สำนักข่าว Next News รายงานว่า เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2569 ศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบภาค 1 มีคำพิพากษาคดีจัดซื้อเสาไฟกินรีอันลื่อลั่นของ อบต.ราชาเทวะ

นายทรงชัย นกขมิ้น อดีตนายกองค์การบริหารส่วนตำบลราชาเทวะ เป็นจำเลยสำคัญ

ศาลปราบโกงคำพิพากษาลงโทษจำคุก นายทรงชัย นกขมิ้น เป็นเวลา 5 ปี

คดีนี้ เป็นกรณีจัดทำโครงการจัดซื้อเสาไฟฟ้ารูปประติมากรรมกินรี ช่วงปี 2556 และมีการนำงบประมาณมาปรับปรุงการดำเนินงานโครงการฯ ช่วงปี 2562

โดยคำพิพากษาจำคุก 5 ปี ในคดีนี้ ศาลให้นับโทษต่อจากโทษจำคุกในคดีก่อนหน้าด้วย

อย่างไรก็ตาม คดียังไม่ถึงที่สุด จำเลยยังมีสิทธิอุทธรณ์สู้คดีในศาลสูงต่อไป

1. คดีนี้ โจทก์ คือ อัยการสูงสุด (อสส.) ฟ้องคดีแทน ป.ป.ช. (ป.ป.ช.ชี้มูลความผิดแล้วส่งอัยการสูงสุด)

คดีนี้ จำเลยได้แก่ นายทรงชัยและพวก จำนวน 10 ราย ได้แก่

นายทรงชัย นกขมิ้น จำเลยที่ 1

นางสาววาสนา อุ่นรอด จำเลยที่ 2

นางหทัยพัชร ช่วงชู จำเลยที่ 3

นายณธัชพงศ์ ศรีแก้ว จำเลยที่ 4

บริษัทบางกอกไฟถนน จำกัด จำเลยที่ 5

นางชรินรัตน์ อัญชุลีประดิษฐ์ จำเลยที่ 6

บริษัทสุราษฎร์แสงทอง จำกัด จำเลยที่ 7

นางสาวโสภิดา แซ่เตีย จำเลยที่ 8

ห้างหุ้นส่วนจำกัด พิชญารวมช่าง จำเลยที่ 9

นายญาณเดช หวังบรรจงพูน จำเลยที่ 10

ศาลปราบโกงพิพากษาว่า จำเลยที่ 1 และ 2 มีความผิด ส่วนจำเลยที่ 3 จำเลยที่ 10 ศาลยกฟ้อง

คดียังไม่ถึงที่สุด

2. พฤติการณ์ในการกระทำความผิด

สำนักข่าว Next News รายงานว่า คำพิพากษาระบุข้อเท็จจริงพฤติการณ์ในการกระทำความผิด ดังนี้

พฤติการณ์ในคดี เมื่อวันที่ 11 พฤษภาคม 2554 จำเลยที่ 1 มีหนังสือขออนุญาตแขวงการทางสมุทรปราการ เพื่อติดตั้งเสาไฟฟ้าบนทางหลวงแผ่นดิน หมายเลข 3256 (ถนนกิ่งแก้ว) โดยจะรื้อถอนเสาไฟฟ้าของเดิมออกและติดตั้งใหม่แทนจุดติดตั้งเดิม

วันที่ 29 สิงหาคม 2554 ผู้อำนวยการแขวงการทางสมุทรปราการ มีหนังสือแจ้งว่าผู้อำนวยการทางหลวงแผ่นดินไม่อนุญาตให้ติดตั้งเสาไฟฟ้าพร้อมประติมากรรมรูปกินรี เนื่องจากไม่เป็นไปตามแบบมาตรฐานของกรมทางหลวง

วันที่ 12 มิถุนายน 2555 จำเลยที่ 1 มีหนังสือขออนุญาตแขวงการทางสมุทรปราการ เพื่อติดตั้งเสาไฟฟ้าอีกครั้ง

