วันอาทิตย์ ที่ 11 พฤษภาคม พ.ศ. 2568
แนวหน้า
  • แนวหน้า
  • หน้าแรก
  • คอลัมน์
    • คอลัมน์วันนี้
    • คอลัมน์ออนไลน์
    • คอลัมน์การเมือง
    • คอลัมน์ลงมือสู้โกง
    • โลกธุรกิจ
    • ผู้หญิง
    • บันเทิง
    • Like สาระ
    • ดูทั้งหมด
  • ข่าวเด่น
  • พระราชสำนัก
  • การเมือง
  • โลกธุรกิจ
  • อาชญากรรม
  • กทม.
  • ในประเทศ
  • เกษตร
  • ต่างประเทศ
  • กีฬา
  • ผู้หญิง
  • บันเทิง
  • ยานยนต์
  • Like สาระ
หน้าแรก / คอลัมน์ / คอลัมน์การเมือง / กวนน้ำให้ใส
กวนน้ำให้ใส

กวนน้ำให้ใส

สารส้ม
วันอังคาร ที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2565, 02.00 น.
ตุ๊กตาหิน – ดาวินชีโค้ดไทยๆ (ต่อ)

ดูทั้งหมด

  •  

จากข่าวฮือฮา เรื่องการขุดค้นพบ “ประติมากรรมหินสลัก” หรือ“ตุ๊กตาหินโบราณ” นับร้อยตัว และนำมาจัดวางแสดงไว้ในบริเวณวัดพระแก้ว จำนวนหลายสิบตัว


เป็นที่ถกเถียงว่า มาจากไหน เมื่อไหร่ อย่างไร และลงไปอยู่ใต้ดินได้อย่างไร?

ล่าสุด มีข้อมูลและความเห็นเพิ่มเติมที่น่าสนใจ ดังนี้

1. คุณ David Boonthawee ชี้ว่า ไม่ใช่ “ตุ๊กตาอับเฉา” ถ่วงท้องเรือแน่นอน และน่าจะสร้างในเมืองไทย

“...หินอับเฉา (จีนกลางเรียก หย่าชังสือ) หมายถึงหินถ่วงท้องเรือ โดยเฉพาะเรือสำเภาที่ไม่ได้บรรทุกสินค้าหรือมีน้ำหนักเบา เพื่อถ่วงให้ท้องเรือจมหรือกินน้ำลงลึก เรือจะได้ไม่โคลงเคลง

“ตุ๊กตาหินจีน” ที่เห็นแถววัดโพธิ์ วัดอรุณ วัดพระแก้ว และอีกหลายๆ วัดนั้น เกือบทั้งหมด (หรือเผลอๆ อาจจะทั้งหมด) เป็นตุ๊กตาที่สั่งซื้อมาประดับสถานที่โดยตรง ไม่ได้ถูกสร้างขึ้น (อย่างสวยงามวิจิตรบรรจง) เพื่อเอาไปถ่วงท้องเรือ

บางตัวที่มีรอยแตกกะเทาะ เรายังเห็น “โครงเหล็ก” ดามอยู่ภายใน อันนี้ไม่แน่ใจว่าเป็นมาตั้งแต่แรกสร้าง หรือซ่อมเสริมขึ้นภายหลัง (หากเป็นมาตั้งแต่แรกสร้าง ก็ต้องพิจารณาใหม่ว่าเป็นตุ๊กตาที่สลักขึ้นทั้งก้อน หรือมีส่วนของการหล่อปูนอยู่ด้วย)

ส่วนตุ๊กตาหินที่ขุดพบล่าสุดนั้น หากยึดเอาตามหลักฐานชั้นต้น (primary source) ไม่ใช่หลักฐานชั้นรอง (secondary source) หรือแม้แต่การคาดเดา ก็มีแนวโน้มว่าจะเป็นตุ๊กตาที่ “Made in Siam” ล้วนๆ

ดังพระราชหัตถเลขาในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่มีไปถึงสมเด็จพระปิตุลา (อา) ของพระองค์ ดังนี้

