บริษัท เซรามิคอุตสาหกรรมไทย จำกัด ผู้ผลิตกระเบื้อง “คอตโต้” มาเชิญไปทำสัมมนาอบรมพนักงานในหัวข้อ “ทีมงานแห่งความสุข” ผมก็ตอบตกลงเพราะชอบคำว่า “ความสุข”

การทำงานเป็นทีมที่ไม่ค่อยประสบความสำเร็จ เพราะทีมงานไม่มีความสุข ขาดศรัทธากัน มีความขัดแย้ง เครียด และมีความรู้สึก “สุดโต่ง” มากไป เช่น เกลียดมาก รักมาก เลยแบ่งพวกย่อย ๆ ได้ง่าย ที่เรียกว่า “การเมืองในทีมงาน”

มนุษย์เรามีความรู้สึกต่อคนอื่น สิ่งอื่นๆ เป็น 3 แบบ คือ

1. พอใจ ทำให้เกิดความชอบ อยากได้ อยากผูกพันต่อไป เกิดความกระวนกระวายใจ และไม่เป็นสุข

2. ไม่พอใจ ทำให้เกิดความเกลียด รังเกียจตามมา เกิดความไม่เป็นสุข

3. วางเฉย ทำให้เกิดความเฉื่อยชา โง่เขลา ไม่สนใจ ไม่รู้เรื่อง อยากเลี่ยง ทำให้ไม่เป็นสุขเช่นกัน

(ความวางเฉยกับปล่อยวางนี่คนละอย่างกันนะครับ)

ในแง่จิตวิทยาแล้ว การที่เรา “พอใจ” อะไรสักอย่างมากๆ เรามักจะให้ค่าหรือประเมินราคาของสิ่งนั้นเกินความเป็นจริงเสมอ

และการที่เรา “ไม่พอใจ” อะไรมากๆ สักอย่าง เรามักให้ค่าหรือประเมินค่าของสิ่งนั้นน้อยกว่าความเป็นจริงเสมอ

และเมื่อเราวางเฉยไม่สนใจ ก็แสดงว่าเราไม่อยากเห็นสภาพความจริงขณะนั้น อยากเลี่ยงหนี

ความทุกข์ ความสุขทั้งหลายอยู่ที่ “จิตใจ” หรือความรู้สึกของเราที่จะพอใจ ไม่พอใจ หรือวางเฉยมากน้อยแค่ไหนนี่เอง

ถ้าอยากมีความสุข ลดความทุกข์ ลดความเซ็ง ก็ต้องบริหารจิตใจหรือความรู้สึกให้ดี

ในทางพุทธศาสนาแนะให้มีการฝึกจิตโดยการทำสมาธิ (Meditation) เพื่อให้จิตเข้มแข็ง เกิดสติ ไม่อ่อนแอ ไม่โทษผู้อื่น และสามารถควบคุมได้ด้วยตนเอง เพื่อการดำเนินชีวิตอย่างมีสมดุลเหมาะสมต่อไป

ปัญญา (Wisdom) ที่เกิดขึ้นต่อจากสติที่ตั้งมั่นได้นานๆ แล้ว จะทำให้เรารู้จักลดความคิดสุดโต่งเหล่านั้นลง โดยความรู้เท่าทันถึงความไม่แน่นอนและการยึดถือครอบครองไม่ได้ของสิ่งเหล่านั้น

จิตของเราจะเข้มแข็ง เป็นสุข-สงบขึ้น ทนต่อความทุกข์ที่ผ่านเข้ามาได้ดีขึ้น ไม่แสวงหาความพอใจหรือความสุขแบบสุดโต่ง ไม่ปล่อยใจให้โกรธเกลียดอะไร หรือวางเฉย อีกต่อไป

เกิดสมาธิสุข (สุขที่อยู่กับปัจจุบันที่มีสติ) และวิมุติสุข(สุขที่เกิดจากการปล่อยวาง) ได้มากน้อยต่างกันตามวิธีคิดและการฝึกปฏิบัติของแต่ละคน

ในการทำงานเป็นทีมนั้น ถ้าสมาชิกของกลุ่มได้รับการฝึกสมาธิแบบดังกล่าวบ้าง เขาจะเริ่มเข้าใจตัวเอง เข้าใจคนอื่นและมีความสุขกับสภาพที่เห็นอยู่ เป็นอยู่ได้มากขึ้น ไม่รู้สึกสุดโต่งดังกล่าวแล้ว

จากนั้นจึงสอนถึงวิธีการทำงานเป็นทีมแบบทั่วไปให้ฟัง

เขาก็จะทำงานร่วมกันเป็นทีมได้ง่าย เกิดศรัทธา ลดข้อขัดแย้ง แก่งแย่ง และมี “พลัง” ในการทำงาน เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดตามกำลังความสามารถ เพราะเขาลดความรู้สึก “สุดโต่ง” ในตัวเขาได้แล้ว

ทุกคนก็มีความสุข องค์กรมีความสุข เพราะมีทีมงานที่มีความสุขนี่เอง

ฝากไว้ให้คิดในการจะทำงานเป็นทีมกันต่อไปครับ