เมล่อนฮามี่กัว(哈密瓜)

แตงอร่อยจากทะเลทราย

แตงเมล่อน เป็นพืชอีกชนิดหนึ่งที่กำลังเป็นที่นิยมบริโภคกันมากในปัจจุบัน เนื่องจากมีรสชาติดี เนื้อนุ่ม หวานฉ่ำและมีกลิ่นหอม โดยเฉพาะเมล่อนที่มีลายตาข่ายสวยงามเป็นที่นิยมอย่างมาก ซึ่งมีต้นกำเนิดจากทวีปแอฟริกา หรือในหุบเขาร้อนของเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ โดยเฉพาะในอิหร่านและอินเดียแคนตาลูปและแตงเมล่อน(ฮันนี่ดิว)เป็นแตงสองสายพันธุ์ยอดนิยม ที่แยกแยะความแตกต่างแทบไม่ออกว่าเป็นพืชชนิดเดียวกันหรือไม่ 

แคนตาลูป เป็นพืชตระกูลแตง มีถิ่นกำเนิดในอินเดีย มนุษย์รู้จักกินมานานกว่า 4,000 ปีชื่อแคนตาลูปนี้ ได้มาจากการนำไปปลูกที่เมืองแคนตาลูโป (Cantalupu) ใกล้กรุงโรมของอิตาลีต่อมาพระเจ้าชาร์ลที่ 8 ทรงนำไปปลูกในฝรั่งเศส จึงเรียกชื่อว่า “แคนตาลูป”ตามชื่อเมืองต่อมาชาวอังกฤษนำไปปลูกบ้างจึงเรียกชื่อตามภาษาฝรั่งเศส

มีแตงอีกชนิดหนึ่งชื่อ “แตงฮามี่” เรียกตามชื่อเมืองฮามี่ 哈密ในเขตปกครองตนเองซินเจียงอุยกูร์ + 瓜(guā) (แตง, เมล่อน )เป็นคำอ่านภาษาไทย:ฮา–มี่–กวา (จีนกลาง) ที่ปลูกในภูมิภาคซินเจียงพื้นที่ทะเลทรายของประเทศจีน เป็นเมล่อนอีกชนิดหนึ่งมีชื่อเสียงโด่งดัง ตั้งชื่อตามแหล่งปลูกคือเมืองฮามี่ของมณฑลซินเจียง ได้รับความนิยมอย่างสูงในจีน ต่อมาแพร่หลายทั่วไปในเอเชียและอีกหลายภูมิภาคแตงฮามี่กัวนี้บางคนก็เรียกว่า“แตงธิเบต” ซึ่งเป็นพืชตระกูลเดียวกันกับเมล่อนมีรูปทรงผลสวยรูปร่างยาวรีเหมือนลูกรักบี้ เปลือกสีครีมอาจมีผิวบางหรือหนาปานกลาง และมีลักษณะเป็นตาข่ายหุ้มลักษณะเนื้อละเอียดสีส้มเข้ม ฉ่ำรสหวานกรอบอร่อย ทั้งยังมีกลิ่นหอม จึงเป็นที่นิยมมากจนมีราคาค่อนข้างสูง ฤดูกาลให้ผลผลิตตั้งแต่เดือนมิถุนายนถึงตุลาคม

ด้านสรรพคุณทางโภชนาการ ช่วยแก้อาการท้องผูก บรรเทาอาการไอโลหิตจางและโรคกระเพาะเป็นแหล่งวิตามินโดยเฉพาะวิตามินซี และยังมีใยอาหารและแร่ธาตุต่างๆ นับเป็นตัวเลือกที่ดีต่อสุขภาพโดยทั่วไปแล้วแตงฮามี่มักจะกินสดหรือใส่ในสลัดผลไม้สำหรับกินเป็นของว่างหรือของหวาน หรือใช้ประกอบของหวานและเครื่องดื่มหลายชนิด อาทิเช่น ฟรุตสลัด ไอศกรีม น้ำแข็งไส และน้ำผลไม้ปั่น เป็นต้น

