โดย เสรษฐวิทย์ ชีรวินิจ

แผ่นดินอียิปต์โบราณตั้งแต่สมัยของฟาโรห์อาเมนโฮเทป ที่ 4 หรือ อัคเคนนาเตน เรื่อยลงมาค่อนข้างจะวุ่นวายพอสมควร จึงทำให้บันทึกพงศาวดารของอียิปต์ไม่ค่อยชัดเจนอาจเพราะมีการเปลี่ยนผู้ปกครองบ่อย หรือ มีความไม่ชัดเจนในเรื่องชื่อของผู้ปกครองเมื่อฟาโรห์อาเมนโฮเทป ที่ 4 ขึ้นครองราชพระองค์ก็สั่งให้กระเทาะทำลายหินในส่วนที่เป็นพระนามของฟาโรห์ อาเมนโฮเทป ที่ 3บิดาของพระองค์เอง ซึ่งในความหมายของอียิปต์โบราณก็คือการสาปแช่งไม่ให้บุคคลผู้ที่ถูกทำลายชื่อได้มีโอกาสเดินทางไปพบกับเทพเจ้าโอไซริสในปรโลกถือเป็นการล้างแค้นที่โหดร้ายที่สุดเท่าที่จะทำได้ในยุคนั้น

(ฟาโรห์ อาเมนโฮเทป ที่ 3 บิดาของอัคเคนนาเตน-ภาพจากกูเกิ้ล)

ไม่มีใครทราบชัดถึงสาเหตุของการกระทำดังกล่าวเพราะไม่มีบันทึกเอาไว้แต่มันสะท้อนให้เห็นถึงความไม่มั่นคงของราชวงศ์ และ การครองบัลลังก์ของฟาโรห์อย่างชัดเจนสิ่งเหล่านี้มันบ่มเพาะความขัดแย้ง ความเป็นศัตรูเอาไว้ในราชสำนักใกล้ตัวของฟาโรห์ที่สุดการตัดสินใจย้ายเมืองหลวงจากเมืองธีบส์ไปอยู่ที่เมืองอัคเคนนาเตน หรือ เมืองอามาร์นาซึ่งเป็นดินแดนที่แห้งแล้ง ไม่มีผู้คนอาศัยมาก่อน อาจเป็นเพราะมีภัยเงียบในราชสำนักที่คุกคามฟาโรห์พระองค์จึงต้องการจะล้างไพ่ใหม่เพื่อง่ายต่อการจัดการ

แต่สิ่งที่น่าสนใจก็คือ จารึกบนศิลากำหนดเขตแดนของเมือง อามาร์นา ระบุว่า สถานที่ตั้งของเมืองอามาร์นา มีความเหมาะสมที่สุดสำหรับการสร้างเมืองของเทพอะเตน เพราะ“เนื่องจากไม่ใช่ทรัพย์สินของเทพเจ้าองค์ใดๆ ไม่ใช่ทรัพย์สินของเทพีองค์ใดๆและไม่ใช่ทรัพย์สินของผู้ปกครอง และไม่ใช่ทรัพย์สินของผู้ปกครองหญิงรวมทั้งไม่ใช่ทรัพย์สินของมนุษย์ธรรมดาที่จะอ้างสิทธิ์เหนือได้”จารึกดังกล่าว สะท้อนประวัติศาสตร์ในยุคก่อนสมัยฟาโรห์หญิง ซึ่งน่าจะหมายถึงฟาโรห์ฮัทเชปซุท ที่ครองแผ่นดินเมื่อกว่า 150 ปีก่อนหน้าพระองค์ และอัคเคนนาเตนก็อาจจะไม่ชอบพระนางด้วยเรื่องราวของพระนางฮัทเชปซุท ค่อนข้างจะซับซ้อน และ แยบยลมากไว้โอกาสหน้าจะนำมาเล่าครับฟาโรห์ อัคเคนนาเตน สิ้นพระชนม์ในปีที่ 16 ในวันที่ 15 ของฤดูเพาะปลูก หรือ ฤดูอัคเคทที่เมืองอามาร์นา หลังจากครองราชเกือบ 17 ปีในช่วงปลายรัชสมัยของพระองค์ประมาณ 2-3 ปีสุดท้าย บันทึกประวัติศาสตร์ค่อนข้างจะสับสนและ คลุมเครือ

(รูปสลักของพระนางเนเฟอร์ตีติ สุภาพสตรีที่ถือว่า สวยที่สุดในโลกของยุค- ภาพจากกูเกิ้ล)

บางหลักฐานระบุว่า พระองค์ครองราชร่วมกับ พระนางเนเฟอร์ตีติมเหสีผู้เลอโฉมที่สุดในโลกของยุคนั้น แต่บางหลักฐานก็ชี้ไปว่า ผู้ที่ครองราชร่วมกับอัคเคนนาเตนน่าจะเป็น ฟาโรห์ อังคห์เคปเปอร์รูเร (ANKHKHEPERURE)

และเชื่อกันว่า พระองค์น่าจะครองราชเดี่ยวหลังจาก ฟาโรห์อัคเคนนาเตน สิ้นพระชนม์ไปแล้วแต่น่าจะเป็นช่วงเวลาสั้นๆมาก ไม่เกิน 1 ปี

(สุสานของฟาโรห์อัคเคนนาเตน หรือ ROYAL WADI ในเมืองอัคเคนนาเตน-ภาพจากวิกิพีเดีย)

หลังการสิ้นพระชนม์ ศพของฟาโรห์อัคเคนนาเตน ถูกนำไปฝังไว้ในสุสานที่เรียกว่า ROYAL WADI บนฝั่งขวาของแม่น้ำไนล์ตามแผนที่พระองค์ได้วางไว้ล่วงหน้าการฝังศพของอัคเคนนาเตนบนฝั่งขวาของแม่น้ำไนล์ ถือเป็นการฝืน และขัดต่อประเพณีปฎิบัติของอียิปต์โบราณที่สืบทอดกันมานานนับพันปีโดยสิ้นเชิงทำไมถึงฝืนประเพณี ผมจะเล่าให้ฟังในตอนต่อไปครับ