“โศกนาฎกรรมตากใบ”ที่เกิดขึ้นในวันที่ 25 ตุลาคม 2547 สมัยรัฐบาลพรรคไทยรักไทยที่มี“ทักษิณ ชินวัตร”เป็นนายกรัฐมนตรี..ทักษิณเคยเปิดปากในวันที่ 25 ตุลาคม 2565 เมื่อครั้งยังเป็นนักโทษหนีคดี..ในรายการ “CareTalk X CareClubhouse” เนื่องในวาระครบรอบ 18 ปีเหตุการณ์ตากใบ..โดยกล่าวหาลอยๆ ว่า “ทหารวางแผนจะล้มผมตั้งแต่วันนั้น”

“ทักษิณ ชินวัตร”ในนาม“โทนี่ วูดซัม”ยังพูดในรายการนี้แบบเอาดีใส่ตัวว่า “เหตุการณ์ที่เอาคนไปซ้อนกัน ‘เป็นเรื่องที่สั่งการโดยทหาร’ และพาคนเหล่านี้ไปค่ายทหาร..พอรู้อีกทีคือมีการตายเกิดขึ้น..ผมจึงถามว่าทำไมถึงมีคนตายหล่ะมันจบไปแล้วที่นั่น..ทำไมต้องตายกันอีกเยอะแยะ..ปรากฎว่าลำเลียงผู้ต้องหาซึ่งอ่อนล้าจากการอดอาหารมาทั้งวันเพราะเขาถือศีลอด”

โทนี่ วูดซัม กล่าวต่อแบบใส่ชั่วให้คนอื่นอีกว่า “และแทนที่จะเอาไปไว้บนรถบรรทุกดีๆ..กลับเอาคนไปซ้อนกัน ซึ่งผมคิดว่ามนุษย์ทั่วไปไม่น่าจะคิดได้อย่างนั้น ทำให้คนขาดอากาศหายใจ..มีทั้งผู้เสียชีวิตและได้รับบาดเจ็บ.. ผมมารับรู้รายงานที่หลัง ผมก็เสียใจว่าทำไมมันซื่อบื้อขนาดนี้ ผมเป็นคนเกลียดคนโง่อยู่แล้ว..พอทำอะไรพวกนี้ผมก็ด่า ผมก็ถูกเกลียดถูกโกรธจากชาวมุสลิมที่นั่น"

อย่างไรก็ตาม หากค้นหาความจริงจากที่“ทักษิณ ชินวัตร”พูดในรายการดังกล่าว..ก็จะพบว่า..ถ้า“ทหารวางแผนจะล้ม”ดังที่ทักษิณพูด..ทำไม พล.อ.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี ซึ่งเป็นคนเชียงใหม่และเป็นเพื่อนรุ่นเดียวกับทักษิณ ในฐานะแม่ทัพภาค 4 ในขณะนั้น อีกทั้งยังเป็นแม่ทัพภาค 4 ที่ทักษิณเป็นคนวางตัว..และทักษิณก็อยู่กับ พล.อ.พิศาลที่จังหวัดนราธิวาสในวันเกิดเหตุการณ์ด้วย..ถึงปล่อยให้สถานการณ์บานปลายจนเกิดการเสียชีวิตบนรถเพราะขาดอากาศหายใจถึง 78 ศพ..จากที่เสียชีวิตทั้งหมด 85 ศพ

และอีกประการหนึ่ง..ถ้า“ทหารวางแผนจะล้ม”จริง..พล.อ.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี ซึ่งเป็นแม่ทัพภาค 4 ขณะนั้น ก็ต้องมีส่วนรู้เห็นด้วยเพราะเป็นผู้มีอำนาจเต็มในการควบคุมสถานการณ์วันนั้น..แต่ทำไมจึงแปรพักตร์มาอยู่กับ“ทักษิณ ชินวัตร”..และเป็น สส.บัญชีรายชื่อของพรรคเพื่อไทย..ที่เพิ่งจะลาออกจากเป็นสมาชิกเพื่อ“ตัดไฟแต่ต้นลม”ไม่ให้ลุกลามไปถึงพรรคเพื่อไทยเมื่อวันที่ 15 ตุลาคมที่ผ่านมา