...ทูล สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ามหามาลา กรมพระบำราบปรปักษ์

ด้วยการแต่งวัดพระศรีรัตนศาสดารามครั้งนี้ หม่อมฉันได้มอบให้พระยารัตนโกษา และพระอนุรักษโยธา เป็นผู้ทำรูปสัตว์รูปศิลารูปคนเป็นเครื่องประดับตั้งรายตามวัด ตามแต่จะทำได้ แต่ศิลาที่จะทำนั้น ศิลาเขาชะโงกที่กรมช้างทำไว้แต่เดิมจะมีอยู่บ้าง ฤๅท่านจะทรงคิดหาเพิ่มเติมขึ้นบ้าง ถ้าพระยารัตนโกษาจะโปรดประทานศิลาทำรูปสัตว์เหล่านี้ ขอให้ท่านรับสั่งให้ช่วยให้ทำการตามสมควรที่จะกระทำได้

จดหมายมา ณ วันศุกร์ ขึ้น 13 ค่ำ เดือน 3 ปีเถาะ เอกศก 1421เป็นปีที่ 12 ในรัชกาลปัจจุบัน สยามินทร์ (วันศุกร์ ขึ้น ๑๒ ค่ำ เดือน ๓ ปีเถาะเอกศก ๑๒๔๑ ตรงกับวันที่ 23 มกราคม 2423 หรือ ค.ศ. 1880ตามปฏิทินปัจจุบัน)...

เรื่องวัสดุหรือหินที่ใช้แกะสลักเป็นตุ๊กตานั้น นอกจากแหล่งหินจากเขาชะโงกแล้ว ก็น่าจะมีหินจากเกาะสีชัง ที่เป็นลายขาวดำอยู่ด้วย เพราะปรากฏให้เห็นชัดอยู่หลายตัว แต่เราไม่ทราบแน่ชัดว่าเป็นการสั่งทำในคราวเดียวกันหรือไม่ (หินลายขาวดำที่ว่าเป็นหินจากเกาะสีชัง ยังเหมือนกับหินจากเมืองต้าหลี่ด้วย จึงยังชี้ชัดไม่ได้ 100%)

ตุ๊กตาบางตัวมีอักษรภาษาจีนสลักอยู่ด้านหลัง อย่างเช่น

สองตัวแรกคือ เยว่ตง หมายถึงมณฑลกวางตุ้งด้านตะวันออก (ถิ่นที่มาของชาวจีนส่วนใหญ่ในบ้านเรา มีเมืองอย่าง ซัวเถา เหม่ยโจว ซานเหว่ย เฉาโจว และเจียหยาง ส่วนใหญ่พูดภาษาแต้จิ๋ว)

สามตัวหลังเป็นชื่อนายช่างซุ่นหลี แปลรวมกันว่า นายช่างซุ่นหลี จากมณฑลกวางตุ้งตะวันออก ก็หมายความว่าช่างเหล่านี้มาจากเมืองจีน แต่มาทำงานที่เมืองไทย

ตุ๊กตาเหล่านี้ถูกเคลื่อนย้ายออกไปตั้งแต่เมื่อใดนั้น ก็ต้องไปดูประกาศราชกิจจานุเบกษา พ.ศ. 2473 (สมัยรัชกาลที่ 7) ที่ระบุว่า “ค่ารื้อย้ายตุ๊กตา กระถางต้นไม้ และแท่นหินเป็นต้น 431 บาท”

ฉบับเต็มของราชกิจจานุเบกษาฉบับนี้ ระบุถึงค่าใช้จ่ายในการเตรียมพื้นที่วัดพระแก้วและพระบรมมหาราชวังสำหรับ “งานใหญ่” ที่กำลังจะเกิดขึ้น

