กาสิโน หรือบ่อนพนันถูกกฎหมาย กลับมาเป็นประเด็นทางสังคมอีกครั้ง เมื่อรัฐบาลโดยพรรคเพื่อไทยภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรี แพทองธาร ชินวัตร หรือพ่อของเธอก็ไม่อาจทราบได้ นำร่างพระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจสถานบันเทิงครบวงจร เข้าสภาหรือเรียกเท่ๆ ว่า “เอ็นเตอร์เทนเมนท์ คอมเพล็กซ์”

ความจริงเรื่องนี้ไม่ใช่ของใหม่ ผมเองก็เคยเขียนมาร่วม30 ปีแล้ว ตอนนั้นผมไม่ได้สนับสนุนหรือต่อต้าน เพียงแต่มีข้อสงสัยว่า เมื่อแก้ปัญหาบ่อนพนันผิดกฎหมายไม่ได้ ซึ่งเป็นหนึ่งในแหล่งกำเนิดอาชญากรรมหลายระดับ ถ้ามีบ่อนพนันถูกกฎหมายจะช่วยได้หรือไม่ โดยการกำหนดเงื่อนไขต่างๆ ให้ละเอียดและรัดกุม

เป็นต้นว่า พื้นที่ในการทำบ่อนพนันถูกกฎหมายต้องเป็นพื้นที่ห่างไกลชุมชนที่ประกอบไปด้วยบ้านเรือน, วัด, โรงเรียน ฯลฯ เช่นเดียวกับที่สหรัฐอเมริกาไปจัดตั้งที่เมืองทะเลทรายอย่างลาสเวกัสในรัฐเนวาด้า หรือแม้แต่บ่อนพนันถูกกฎหมายที่อ้างคำว่า “กีฬา” อย่าง สนามมวยและสนามม้า ก็ควรโยกย้ายออกจากใจกลางกรุงเทพฯด้วยซ้ำ

แต่กว่าจะทำได้ก็ใช้เวลายาวนานมาก และตอนนี้ก็ยังเหลือสนามมวยราชดำเนินอยู่อีกแห่ง

นอกจากนี้ การเปิดบ่อนพนันถูกกฎหมายยังต้องมีข้อกำหนดกฎเกณฑ์สำหรับผู้เล่นตั้งแต่ฐานะทางการเงิน เช่น กำหนดจากตัวเลขในบัญชีธนาคาร ไปจนถึงการแต่งตัวเข้ากาสิโนเพื่อปิดโอกาสของคนรายได้น้อยถึงปานกลางทั่วไป หรือทำให้ยุ่งยากมากขึ้นในการจะเข้าไปใช้บริการ

ผมคิดเอาเองว่า การดึงธุรกิจมืดให้กลายเป็นธุรกิจสว่าง จะทำให้มีการเก็บภาษีได้เต็มเม็ดเต็มหน่วย เงินทองไม่รั่วไหลไปเข้ากระเป๋าข้าราชการ
คอร์รัปชั่น

แต่ในทางกลับกัน ขณะนั้นผมยังตั้งข้อสันนิษฐานว่า โอกาสที่จะมีบ่อนพนันถูกกฎหมายในประเทศไทยน่าจะเป็นเรื่องยากเพราะจะต้องเจอแรงต้านจากประชาชนทั่วไปส่วนที่ไม่เห็นด้วย, องค์กรทางศาสนาต่างๆ และจะมีพวกต่อต้านแบบแอบๆ อย่าง ตำรวจท้องที่หลายแห่ง ซึ่งอาจจะมีผลประโยชน์จากการมีบ่อนผิดกฎหมาย

แต่เมื่อเวลาผ่านไป ผมก็เปลี่ยนความคิดมาสู่การไม่เห็นด้วยเต็มตัว

ประการแรก เราได้ค้นพบแล้วว่า ในช่วง30 ปีที่ผ่านมา ประเทศไทยไม่ใช่มีรายได้จากการเกษตรกรรมเป็นหลักเพียงอย่างเดียวยังเป็นศูนย์กลางในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่บริษัทยักษ์ใหญ่ด้านอุตสาหกรรมหลายแห่งในโลกอยากมาลงทุน พร้อมด้วยพื้นที่, แรงงานฝีมือ และอัตราค่าจ้างที่ไม่สูงมาก

ยิ่งกว่านั้น เมืองไทยกลายเป็นประเทศที่ขึ้นชั้นระดับโลกในด้านการท่องเที่ยว ทั้งในแง่โบราณสถาน, ศิลปะ-วัฒนธรรม, สถานที่สวยงามตามธรรมชาติ และอาหารการกิน

สิ่งเหล่านี้สามารถสร้างรายได้จำนวนมหาศาลเข้าประเทศ โดยไม่ต้องแลกกับความเสื่อมถอยทางสังคมที่เพิ่มขึ้น

อีกประการหนึ่ง จากสิ่งที่ปรากฏในสังคมไทยตลอดเวลาที่ผ่านมา ทำให้เชื่อได้ว่า ระบบอุปถัมภ์อุปัฏฐาก บนโต๊ะใต้โต๊ะ อะไรก็แล้วแต่ จะไม่ช่วยให้กาสิโนหรือบ่อนพนันถูกกฎหมายจ่ายภาษีอย่างตรงไปตรงมา เพียงแต่จะเปลี่ยนวิธีการที่ซับซ้อนขึ้น เจ้าพ่อเจ้าแม่ที่เป็นเจ้าของบ่อนก็จะยิ่งเติบใหญ่มากขึ้น โดยมีนักการเมืองและข้าราชการเป็นกำแพงอยู่ข้างหลัง

ทุกวันนี้ประเทศไทยมีบ่อนการพนันที่ถูกกฎหมายอยู่มากพอแล้ว ทั้งลอตเตอรี่โดยรัฐบาลเอง, สนามม้า, สนามมวย, บ่อนไก่และชนวัวที่ได้รับอนุญาต ฯลฯ (หรืออาจจะรวมตลาดหุ้นเอาไว้ด้วยก็ได้) ดังนั้น การมีกาสิโนที่ปนอยู่ในคำว่า เอ็นเตอร์เทนเมนท์ คอมเพล็กซ์จึงไม่ใช่เรื่องจำเป็น

เมืองไทยเราไม่ได้สิ้นไร้ไม้ตอกในคุณสมบัติของวัฒนธรรมและทรัพยากรที่มีอยู่เพื่อสร้างรายได้ให้ประเทศ ไม่ได้มีที่ดินและผู้คนแค่หยิบมือถึงขนาดต้องหารายได้จากการทำบ่อน หรือเป็นศูนย์กลางของการรับฝากเงินสีเทา หรือฮับแห่งการหลบเลี่ยงภาษี และไม่ใช่แนวความคิดใหม่ที่ต้องไปยกย่องคนที่คิดจะทำเรื่องนี้ว่าฉลาดล้ำ

การบริหารประเทศที่ล้มเหลวจนต้องหันมาใช้วิธีการนี้ต่างหาก ที่บอกว่า นอกจากไม่ใช่ความคิดที่ฉลาดแต่อย่างใด ยังหมดปัญญาแล้ว