

เป็นที่มาที่ทำให้อาจารย์หวานฟ้องดำเนินคดี ที่เป็นข่าวนี้เอง

2.คดีนี้ ศาลชั้นต้น พิพากษายกฟ้อง

โดยชี้ว่า ข้อความที่ฝ่ายจำเลยโพสต์นั้น ยังไม่จำเพาะเจาะจงว่าหมายถึงโจทก์

อาจารย์หวานอุทธรณ์สู้คดี ตามขั้นตอนกระบวนการยุติธรรม

ต่อมา ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ เห็นว่ามีความผิดฐานหมิ่นประมาทต่อ ลงโทษจำเลย จำคุก 3 เดือน และปรับ 20,000 บาท โดยโทษจำคุกให้รอการลงโทษเป็นเวลา 2 ปี ให้คุมความประพฤติของจำเลยไว้ 1 ปี และให้รายงานตัว 3 ครั้ง ตามที่พนักงานคุมประพฤติกำหนด ให้จำเลยลบข้อความที่หมิ่นประมาทออกจากเฟซบุ๊กภายใน 15 วัน

ล่าสุด หลังจากครอบครัวอาจารย์หวานต้องเผชิญความเข้าใจผิด และการก้าวล่วงจากสังคมออนไลน์ เป็นเวลากว่า 5 ปี

ศาลฎีกามีคำพิพากษาที่ 955/2569 พิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ เมื่อวันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2569 ให้ลงโทษจำคุกจำเลย (ทัศนัย เศรษฐเสรี อาจารย์ภาควิชาสื่อศิลปะและการออกแบบสื่อ คณะวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่) ในความผิดฐานหมิ่นประมาทด้วยการโฆษณา จากกรณีการเผยแพร่ข้อความผ่านสื่อสังคมออนไลน์เมื่อปี 2564

สื่อมวลชนรายงานข่าวคำพิพากษาศาลฎีกาดังกล่าว ระบุว่า ศาลฎีกามีคำพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ภาค 5 ในคดีหมิ่นประมาท ได้วินิจฉัยว่าข้อความที่จำเลยเผยแพร่ผ่านเฟซบุ๊ก ซึ่งกล่าวถึงผู้เสียหายในลักษณะว่าเป็น ‘ลูกสาวศิลปินแห่งชาติ’ เป็น ‘หมาสลิ่มเฝ้าหอศิลป์’ ฯลฯ และกล่าวหาว่าเป็นผู้พาเจ้าหน้าที่ตำรวจเข้าไปเก็บงานศิลปะของนักศึกษา รวมถึงสื่อให้สาธารณชนเข้าใจว่าผู้เสียหายมีพฤติกรรมใช้อำนาจหน้าที่ในทางที่ไม่เหมาะสม และมีอคติทางการเมืองนั้น เป็นข้อความที่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อชื่อเสียงของผู้เสียหาย

คำพิพากษาระบุว่า ข้อความดังกล่าว ทำให้บุคคลทั่วไปเข้าใจได้ว่า ผู้เสียหายเป็นผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับการนำเจ้าหน้าที่ตำรวจเข้าไปดำเนินการกับผลงานศิลปะของนักศึกษา และเป็นบุคคลที่มีความประพฤติไม่เหมาะสมในการปฏิบัติหน้าที่ อันอาจทำให้ถูกดูหมิ่น เกลียดชัง หรือเสื่อมเสียชื่อเสียงในสายตาของสังคม ข้อเท็จจริงปรากฏว่า ผู้เสียหายดำรงตำแหน่งที่มีหน้าที่ดูแลนิทรรศการศิลปวัฒนธรรม ไม่ได้เป็นผู้พา
เจ้าหน้าที่ตำรวจเข้าไปเก็บงานศิลปะของนักศึกษาแต่อย่างใด โดยเจ้าหน้าที่ได้เข้าพื้นที่เพื่อดำเนินมาตรการป้องกันและควบคุมการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 ภายในอาคารที่จัดแสดงนิทรรศการ

ศาลยังเห็นว่า จำเลยไม่ได้ตรวจสอบข้อเท็จจริงก่อนเผยแพร่ข้อความ ทั้งที่เนื้อหาดังกล่าวกระทบต่อการปฏิบัติหน้าที่ ตำแหน่ง และความน่าเชื่อถือของผู้เสียหายโดยตรง

ด้วยเหตุนี้ ศาลจึงวินิจฉัยว่า การกระทำของจำเลยไม่อาจถือเป็นการแสดงความคิดเห็นโดยสุจริต หรือเป็นการติชมด้วยความเป็นธรรมอันเป็นวิสัยของประชาชนได้ แต่เป็นการใส่ความผู้อื่นต่อบุคคลที่สามโดยประการที่น่าจะทำให้ผู้ถูกกล่าวหาถูกดูหมิ่น เกลียดชัง หรือได้รับความเสียหายต่อชื่อเสียง