ก็เป็นอันชัดเจนพอสมควรจากหลักฐานอย่างน้อยสองแหล่งนี้ว่า ตุ๊กตาที่ขุดพบนี้มีจุดกำเนิดที่เมืองไทยในราวต้นปี พ.ศ. 2423 และมาถึงจุดสิ้นสุดในราวปี พ.ศ. 2473 หรือมีอายุใช้งานประมาณ 50 ปี (ส่วนเรื่องทำไมต้องนำไปฝังนั้น ณ ขณะนี้คำตอบยังอยู่ในระดับของการ “คาดเดา”)

จากนั้นก็มากำเนิดใหม่ให้คนฮือฮาอีกครั้งในปี พ.ศ. 2565”

2. คุณ Kornkit Disthan ให้ความเห็นในบริบทแวดล้อมที่น่าสนใจด้วยว่า

“... ตุ๊กตานานาชาติที่ว่ากันว่าเพิ่งขุดพบแล้วมาตั้งตามจุดต่างๆ ของวัดพระแก้วสำหรับคนที่ “เล่นภาพเก่า” น่าจะคุ้นกันดี เพราะในภาพถ่ายเก่าๆ มักมีพวกมันโผล่มาติดกล้องตัวสองตัว

ตุ๊กตาพวกนี้แรกนำมาติดตั้งไว้คราวสมโภชพระนคร 100 ปี (พ.ศ. 2425) คือในรัชกาลที่ 5 จากนั้นพวกมันก็หายไป (น่าจะหายไปคราวฉลองพระนครครบ 150 หรือเปล่าก็ไม่รู้?) จนมาถูกพบอีกครั้ง แล้วกลับมายืนสลอนในวัดพระแก้วกันอีกครา

กะด้วยสายตา ตุ๊กตาพวกนี้ใช้หินคนละประเภทกับตุ๊กตาจีนที่เรามักเรียกว่า “ตุ๊กตาอับเฉา” ตามวัดหลวงต่างๆ ซึ่งมีมากและงามมากที่วัดโพธิ์กับวัดแจ้ง

ในฐานะผู้ไม่เชี่ยวชาญเรื่องหิน แต่ชอบสู่รู้แบบเดาๆ ผมคิดว่าตุ๊กตาหินวัดพระแก้วนี้น่าจะใช้หินเกาะสีชัง อย่างที่เรียกว่าศิลาลาย (ขาวดำ) เป็นแหล่งหินที่นิยมใช้กันแต่โบราณ นอกจากหินจากลพบุรี ราชบุรี เพชรบุรี

ว่ากันด้วยสุนทรียะแล้ว ตุ๊กตาพวกนี้ไม่งาม แม้จะดูแปลกตา ยิ่งแปลกตาในยุคสมโภชพระนคร 100 ปี ด้วยความที่มันประหลาด (exotic) เป็นคอนเทนต์ประเภท “สิบสองภาษา” ซึ่งคนสมัยก่อนชอบ เพราะทำให้ตื่นตาตื่นใจกับโลกภายนอก

“สิบสองภาษา” นี้แปลเป็นภาษาไทยรัชกาลที่ 10 ก็คือ “นานาชาติ” นั่นเอง ที่มันเป็น exotic เพราะดูไม่เข้ากับวัดพระแก้ว แต่น่าจะเข้ากับงาน “นาเชอนัลเอกซฮิบิเชน” (National exhibition) ที่ในหลวงรัชกาลที่ 5 โปรดให้จัดขึ้นพร้อมกับการเฉลิมพระนคร มีการจัดแสดงข้าวของต่างๆ ในประเทศให้คนไทยได้เปิดหูเปิดตา

ตุ๊กตาพวกนี้น่าจะเป็นของจำพวก “เอกซฮิบิเชน” คือจัดแสดงให้คนไทยชมหน้าตาต่างด้าวด้วย และรักษาธรรมเนียมต่างชาติต่างภาษามาพึ่งพระบรมโพธิสมภารด้วย สะท้อนถึงความเป็นศูนย์กลางจักรวาลแบบไทยๆ ดังที่วัดโพธิ์ก็มีภาพสิบสองภาษา แต่เหลืออยู่ไม่เท่าไรแล้ว ด้วยวาดเป็นจิตรกรรมจึงลบเลือนง่าย