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ไม่เพียงแต่ พล.อ.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี เท่านั้นที่เป็นเพื่อนของอดีตนักโทษเด็ดขาดชายทักษิณ ชินวัตร..แม้แต่ พล.อ.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร 1 ใน 7 จำเลยคดีตากใบที่หลบหนีเช่นกัน..ซึ่งเป็นผู้บัญชาการกองพลทหารราบที่ 5 (ผบ.พล.ร.5) ในเวลานั้น..ก็เป็นเพื่อนร่วมรุ่นนักเรียนเตรียมทหารรุ่น 10 (ตท.10) ของทักษิณด้วย

อย่างไรก็ตาม..เมื่อพลิกแฟ้มผลการสอบสวนข้อเท็จจริงของ“คณะกรรมการอิสระตรวจสอบข้อมูลกรณีตากใบ” ที่มีนายพิเชต สุนทรพิพิธ อดีตผู้ตรวจการแผ่นดินของรัฐสภา เป็นประธาน..ซึ่งได้รับการแต่งตั้งโดยรัฐบาลทักษิณ ชินวัตร..หลังเกิดเหตุการณ์วันที่ 25 ตุลาคม 2547..ระบุว่า ผู้ที่มีส่วนต้องรับผิดชอบเนื่องจากบกพร่องในการปฏิบัติหน้าที่จนเกิดโศกนาฎกรรมตากใบ..คือนายทหาร 3 นาย

คนแรก-พล.ท.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี ยศในขณะนั้นซึ่งเป็นแม่ทัพภาคที่ 4 ไม่ได้ควบคุมดูแลการดำเนินการให้ลุล่วง, คนที่สอง-พล.ท.สินชัย นุตสถิตย์ รองแม่ทัพภาคที่ 4 ในขณะนั้น..ที่ไม่ไหวตัวให้ทันเมื่อพบผู้เสียชีวิตขาดหายใจบนรถ..โดยไม่ได้สั่งการให้แก้ไขเปลี่ยนแปลงการลำเลียงคนให้ดีขึ้น..และคนที่สาม-พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ยศในขณะนั้น ในฐานะ ผบ.พล.ร.5 ที่รับหน้าที่สสลายการชุมนุมและการลำเลียงคนก็ไม่ได้ดูแลให้ลุล่วงเช่นกัน

ผลการสอบสวนข้อเท็จจริงของ“คณะกรรมการอิสระฯ”ชุดนี้ยังระบุด้วยว่า..การลำเลียงผู้ถูกจับกุมทั้งหมด 1,370 คน..โดยมัดมือไขว้หลังและจับนอนคว่ำหน้าซ้อนกันบนรถบรรทุกทั้งหมด 26 คันนั้น..ขบวนแรกออกเดินทางจากอำเภอตากใบ จังหวัดนราธิวาส เวลา 16.15 น. ถึงค่ายอิงคยุทธบริหาร อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี เวลา 19.30 น.

ส่วนขบวนที่สองออกเดินทางเวลา 19.00 น.ถึงจุดหมาย คือค่ายอิงคยุทธบริหารเวลา 22.00 น. ทั้งนี้ยังมีบางคันที่เวลาไม่แน่ชัด..ออกเดินทางเวลา 21.00 น. โดยถึงค่ายอิงคยุทธบริหารเวลา 02.00 น.ของอีกวันหนึ่ง

เรื่องการขนย้ายผู้ถูกจับกุมนี้ มีข้อสังเกตจากผู้คนทั่วไปตั้งแต่หลังเกิดเหตุการณ์ใหม่ๆ ในปี 2547 ว่า..ระยะทางจากอำเภอตากใบถึงค่ายอิงคยุทธบริหาร จังหวัดปัตตานี ประมาณ 150 กิโลเมตร..แต่ทำไมใช้เวลาเดินทางนานถึง 3-5 ชั่วโมง

