อาจารย์วาณีหรือพี่วาณี มาช่วยจัดหนังสือภาษาจีนในห้องสมุดส่วนตัวของข้าพเจ้าเป็นเวลาหลายปี (พ.ศ.๒๕๓๕-๒๕๓๙) ข้าพเจ้ารู้สึกประทับใจที่พี่วาณีเป็นคนสุขุมรอบคอบ มีความรู้ภาษาต่างประเทศ เช่น ภาษาฝรั่งเศส ภาษาจีน ภาษาอังกฤษ และภาษาเวียดนาม ถึงจะอยู่ต่างประเทศนานความรู้ภาษาไทย ลายมือภาษาไทยก็ดีมาก

พี่วาณีเป็นเพื่อนรุ่นน้องของอาจารย์หวังเย่ อาจารย์คนที่ ๕ ที่สอนภาษาจีนให้ข้าพเจ้าในหนังสือเล่าประวัติเมื่อตอนเด็กๆ ก็กล่าวถึงอาจารย์หวังเย่ด้วยแต่ไม่ได้ใส่ชื่อจริง

เมื่อข้าพเจ้าแปลหนังสือจีนเรื่อง “ผีเสื้อ” ของหวังเหมิ่งเสร็จแล้ว พี่วาณีแนะนำให้แปลเรื่อง “เมฆเหินน้ำไหล” ของฟังฟัง เกี่ยวกับชีวิตอาจารย์มหาวิทยาลัยยุคสี่ทันสมัยตอนต้น ทำให้ข้าพเจ้าได้ทราบประวัติศาสตร์ สังคม และวัฒนธรรมในยุคนั้นจากชีวิตตัวละครในเรื่อง และให้ข้อคิดว่าแต่ละบุคคลมีความสามารถปรับตัวเข้ากับสภาพชีวิตได้ไม่เท่ากัน

พี่วาณียังแปลบทกวีภาษาฝรั่งเศสของข้าพเจ้าเป็นภาษาไทย ตรวจภาษาฝรั่งเศสให้ด้วย

เมื่อพี่วาณีไม่สบายแล้ว ได้มอบสมบัติที่มีคุณค่าให้ข้าพเจ้า คือดวงตราไปรษณียากรที่สะสมมาเป็นเวลา ๖๐ ปี เป็นของขวัญวันเกิดอายุครบ ๕ รอบ ของข้าพเจ้า ได้เขียนอธิบายว่า

“....แสตมป์บางดวงมีอายุมากกว่า ๙๐ ปี มาจากมุมต่างๆ ทั่วโลก หลายๆ ดวงหายากในปัจจุบัน แสตมป์เหล่านี้สะท้อนชีวิตของมวลมนุษย์ที่ต่างกันในโลกนี้ แต่ทว่ามีความปรารถนาแสวงหาการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข....”

ดวงตราไปรษณียากรจีนและประเทศอื่นๆ ส่วนมากข้าพเจ้าไม่มีโอกาสเห็นมาก่อน เพราะสมัยนั้นประเทศไทยกับประเทศจีนไม่ได้มีความสัมพันธ์ทางการทูตต่อกัน ส่วนประเทศอื่นไม่ได้ค้นคว้าว่ามีความสัมพันธ์กันหรือยัง

พี่วาณีจากพวกเราไปแล้ว งานแสดงภาพถ่ายของข้าพเจ้าที่จัดเป็นประจำทุกปี มีแต่พี่ๆ สองท่าน (พี่สุดา และพี่ดุษฎี) ที่ยังมาตามเคย แทนที่จะมีสามท่าน ข้าพเจ้ายังมีความทรงจำที่ดีและถือได้ว่าพี่วาณีเป็นคนดีคนหนึ่งที่ข้าพเจ้าได้รู้จัก

กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี

(โปรดติดตามพระราชนิพนธ์ “บางเรื่องจากความคิดคำนึง Réflexions” ในทุกวันศุกร์ถัดไป)