ศาลฎีกาจึงเห็นพ้องกับคำวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ภาค 5 และพิพากษายืนว่า จำเลยมีความผิดฐานหมิ่นประมาทโดยการโฆษณา ลงโทษจำเลย จำคุก 3 เดือน (รอลงอาญา)

3.รศ.อัศวิณีย์ ได้แสดงความคิดเห็นต่อสื่อมวลชนเมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2569 ระบุว่า ตลอดระยะเวลากว่า 5 ปีที่ผ่านมา ตนเองและครอบครัวต้องเผชิญกับผลกระทบจากความเข้าใจผิดของสังคม การวิพากษ์วิจารณ์ และการเผยแพร่ข้อมูลบนโลกออนไลน์ ซึ่งส่งผลต่อชื่อเสียง เกียรติยศ และชีวิตส่วนตัวเป็นอย่างมาก

ระบุว่า “แม้คำพิพากษาจะเป็นการยืนยันข้อเท็จจริงผ่านกระบวนการยุติธรรมและคืนความเป็นธรรมให้แก่ตนเองแล้ว แต่ความเสียหายที่เกิดขึ้นตลอดหลายปีที่ผ่านมาเป็นสิ่งที่ไม่อาจลบเลือนได้ในทันที”

นอกจากนี้ ยังสะท้อนมุมมองต่อผลกระทบที่เกิดขึ้นกับนักศึกษาและเยาวชนที่เข้าไปมีส่วนร่วมกับความเคลื่อนไหวทางสังคมในช่วงเวลาดังกล่าว โดยเห็นว่าบางส่วนอาจได้รับข้อมูลไม่รอบด้านและต้องเผชิญผลกระทบต่อชีวิตในระยะยาวจากการตัดสินใจหรือการแสดงออกทางการเมืองในช่วงเวลานั้น

อาจารย์หวานบอกว่า คดีนี้ ควรเป็นบทเรียนสำคัญเกี่ยวกับการใช้ข้อมูลและการสื่อสารบนโลกออนไลน์ โดยเฉพาะการตรวจสอบข้อเท็จจริงก่อนเผยแพร่หรือแสดงความคิดเห็นต่อบุคคลอื่น เนื่องจากข้อมูลที่คลาดเคลื่อนอาจสร้างผลกระทบอย่างรุนแรงต่อชื่อเสียงและชีวิตของผู้ที่เกี่ยวข้อง

อนึ่ง อ.หวานได้เคยโพสต์เล่าว่า หน้าที่การงานต้องถูกทำลายเพราะการเมืองอย่างไร

ระบุว่า “หลายสิ่งกว่าจะสร้างขึ้นมาได้ ต้องทุ่มเททั้งแรงกายแรงใจนับสิบปี แต่วันหนึ่งผลงานที่ค่อยๆ ทะนุถนอมสร้างมาตลอด 20 กว่าปี ก็ถูกรุมทำลายด้วยกลุ่มคนที่กระทำผิดกฎหมาย

การทำกิจกรรมร่วมกับนักศึกษามาหลายรุ่นจนตั้งเป็น “ชมรมเพื่อนผู้พิการ” ใช้เวลาถึง 3-4 ปี โดยชมรมนี้ตั้งขึ้นในปี พศ.2549 โดย นศ.ตั้งให้ อ.อัศวิณีย์ เป็นอ.ที่ปรึกษาชมรม

แม้จะเหนื่อยบ้าง จากที่ต้องใช้เวลานอกมาทำงานกับเด็กๆ ในทุกเย็นและวันหยุด แต่ก็มีความสุขและภูมิใจทุกครั้งที่ได้ทำ งานหลายอย่างต้องใช้เวลาค่อยๆ สร้าง ค่อยๆบ่มเพาะการอบรมนศ.ต้องทำอย่างสม่ำเสมอ โดยเฉพาะการอบรมเพื่อสร้างทัศนคติที่ดีให้แก่นักศึกษารวมถึงนศ.พิการ ที่เน้นเรื่องคุณธรรมและจริยธรรม ซึ่งไม่มีการสอนในชั้นเรียน

แล้ววันหนึ่งก็มีผู้พยายามสร้างกระแสบิดเบือน ให้เกิดการเข้าใจผิด โดยวิธีง่ายๆ เพียงการโกหกให้ข้อมูลเท็จออกสื่อ แล้วช่วยกันแชร์ให้กระจายในวงกว้าง

โดยเฉพาะหลอกบรรดานักศึกษา ซึ่งดูจะเป็นเรื่องง่ายมากในสังคมปัจจุบัน ในการที่จะทำลายชีวิตใครสักคนให้ตายทั้งเป็น และใช้วิธีกดดันด้วยการยืมมือเหล่านักศึกษา ให้ออกมาร้องเรียนมหาวิทยาลัย เพื่อทำให้อ.ต้องลาออกจากทุกตำแหน่ง ทุกส่วนงานของมหาวิทยาลัย

นักศึกษาจำนวนมากถูกหลอกใช้เป็นเครื่องมือ ให้ทำหนังสือร้องเรียนไปออกสื่อฯ ต่างๆ โดยที่มาของต้นเหตุนั้นก็ไม่ได้เกี่ยวข้องอะไรกับนักศึกษาทั้งหมดนี้เลย...”

