การรณรงค์แก้ไขรัฐธรรมนูญ ที่ดำเนินการโดยแนวร่วมพรรคฝ่ายค้าน นับว่ามีแนวทางที่แปลกประหลาดเพิ่มขึ้นมากทุกที

ล่าสุด เวทีรณรงค์ แก้ไขรัฐธรรมนูญ จัดโดย 7 พรรคฝ่ายค้าน ที่จังหวัดปัตตานี ซึ่งอยู่ในใจกลางพื้นที่ความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้ ได้รับการวิพากษ์วิจารณ์เป็นอย่างมาก

เมื่อนักวิชาการสตรีผู้หนึ่ง ที่ได้ร่วมแสดงความคิดเห็นในเวทีรณรงค์แก้ไขรัฐธรรมนูญ ได้เสนอให้ แก้ไขรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 1

ในการเสนอให้แก้ไข รัฐธรรมนูญมาตรา 1 เพียงมาตราเดียว อาจดูเหมือนไม่น่าจะมีปัญหาและประเด็นมากมายนัก

แต่เมื่อพิจารณาถึง ถ้อยคำและความหมายที่อยู่ใน รัฐธรรมนูญมาตรา 1 แม้จะเป็นเพียงถ้อยคำสั้นๆ แต่แฝงไว้ ด้วยแนวความคิดทางรัฐศาสตร์ อธิปไตย ปรัชญาการเมือง และนโยบายของประเทศอย่างลึกซึ้ง

รัฐธรรมนูญแห่งราช อาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 1 “ประเทศไทยเป็นราชอาณาจักรอันหนึ่งอันเดียวจะแบ่งแยกมิได้”

เมื่อเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญ ตั้งแต่ฉบับแรกถึงปัจจุบัน ซึ่งในแก่ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พ.ศ. 2475 เรื่อยมา จนถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2540, พ.ศ. 2550 และพ.ศ. 2560 ในบททั่วไป มาตรา 1 ล้วนมีข้อความเป็นอย่างเดียวกันทั้งสิ้น

จึงถือว่า เป็นแนวความคิดทางรัฐศาสตร์ อธิปไตย ปรัชญาทางการเมือง และนโยบายของประเทศไทย ที่มีต่อเนื่องมาโดยตลอด

จริงอยู่ แม้ประเทศไทย จะมีเขตปกครองรูปแบบพิเศษอยู่เพียง 2 แห่ง คือ กรุงเทพมหานคร และเมืองพัทยา แต่ยังถือว่าอยู่ภายใต้บังคับหลักการที่ว่า ประเทศไทยเป็นราชอาณาจักรอันหนึ่งอันเดียว จะแบ่งแยกมิได้

กรุงเทพมหานคร เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษ ทำหน้าที่บริหารเขตปกครองพิเศษกรุงเทพมหานคร ตามพระราชบัญญัติ ระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2528

กรุงเทพมหานคร มีผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร1 คน จากการเลือกตั้งโดยตรง ปลัดกรุงเทพมหานครสภากรุงเทพมหานคร สำนักงานเขต และสภาเขต

เมืองพัทยา เป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษ ตั้งอยู่ในอำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี เทียบเท่าเทศบาลนคร

เมืองพัทยา มีนายกพัทยา 1 คน จากการเลือกตั้งโดยตรง

การที่นักวิชาการได้แสดงความคิดเห็นในเวทีรณรงค์แก้ไขรัฐธรรมนูญ ที่จังหวัดปัตตานี ในเขตที่มีความไม่สงบ โดยให้แก้ไขรัฐธรรมนูญ มาตรา 1 ซึ่งมีประเด็นสั้นๆ ที่ชัดเจนว่า ประเทศไทยเป็นราชอาณาจักรอันหนึ่งอันเดียวจะแบ่งแยกมิได้

เจตนาและความประสงค์ ราวกับเป็นวาระซ่อนเร้น คงไม่ใช่เพียงแค่ให้มีเขตปกครองรูปแบบพิเศษ เช่นเดียวกับ กรุงเทพมหานคร และเมืองพัทยา เพิ่มขึ้นใหม่ในเขตชายแดนภาคใต้

ในสถานการณ์ และบรรยากาศ ที่มีผู้ต้องการแบ่งแยกดินแดน การแสดงความคิดเห็นในลักษณะเช่นนั้น เป็นการแสดงความคิดเห็น เพื่อเปิดทางให้ มีการตั้งเขตปกครองตนเอง หรือเขตปกครองพิเศษ ที่ยิ่งไปกว่า กรุงเทพมหานคร และ เมืองพัทยา เหมือนอย่างในบางประเทศ ที่มีบริบท และประวัติความเป็นมา แตกต่างกับประเทศไทยอย่างสิ้นเชิง

นอกจากนี้ แนวความคิดดังกล่าวยังอาจปูทาง ให้เกิดการแบ่งแยกดินแดน ซึ่งกระทบต่ออำนาจอธิปไตย และแนวทางของรัฐ

การตั้งเขตปกครองรูปแบบพิเศษ อย่างเช่นกรุงเทพมหานคร และเมืองพัทยา เพิ่มขึ้นอีก หากเหมาะสม และจำเป็น เมื่อถึงเวลาสมควร สามารถดำเนินการได้อยู่แล้ว โดยไม่จำเป็นต้องแก้ไข รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 มาตรา 1 แต่ประการใด

การแก้ไขรัฐธรรมนูญ ในบางมาตรา หากมีเหตุผลสมควร และจำเป็นสามารถดำเนินการแก้ไขได้

แต่การสร้างกระแส เพื่อให้บรรลุจุดมุ่งหมายโดยมีวาระซ่อนเร้น เป็นเรื่องที่ประชาชนจำเป็นต้องรู้เท่าทัน