กลับมาที่หิน ด้วยความที่ผมเดาว่ามันเป็นหินเกาะสีชัง ดังนั้นมันจึงไม่ใช่ของนำเข้า แต่มีอักษรจีนสลักไว้ที่บางตัวเขียนว่า (เยว่ตง)

เยว่ตงนี้ หมายถึง ตะวันออก (ตง) ของแคว้นเยว่ (มณฑลกวางตุ้ง) หมายถึงเมืองคนแต้จิ๋วทั้งปวง คือ ซัวเถา ซัวบ้วย แต้จิ๋ว และเก๊กเอี๊ย

ช่างที่สลักอาจจะมาจากเมืองเหล่านี้ โดยเฉพาะเมืองเก๊กเอี๊ย นั้นขึ้นชื่อลือชาในเรื่องแกะสลักหินเป็นยิ่งนัก ถ้าไม่นำช่างเข้ามาก็ ส่งหินไทยไปให้สลัก แต่น่าจะอย่างแรกมากกว่า

...ผมคิดว่าตุ๊กตาพวกนี้ไม่ใช่อับเฉาไว้ถ่วงเรือหรอก แต่สั่งเข้ามาจริงจังอย่างทะนุถนอม หรือหากไม่สั่งก็ทำขึ้นเองในประเทศสยามนี้โดยใช้ช่างจีน โดยหินที่ใช้เป็นหินเขียวภูเขาไฟ/หินอัคนี ดังที่สมเด็จฯ กรมพระปรมานุชิตชิโนรส สมด็จพระสังฆราชจอมกวีแห่งวัดโพธิ์ทรงเรียกว่า “เสลานิล”

แต่บางตำราก็บอกว่ามีการส่งแบบไปให้จีน “หล่อศิลาเทียม” ซึ่งแปลว่าตุ๊กตาพวกนี้บางตัวใช้หินปลอมกระมัง และใช้วิธีหล่อขึ้นรูปไม่ใช่สลักเอา ซึ่งผมยังค้นไม่เจอว่าคืออะไรและทำกันอย่างไร....”

ทั้งหลายทั้งปวง เพิ่มความน่าสนใจในการค้นหาที่มา-ที่ไปของตุ๊กตาหินเหล่านี้มากขึ้น

ขณะนี้ ยังไม่ทราบว่าทำไมจึงลงไปอยู่ใต้ดิน?

สารส้ม

เงื่อนไขการแสดงความคิดเห็น ซ่อน

โปรดอ่านก่อนแสดงความคิดเห็น

1.กรุณาใช้ถ้อยคำที่ สุภาพ เหมาะสม ไม่ใช้ ถ้อยคำหยาบคาย ดูหมิ่น ส่อเสียด ให้ร้ายผู้อื่น สร้างความแตกแยกในสังคม งดการใช้ถ้อยคำที่ดูหมิ่นหรือยุยงให้เกลียดชังสถาบันชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์

2.หากพบข้อความที่ไม่เหมาะสม สามารถแจ้งได้ที่อีเมล์ online@naewna.com โดยทีมงานและผู้จัดทำเว็บไซด์ www.naewna.com ขอสงวนสิทธิ์ในการลบความคิดเห็นที่พิจารณาแล้วว่าไม่เหมาะสม โดยไม่ต้องชี้แจงเหตุผลใดๆ ทุกกรณี

3.ขอบเขตความรับผิดชอบของทีมงานและผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซด์ อยู่ที่เนื้อหาข่าวสารที่นำเสนอเท่านั้น หากมีข้อความหรือความคิดเห็นใดที่ขัดต่อข้อ 1 ถือว่าเป็นกระทำนอกเหนือเจตนาของทีมงานและผู้ดำเนินการจัดทำเว็บไซด์ และไม่เป็นเหตุอันต้องรับผิดทางกฎหมายในทุกกรณี