4. รศ.อัศวิณีย์ ยังได้สื่อความหมายผ่านโพสต์เฟซบุ๊ก ระบุว่า

“ฟ้าหลังฝน..นั้นสวยงามเสมอ

หากอยากให้สังคมสะอาด ทุกคนต้องช่วยกัน รับผิดชอบทำหน้าที่ของตนให้ดี

เอาใจใส่ห่วงใยลูกหลานท่าน อย่าปล่อยให้ถูกดึงไปล้างสมอง ใช้เป็นเครื่องมือหลอกไปทำร้ายผู้อื่น ใส่ข้อมูลผิดๆ ให้ต้องเสียอนาคต

การเดินหน้าสู้ไม่ถอย ไม่ก้มหัวให้ความถ่อย ถึงแม้ต้องอดทน ใช้เวลา แต่ผลลัพธ์ก็คุ้มค่ากับการรอ

เพราะวาทกรรมลมปาก จึงมี“กรรม”เป็นที่ตั้ง… คำโกหกนั้น อยู่ไม่นาน แต่ความจริงคงอยู่ตลอดไป

จากนี้จะขอเดินหน้า ทำหน้าที่บ่มเพาะต้นกล้า สร้างเยาวชนรุ่นใหม่ ให้มีคุณภาพและคุณธรรม เพื่อสร้างทรัพยากรมนุษย์ที่มีคุณค่าให้สังคมต่อไป

5,000 ปีนั้น ยาวไป แค่ 5 ปี ก็เพียงพอแล้ว

เป็นมนุษย์ที่ดีให้ได้ก่อน ไม่ต้องคิดไกลไปถึงขั้นเทพค่ะ”

5. มีกำลังใจแน่วแน่ ยืนหยัดต่อสู้

สิ่งหนึ่งที่สังคมควรยึดถือเป็นแบบอย่างจากกรณีนี้ คือ การมีกำลังใจแน่วแน่ ยืนยัดต่อสู้ เพื่อความถูกต้อง เพื่อประเทศชาติส่วนรวม

คุณเอ็ดดี้ อัษฎางค์ ได้เปิดเผยกับผู้สื่อข่าวท็อปนิวส์ว่า คุณอัษฎางค์เองได้พูดคุยผ่านไลน์กับรศ.อัศวิณีย์ โดยได้ส่งลิงก์รายงานข่าวผลคำพิพากษาของศาลฎีกา พร้อมบอกว่า Top News ทำข่าวให้ยาวเลยครับ เกือบ 20 นาที 

รศ.อัศวิณีย์ได้แชตตอบกลับว่า ต้องขอบคุณคุณเอ็ดดี้และ Top New มากๆ เลยค่ะ จำได้ว่าตอนเริ่มเกิดเรื่อง ปี64 นั้น เหมือนช่อง Top News ก็เพิ่งเปิดตัวช่องนี้มาไม่นานเหมือนกัน นี่คือสิ่งสำคัญที่ทำให้ใจเราลุกขึ้นสู้ในวันนั้นค่ะ เพราะกำลังใจล้วนๆ เลยนะคะ ที่หลายๆ ท่านส่งผ่านสื่อมาให้ในทุกช่องทางค่ะ แม้เหมือนสิ้นหวังในบางครั้ง แต่ ใจเราสั่งให้ลุกขึ้นมาใหม่ค่ะ จนถึงเส้นชัยในวันนี้ค่ะ

คุณอัษฎางค์ ได้ถามต่อว่า ผมส่งข้อความนี้ให้ Top News ดีมั้ยครับ?

รศ.อัศวิณีย์ตอบว่า ต้องขอบพระคุณช่อง Top News เป็นอย่างสูงด้วยค่ะ

กรณีนี้ จะเห็นว่า กำลังใจที่กัลยาณมิตรในสังคมส่งให้กัน ในทางที่ถูกต้อง ในเรื่องที่ถูกต้อง เพื่อสถาบันหลักของประเทศชาตินั้น เป็นสิ่งสำคัญต่อหัวใจที่ต้องต่อสู้ทุกคนเช่นกัน

สารส้ม