วันที่ 18 กรกฎาคม 2555 แขวงการทางสมุทรปราการกับ อบต.ราชาเทวะ จัดประชุมร่วมกัน โดยแขวงการทางสมุทรปราการอนุญาตให้ อบต.ราชาเทวะ เข้าไปดูแลรักษาความสะอาดความสวยงาม ความเป็นระเบียบและความปลอดภัยในเขตทางหลวงแผ่นดิน เฉพาะในส่วนที่เกี่ยวข้องกับงานทำความสะอาด บำรุงรักษา ระบบระบายน้ำ งานปรับปรุงภูมิทัศน์

โดยมีข้อกำหนดว่า อบต.ราชาเทวะ ต้องแจ้งแขวงการทางสมุทรปราการทราบล่วงหน้าก่อนการดำเนินการ พร้อมส่งแบบรูปรายละเอียดให้พิจารณาเห็นชอบก่อน

เมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม 2555 ผู้อำนวยการแขวงการทางสมุทรปราการ แจ้งไปยังจำเลยที่ 1 ว่า ไม่ขัดข้องในการดำเนินการติดตั้งเสาไฟฟ้า แต่ความส่องสว่างและความปลอดภัยต้องเป็นไปตามมาตรฐานกรมทางหลวง

ต่อมา อบต.ราชาเทวะ ได้จัดประกวดราคาจัดซื้อติดตั้งเสาไฟฟ้ากินรี แต่แขวงทางหลวงสมุทรปราการแจ้งให้ อบต.ชะลอการติดตั้งจนกว่าจะส่งมอบแบบมาตรฐานให้แขวงทางหลวงพิจารณาเห็นชอบก่อน

แต่ อบต.ราชาเทวะ ไม่ได้ส่งมอบแบบรูป และไม่ชะลอการติดตั้งเสาไฟฟ้า ขณะที่ในการประกวดราคา มีเอกชนที่ไม่ได้ประกอบอาชีพเกี่ยวกับงานเสาไฟฟ้ากินรีเข้าร่วม

ขณะที่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้างมีลักษณะการเอื้อประโยชน์ให้เอกชน กำหนดราคากลางไม่ถูกต้อง

ต่อมา สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) เข้าตรวจสอบ พบว่ามีบางจุดไม่มีสายดิน งานมีปัญหา

เมื่อวันที่ 26 ธันวาคม 2559 จังหวัดสมุทรปราการ มีมติให้ อบต.ราชาเทวะ รื้อถอนเสาไฟฟ้ากินรีออกจากทางหลวงแผ่นดินทั้งหมด เนื่องจากไม่ได้รับอนุญาตให้ดำเนินการติดตั้ง และให้แขวงทางหลวงสมุทรปราการดำเนินการติดตั้งเสาไฟฟ้าตามมาตรฐานกรมทางหลวงทดแทน

ขณะที่โครงการจัดซื้อเสาไฟฟ้ากินรี ถูกตรวจพบปัญหาการกำหนดระยะเวลารับประกันความชำรุดบกพร่องไว้ 1 ปี ทั้งที่ตามมติ ครม.กำหนดไว้ไม่น้อยกว่า 2 ปี ทำให้ไม่สามารถให้ผู้ขายรับผิดชอบในความชำรุดบกพร่องภายในระยะเวลา 2 ปี ส่งผลให้เกิดความเสียหายกับ อบต.ราชาเทวะ

