ผู้ใช้สื่อสังคมออนไลน์จำนวนไม่น้อย ยังมีความเข้าใจผิดๆ อันนำมาซึ่งการแพร่ต่อข่าวปลอม และการกล่าวหาด่าทอผู้บริหารประเทศอย่างหยาบคาย และโดยปราศจากมูลความจริง ผ่านทางสื่อสังคมออนไลน์

บางคน หลงเชื่อว่า ด่านายกฯ ยังไงก็ได้ ไม่ผิด

บางคน หลงเชื่อว่า แชร์ข้อมูลต่อๆ กันมา ไม่ผิด

บางคน หลงเชื่อว่า จะไม่มีใครติดตามตัวมาดำเนินคดีรับผิดตามกฎหมายได้

ล่าสุด มีคดีความผิดที่ศาลอาญาพิพากษา ลงโทษผู้กระทำผิด จำคุก โดยไม่รอลงอาญา เป็นกรณีศึกษาที่น่าสนใจ

1. ศาลอาญา อ่านคำพิพากษา คดีหมายเลขดำอ.498/2563 ที่พนักงานอัยการฝ่ายคดีอาญา 6 เป็นโจทก์ฟ้อง

นายสุทัศน์ ประตัง, นายสมบัติ ชมโฉม และนายยอด ลาโสภา กับพวกรวม 11 คน เป็นจำเลย

ความผิดฐาน พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ พ.ศ.2550 ฯลฯ

จากกรณีระหว่างวันที่ 4-10 มิถุนายน 2561 นางวัฒนา เอ็มเบจช์ ซึ่งยังไม่ได้ตัวมาฟ้อง ได้ใช้เฟซบุ๊คชื่อ “khonthaiuk” โพสต์ภาพพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และหัวหน้าคณะคสช. และภาพพลเอกประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมในขณะนั้น พร้อมบรรยายประกอบภาพเกี่ยวกับการจัดซื้อดาวเทียมมูลค่า 9.12 หมื่นล้านบาท ทำนองว่าซื้อมาเพื่อใช้ละเมิดสิทธิมนุษยชนของประชาชน และหาผลประโยชน์จากการจัดซื้อดาวเทียมดังกล่าว รวมทั้งข้อความ คสช.รัฐบาลเถื่อนขายชาติ ตัวจริง และข้อความอื่น ซึ่งล้วนเป็นข้อความอันเป็นเท็จ เพราะความจริงกระทรวงกลาโหมไม่มีโครงการจัดซื้อดาวเทียมมาเพื่อละเมิดสิทธิประชาชน รวมทั้ง คสช. มีสถานะถูกต้องรัฐธรรมนูญ 2560 ข้อมูลดังกล่าวได้สร้างความสับสนเข้าใจผิดแก่ประชาชน จนอาจเป็นช่องว่างให้มีผู้เข้าใจผิดร่วมกันสร้างแนวร่วมต่อต้านรัฐบาล

จำเลยได้คัดลอกข้อความและภาพของพลเอกประยุทธ์ และพลเอกประวิตร ไปแชร์ โดยประการที่จะสร้างความเสียหายต่อการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของประเทศและก่อให้เกิดความตื่นตระหนกแก่ประชาชนอันเป็นการฝ่าฝืนต่อกฎหมาย

เมื่อถูกดำเนินคดี จำเลยทั้งหมดให้การปฏิเสธ

2. ศาลพิเคราะห์คำเบิกความและพยานหลักฐานทั้งสองฝ่ายฝ่ายที่นำสืบหักล้างแล้ว เห็นว่า

2.1 การที่จำเลยที่ 1 เบิกความว่า เหตุที่แชร์หรือส่งต่อภาพและข้อความ เนื่องจากเห็นว่ามีที่มาจากสำนักข่าวและการจัดซื้อดาวเทียมใช้เงินภาษีของประชาชน จึงเป็นประเด็นที่น่าจะเป็นประโยชน์ต่อสาธารณะ