  •  
  • Breaking News
  • ข่าวยอดนิยม
  • คอลัมน์ฮิต
12:18 น. วัดใจคนธัญบุรี! ‘นายกเบี้ยว-ลูกพีช’ใช้สิทธิ์เลือกตั้งเทศบาล ลั่นพร้อมแถลงไม่ว่าแพ้-ชนะ
11:54 น. ‘ดุสิตโพล’เผยคนไทยกังวลค่าครองชีพ-ปัญหาเศรษฐกิจ อึ้งมีเงินสำรองฉุกเฉินต่ำกว่า 1 เดือน
11:30 น. ฝนถล่มไม่กระทบ‘เลือกตั้งเทศบาล68’ กกต.เร่งสอบซื้อเสียง‘กาฬสินธุ์’หัวละ 3 พันบาท
11:06 น. ‘รพ.ราชทัณฑ์’ร่อนหนังสือแจง ยังไม่ได้ฟ้องศาลเพิกถอนมติ‘แพทยสภา’
10:55 น. ตกใจเจอตำรวจ! กลุ่มวัยรุ่นขี่จยย.กลับรถกระทันหัน กระบะทางตรงพุ่งชนซ้ำดับ
ดูทั้งหมด
ชั้น 14 ส่อวุ่นอีก!!! 'รพ.ราชทัณฑ์'เล็งฟ้องศาลเพิกถอนมติ'แพทยสภา'
หยามเกียรติธงชาติไทย! ทนายแจ้งเอาผิด โพสต์เฟสบุ๊คดูหมิ่น'ธงคือผ้าเช็ดเท้า'
(คลิป) 'ฐปณีย์' เละคาบ้าน! ด้อยค่าคนไม่เห็นด้วย 'เมียจ่าปืน' ออกโรงตอกกลับไม่ใช่ IO
'สมชาย'เคลียร์ชัดๆ ไขกระจ่าง'วิษณุ'ไปศาลอาญาทำไม?
(คลิป) หลอกหลอน 'โฆษกพรรคเพื่อไทย' ไปตลอดชีวิต
ดูทั้งหมด
สังคมที่ ‘ชิงชัง’ ทักษิณ ชินวัตร? แต่ละคนจะช่วยชาติได้อย่างไร
แต่ละคนจะช่วยชาติได้อย่างไร
ยกเลิกมาตรา 370 ภารกิจรัฐบุรุษ(ตอน40) หลังอินเดียประกาศอิสรภาพ
บุคคลแนวหน้า : 11 พฤษภาคม 2568
บ่อนกาสิโน-แพทองธาร ชินวัตร : ภาพลักษณ์ไทย
ดูทั้งหมด

เรื่องอื่นๆ ที่น่าสนใจ

‘กกต.’ยันคดี‘ฮั้วเลือก สว.’ทำตามขั้นตอน ไม่เร่งรีบปัดโดน‘ดีเอสไอ’บีบ

ตกใจเจอตำรวจ! กลุ่มวัยรุ่นขี่จยย.กลับรถกระทันหัน กระบะทางตรงพุ่งชนซ้ำดับ

'ภูมิใจไทย' แตกหัก 'เพื่อไทย' คดีฮั้ว สว.เป็นเหตุ ส่อคว่ำร่าง พ.ร.บ.งบฯ 69 - ยุบสภา

เช็คผลโพลคนไทย‘จำวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาได้ไหม’!?