เบื้องต้น จำเลยทั้ง 10 ให้การปฏิเสธ

ศาลพิจารณาเอกสารหลักฐาน คำให้การพยานแล้ว มีคำวินิจฉัย ดังนี้

จำเลยที่ 1 (อดีตนายกทรงชัย นกขมิ้น) แม้จำเลยไม่ได้มีหน้าที่โดยตรงในการซื้อทำจัดการ หรือรักษาทรัพย์ใดๆ ทั้งไม่ปรากฏข้อเท็จจริงจากการไต่สวนว่า มีการใช้อำนาจในตำแหน่งในการแสวงหาประโยชน์มิควรได้โดยชอบด้วยกฎหมาย สำหรับตนเองหรือผู้อื่นจากการจัดซื้อเสาไฟฟ้ากินรี ดังนั้น การกระทำของจำเลยจึงไม่มีความผิดฐานเป็นเจ้าพนักงานมีหน้าที่ซื้อ ทำ จัดการ หรือรักษาทรัพย์ใดๆ ใช้อำนาจในตำแหน่งโดยทุจริตอันเป็นการเสียหายแก่รัฐ

แต่อย่างไรก็ตาม การที่จำเลยปฏิบัติหน้าที่นายก อบต. ซึ่งมีอำนาจลงนามในสัญญาซื้อขาย ในฐานะคู่สัญญา และดำเนินการอื่นใดที่เกี่ยวกับสัญญาซื้อขาย โดยปรากฏว่าจำเลยเป็นผู้อนุมัติให้จัดซื้อและเบิกจ่ายเงิน ทั้งที่ปรากฏว่าการจัดซื้อเสาไฟฟ้ากินรียังไม่ได้รับอนุญาตให้ดำเนินการติดตั้งจากกรมทางหลวง

แม้จำเลยจะนำสืบอ้างว่า แขวงการทางสมุทรปราการไม่ขัดข้องในการติดตั้งเสาไฟฟ้า แต่แม้จะไม่ขัดข้อง ก็ต้องดำเนินการตามบันทึกข้อตกลง โดยจะต้องจัดส่งแบบรูปแบบรายละเอียดของงานที่จะดำเนินการให้แขวงการทางสมุทรปราการพิจารณาเห็นชอบก่อน ดังนั้นในการติดตั้งเสาไฟฟ้ากินรี จึงยังไม่ได้รับอนุมัติให้ดำเนินการได้

ทั้งยังปรากฏว่า จังหวัดสมุทรปราการมีการประชุมผู้เกี่ยวข้องแล้วลงมติให้ อบต.ราชาเทวะ รื้อถอนเสาไฟฟ้า เนื่องจากไม่เป็นไปตามมาตรฐานที่กำหนด นอกจากนี้ มีการตกลงให้ผู้ขายรับประกันความชำรุดบกพร่องเป็นเวลา 1 ปี ไม่เป็นไปตามมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 28 มิถุนายน 2537

จึงถือได้ว่าการจัดซื้อจัดจ้างเสาไฟฟ้า เป็นการปฏิบัติหน้าที่อันเป็นการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ หรือมติคณะรัฐมนตรี ที่มุ่งหมายเกี่ยวกับการควบคุม ดูแล หรือการใช้เงิน การกระทำจึงเป็นการประพฤติมิชอบ ที่เป็นการทุจริตในภาครัฐ

จำเลยที่ 2 ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการกองคลัง มีหน้าที่เกี่ยวกับการกำหนดนโยบาย วางแผน ควบคุม มอบหมาย ตรวจสอบ ประเมินผล และรับผิดชอบการบริหารงานการคลัง และเป็นผู้เสนอให้จำเลยที่ 1 พิจารณาการดำเนินงานจัดจ้างเสาไฟฟ้า ทั้งที่ยังไม่ได้รับอนุญาตให้ดำเนินการติดตั้งจากกรมทางหลวงซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบพื้นที่ การกระทำของจำเลยที่ 2 ถือว่าปฏิบัติหน้าที่อันเป็นการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามระเบียบและกฎหมายที่มุ่งหมายเกี่ยวกับการใช้เงิน จึงเป็นการประพฤติมิชอบที่เป็นการทุจริตในภาครัฐ

จำเลยที่ 3 และจำเลยที่ 4 ไม่ปรากฏพยานหลักฐานว่ามีพฤติการณ์หรือมีส่วนเกี่ยวข้องเชื่อมโยงอย่างหนึ่งอย่างใดว่าได้ร่วมกระทำผิดด้วย