ศาลเห็นว่า การที่จำเลยที่ 1 อ้างว่าเพราะเหตุที่การจัดซื้อดาวเทียมใช้เงินภาษีของประชาชน และเห็นว่าเป็นประโยชน์ต่อสาธารณะในการตรวจสอบ จึงได้แชร์หรือส่งต่อภาพและข้อความออกไป ทั้งที่หากจำเลยที่ 1 ได้อ่านข่าวของสำนักข่าวสดที่แนบเว็บไซต์มาด้วย ตามที่จำเลยที่ 1 เบิกความเองว่า จำเลยที่ 1 ได้กดเข้าไปที่เว็บไซต์ข่าวสดออนไลน์ ซึ่งปรากฏภาพนายศรีสุวรรณ จรรยา และหัวข้อข่าวเกี่ยวกับการตรวจสอบการซื้อดาวเทียม จำเลยที่ 1 ย่อมทราบได้ว่าทางกระทรวงกลาโหมไม่ได้จัดซื้อดาวเทียมแต่อย่างใด ดังนั้น การแชร์ หรือส่งต่อภาพและข้อความที่ว่า “ยังจะซื้อ ดาวเทียม 91,200 ล้านมาแดกอีก...จะยอมมัน อีกมั้ย” จำเลยที่ 1 ก็ย่อมทราบได้อยู่แล้วว่าเป็นข้อมูลอันเป็นเท็จ แต่จำเลยที่ 1 ยังตัดสินใจที่จะกดแชร์หรือส่งต่อออกไปโดยที่ไม่กลั่นกรองข้อมูลข่าวสารให้ถี่ถ้วนเสียก่อน การกล่าวอ้าง ของจำเลยที่ 1 ที่นำสืบมาจึงไม่มีน้ำหนักรับฟังหักล้างพยานหลักฐานโจทก์ได้

2.2 จำเลยที่ 2-3 นำสืบความว่า เหตุที่แชร์หรือส่งต่อภาพและข้อความเนื่องจากอยากให้ผู้ที่ติดตามเฟซบุ๊คของจำเลยที่ 2 ได้วิเคราะห์กัน

ประเด็นนี้ ก็ไม่มีน้ำหนักเช่นกัน เพราะเป็นข้อมูลเท็จ

2.3 ศาลพิเคราะห์คำเบิกความและพยานหลักฐานทั้งสองฝ่ายที่นำสืบหักล้างแล้ว พิพากษาว่า

จำเลยที่ 1-3 มีความผิดตาม พ.ร.บ.ว่าด้วย การกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ 2550 มาตรา 14(5) ประกอบมาตรา 14(2)จำคุกจำเลยที่ 1-3 คนละ 1 ปี ทางนำสืบของจำเลยที่ 1-3 เป็นประโยชน์แก่การพิจารณาอยู่บ้างมีเหตุบรรเทาโทษ ลดโทษให้หนึ่งในสามตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78

คงจำคุกจำเลยที่ 1-3 คนละ 8 เดือน โดยไม่รอลงอาญา

ส่วนจำเลยที่ 4-11 ให้ยกฟ้อง

3. ข้างต้น คือ คำพิพากษาศาลอาญา คดียังไม่ถึงที่สุด

จำเลยยังคงต่อสู้ในชั้นอุทธรณ์ต่อไป

แต่นับเป็นกรณีศึกษาน่าสนใจ

จะอ้างมั่วๆ เพื่อโจมตีผู้บริหารประเทศ โดยปราศจากมูลความจริง ไม่ได้

จะแชร์ข้อมูลเท็จ โดยอ้างว่าให้ช่วยกันพิจารณา ไม่ได้ เมื่อข้อมูลนั้นมีเนื้อความปรักปรำ ให้ร้าย อย่างหยาบคาย รุนแรง ในประการที่จะสร้างความเสียหายต่อการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของประเทศและก่อให้เกิดความตื่นตระหนกแก่ประชาชนอันเป็นการฝ่าฝืนต่อกฎหมาย

ถือเป็นบทเรียนสำหรับเกรียนคีย์บอร์ด

สารส้ม