แตงฮามี่กัว (Hamigua melon)หรือเมล่อนฮามี่กัว(哈密瓜)

ก่อนหน้านี้ไม่ได้รับความสนใจที่จะปลูกแตงนี้ในไทย เพราะเกษตรกรเข้าใจว่าเป็นพืชจากทะเลทราย ไม่น่าจะให้ผลผลิตที่ดีต่อมาเมื่อปี 2493-2499 และนักวิจัยการเกษตรไทยแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ได้นำเมล็ดมาทดลองปลูกจนประสบความสำเร็จ มีการปรับปรุงเป็นพันธุ์ลูกผสมจนได้ผลผลิตที่ดี จึงขยายการปลูกกระจายออกทั่วไปโดยแหล่งปลูกที่ให้ผลดีอยู่ที่อำเภออรัญประเทศ จังหวัดสระแก้วส่วนเทคนิคการปลูกแตงธิเบต พันธุ์ซินเจียงนี้ต้องการอุณหภูมิในการปลูกระหว่างกลางวันและกลางคืนที่แตกต่างกันกว่า 10 องศา แตงนี้มีอายุการเก็บเกี่ยว 75 วัน หลังจากเพาะเมล็ด 

ล่าสุดมีบริษัทเอกชนไทยทำการทดลองปลูกแตงธิเบตพันธุ์ซินเจียง ได้ประสบความสำเร็จสามารถปลูกแตงนี้ในประเทศไทย ตามวิธีของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ จึงเป็นพืชเศรษฐกิจอีกตัวหนึ่งที่เป็นทางเลือกของเกษตรกรที่สร้างการตลาด ให้เกิดความต้องการสูงจนได้ราคาดี ช่วยให้มีอนาคตแน่นอน

ส่วนแตงเมล่อนญี่ปุ่น(Melon) นั้นไม่ได้แตกต่างจากแคนตาลูปซึ่งเป็นพืชตระกูลเดียวกัน ที่เรียกว่า เมล่อน นั้นเพราะเป็นชื่อการตลาดเพื่อสร้างความแตกต่างโดยที่ญี่ปุ่นมีสายพันธุ์คิโมจิ กับคูนามิและโมมิจิ เนื้อในสีเขียวและพันธุ์โมมิจิ เนื้อสีส้มออกมาขายแข่งสีของเนื้อและเปลือกแคนตาลูปแตกต่างกันตามสายพันธุ์ บางพันธุ์มีผิวผลหยาบ มีเปลือกแข็ง เป็นร่องลึกรอบผล เปลือกมีลายคล้ายร่างแหหรือตาข่ายสีขาว แต่บางพันธุ์ก็ไม่มี ส่วนเมล่อนมีเปลือกเรียบสีอ่อนและมีเนื้อสีเขียว ในขณะที่แคนตาลูปมีเปลือกตาข่ายสีเข้มและมีเนื้อสีส้มทั้งสองชนิดมีรสหวานและมีคุณค่าทางโภชนาการ โดยที่แคนตาลูปมีวิตามินซีและโปรวิตามินเอมากกว่า

ท่านที่สนใจปลูกเป็นอาชีพหรือปลูกแบบสมัครเล่นมีบริษัทขายเมล็ดแคนตาลูป-เมล่อนรายใหญ่ในประเทศไทยชื่อ  "มูนสตาร์ อกริคัลเจอร์" ผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์แตงฮามี่ สายพันธุ์ซินเจียง ที่มีคุณสมบัติเหมาะสำหรับประเทศไทย ใช้เวลาเพียง 70-75 วัน สามารถเก็บผลผลิตได้

อ้างอิง

คุณอติพจน์ ศรีสุคนธ์

https://www.agrinewsthai.com/news/3139

https://www.onlyfoods.net/types-of-melon.html

https://www.healthline.com/nutrition/honeydew

https://homkhajorn.dusit.ac.th/product/hamigua-melon/