ส่วนจำเลยที่ 5 ถึง 10 ไม่มีความผิดฐานเป็นผู้สนับสนุนด้วยเช่นกัน

3. บทลงโทษ เสาไฟกินรี ลอตปี2556

พิพากษาว่า จำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 มีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 157 และพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. 2542 มาตรา 123/1 ประกอบประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 83 การกระทำของจำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 เป็นกรรมเดียว เป็นความผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. 2542 มาตรา 123/1 ซึ่งเป็นกฎหมายบทที่มีโทษหนักที่สุด ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 90

จำคุกคนละ 5 ปี

ให้นับโทษจำคุกจำเลยที่ 1 คดีนี้ ต่อจากโทษจำคุกในคดีอาญาหมายเลขแดงที่ อท 53/2568 ของศาลนี้

อย่างไรก็ดี คดีนี้ยังไม่สิ้นสุด นายทรงชัย นกขมิ้น และพวก ยังมีสิทธิต่อสู้คดีในชั้นศาลสูงได้อีก

4. สำหรับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ อท 53/2568 คือ คดีที่ศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบภาค 1 มีคำพิพากษาตัดสินลงโทษจำคุก นายทรงชัย เป็นเวลา 4 ปี และปรับ 200,000 บาท กรณีทุจริตโครงการจัดซื้อกล้องโทรทัศน์วงจรปิด (CCTV) พร้อมติดตั้ง เมื่อปี 2557 กำหนดราคากลางสูงกว่าความเป็นจริง

อย่างไรก็ตาม บางคดีที่ป.ป.ช.มีมติชี้มูลความผิดนายทรงชัยไปแล้ว ศาลฯพิพากษายกฟ้องและอยู่ระหว่างต่อสู้คดีในชั้นอุทธรณ์ ได้แก่ คดีจัดซื้อรถดับเพลิงกู้ภัยแบบกระเช้าบันไดสูงไม่น้อยกว่า 22 เมตร ขนาด 10 ล้อ พร้อมอุปกรณ์จำนวน 1 คัน ในราคา 39,920,000 บาท โดยมุ่งหมายมิให้มีการเสนอราคาอย่างเป็นธรรม และคดีจัดซื้อรถดับเพลิงกู้ภัยแบบกระเช้าบันไดสูง เป็นต้น

5. มหากาพย์เสาไฟกินรี อบต.ราชาเทวะนั้น ยังมีอีก เพราะได้มีการจัดซื้อกันหลายลอต ทำต่อเนื่อง จำนวนเสาไฟกินรี นับหมื่นต้น

ล่าสุด คดีเกี่ยวกับการดำเนินโครงการจัดซื้อเสาไฟประติมากรรมกินรี พร้อมโคมไฟแบบพลังงานแสงอาทิตย์ ในช่วงปี 2562-2564 จำนวน 8 โครงการ รวมวงเงิน 809,371,178.87 บาท นั้น อัยการสูงสุด (อสส.) มีคำสั่งรับฟ้องคดีนี้เป็นทางการไปแล้ว

โดยเมื่อวันที่ 16 มิถุนายน 2569 เจ้าหน้าที่สำนักงาน ป.ป.ช.ได้นำตัวนายทรงชัย และผู้กล่าวหารายสำคัญในคดีนี้ จำนวน 14 คน มารายงานตัวต่ออัยการพิเศษฝ่ายคดีปราบปรามการทุจริต 1 ภาค 1 เพื่อส่งตัวฟ้องคดีต่อศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบภาค 1 ครบทุกรายแล้ว และได้ประกันตัวสู้คดี

เป็นอันว่า “นายกเสาไฟกินรี” ก็ต้องต่อสู้คดีตามกระบวนการยุติธรรมต่อไปยังมีอีกหลายคดี

สารส้ม