นอกจากนี้ในระหว่างเดินทาง..ผลการสอบสวนของ“คณะกรรมการอิสระฯ”ยังระบุด้วยว่า เมื่อผู้ถูกควบคุมตัวบนรถร้องขอความช่วยเหลือ หรือส่งเสียง..จะถูกทำร้ายร่างกายจากการตีด้วยพานท้ายปืน หรือไม้กระบอง และเตะหรือเหยียบ

สำหรับผู้เสียชีวิต 78 ศพ..จากผลการสอบสวนของ“คณะกรรมการอิสระฯ” พบว่า 33 ศพ-ขาดอากาศหายใจและถูกกดทับบริเวณหน้าอก, 4 ศพ-ขาดอากาศหายใจจากการกดทับที่หน้าอก และมีบาดแผลถูกกระแทกด้วยของแข็งแต่ไม่รุนแรง, 10 ศพ-ขาดอากาศหายใจจากการกดทับที่หน้าอก, มีอาการชักเพราะการเสียสมดุลของสารในเลือด และบางรายโดนของแข็ง และ 31 ศพ-ขาดอากาศหายใจ

จากข้อสรุปของ“คณะกรรมการอิสระฯ”เห็นว่า ความบกพร่องในการปฏิบัติหน้าที่ของนายทหารทั้ง 3 คนนั้น..ประการแรก-เริ่มจากการวางแผนที่ผิดเนื่องด้วยจำนวนรถบรรทุกไม่พอ..เพราะวางแผนจะจับแกนนำแค่ 30-40 คน..แต่กลับไปจับกุมผู้ชุมนุมกว่าพันคน..ทำให้จำนวนรถไม่เพียงพอต่อการบรรทุก

ประการที่สอง-เรื่องการให้นอนทับซ้อนจนมีการเสียชีวิต..“คณะกรรมการอิสระฯ”เห็นว่า ผู้บังคับบัญชาที่เกี่ยวข้องขาดการใช้วิจารณญาณ, ละเลยไม่ดูแลการลำเลียงและเคลื่อนย้าย..ปล่อยให้เป็นหน้าที่ของเจ้าหน้าที่ชั้นผู้น้อยที่ขาดประสบการณ์..ซึ่งอาจไม่เคยคาดมาก่อนว่า..การทำดังนี้จะทำให้มีการเสียชีวิต

และประการที่สำคัญ..“คณะกรรมการอิสระฯ”เห็นว่า..ผู้ที่รับผิดชอบในการสลายการชุมนุม, การควบคุมตัว และลำเลียงขึ้นรถ คือ พล.ต.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร ผบ.พล.ร.5 ที่ได้รับมอบหมายจากแม่ทัพภาค 4..แต่ พล.ต.เฉลิมชัยไม่ได้อยู่ควบคุมการดำเนินการทั้งหมดให้ลุล่วง..เพราะออกเดินทางไปพบนายกรัฐมนตรี คือ“ทักษิณ ชินวัตร”ที่จังหวัดนราธิวาส..โดยไม่มีเหตุผลและความจำเป็น..ถือว่าปฏิบัติหน้าที่บกพร่องไม่ครบถ้วนตามที่ได้รับมอบหมาย

สุดท้ายแล้ว..ถ้าถึงเวลาเที่ยงคืนของวันที่ 25 ตุลาคม 2567 ซึ่งคดีจะหมดอายุความ..หากตำรวจยังจับตัวจำเลยในคดีนี้ทั้ง 7 คน ที่รวมถึง พล.อ.พิศาล วัฒนวงษ์คีรี และ พล.อ.เฉลิมชัย วิรุฬห์เพชร..มามอบตัวต่อศาลไม่ได้-ก็ถือว่า“อวสานคดีตากใบ” !

รุ่งเรือง ปรีชากุล