ขนลุกซู่! หญิงสาวกลับบ้านกลางดึก เจอคนนั่งเศร้าอยู่บนศาลริมทาง เชื่อเป็นวิญญาณ

ร้องทุจริต‘เลือกตั้งเทศบาล’แล้ว 352 เรื่อง ‘กกต.’หวังประชาชนใช้สิทธิ์ 70%

  • Breaking News
  • วัดใจคนธัญบุรี! ‘นายกเบี้ยว-ลูกพีช’ใช้สิทธิ์เลือกตั้งเทศบาล ลั่นพร้อมแถลงไม่ว่าแพ้-ชนะ วัดใจคนธัญบุรี! ‘นายกเบี้ยว-ลูกพีช’ใช้สิทธิ์เลือกตั้งเทศบาล ลั่นพร้อมแถลงไม่ว่าแพ้-ชนะ
  • ‘ดุสิตโพล’เผยคนไทยกังวลค่าครองชีพ-ปัญหาเศรษฐกิจ อึ้งมีเงินสำรองฉุกเฉินต่ำกว่า 1 เดือน ‘ดุสิตโพล’เผยคนไทยกังวลค่าครองชีพ-ปัญหาเศรษฐกิจ อึ้งมีเงินสำรองฉุกเฉินต่ำกว่า 1 เดือน
  • ฝนถล่มไม่กระทบ‘เลือกตั้งเทศบาล68’ กกต.เร่งสอบซื้อเสียง‘กาฬสินธุ์’หัวละ 3 พันบาท ฝนถล่มไม่กระทบ‘เลือกตั้งเทศบาล68’ กกต.เร่งสอบซื้อเสียง‘กาฬสินธุ์’หัวละ 3 พันบาท
  • ‘รพ.ราชทัณฑ์’ร่อนหนังสือแจง ยังไม่ได้ฟ้องศาลเพิกถอนมติ‘แพทยสภา’ ‘รพ.ราชทัณฑ์’ร่อนหนังสือแจง ยังไม่ได้ฟ้องศาลเพิกถอนมติ‘แพทยสภา’
  • ตกใจเจอตำรวจ! กลุ่มวัยรุ่นขี่จยย.กลับรถกระทันหัน กระบะทางตรงพุ่งชนซ้ำดับ ตกใจเจอตำรวจ! กลุ่มวัยรุ่นขี่จยย.กลับรถกระทันหัน กระบะทางตรงพุ่งชนซ้ำดับ
ดูทั้งหมด

คอลัมน์ที่เกี่ยวข้อง

นักการเมือง ‘ส้มสารพิษ’

นักการเมือง ‘ส้มสารพิษ’

9 พ.ค. 2568

\'จิตป่วย\' ไม่ใช่เรื่องน่าอาย เร่งป้องกันและรักษากันเถอะ

'จิตป่วย' ไม่ใช่เรื่องน่าอาย เร่งป้องกันและรักษากันเถอะ

8 พ.ค. 2568

ผู้ว่าฯชัชชาติ อย่าทำลายโครงการบ้านมั่นคง

ผู้ว่าฯชัชชาติ อย่าทำลายโครงการบ้านมั่นคง

7 พ.ค. 2568

ถ้าศึกษา แล้วไม่กล้าตัดสินใจ  เปลืองเงิน เปล่าประโยชน์

ถ้าศึกษา แล้วไม่กล้าตัดสินใจ เปลืองเงิน เปล่าประโยชน์

6 พ.ค. 2568

คำโม้คุมกาสิโน กับความจริงของการบังคับใช้กฎหมาย

คำโม้คุมกาสิโน กับความจริงของการบังคับใช้กฎหมาย

5 พ.ค. 2568

ความจริงตึก สตง.ถล่ม  อย่าอคติโดยสัญชาติ

ความจริงตึก สตง.ถล่ม อย่าอคติโดยสัญชาติ

2 พ.ค. 2568

นายกฯคุณหนู เอาอยู่?  ศก.ไทย จากมีเสถียรภาพ สู่มุมมองเชิงลบ

นายกฯคุณหนู เอาอยู่? ศก.ไทย จากมีเสถียรภาพ สู่มุมมองเชิงลบ

1 พ.ค. 2568

ชั้น 14  ประตูกลับสู่นรกของนักโทษเทวดา?

ชั้น 14 ประตูกลับสู่นรกของนักโทษเทวดา?

30 เม.ย. 2568

Back to Top

ผู้ดูแลเว็บไซต์ www.naewna.com
webmaster นางสาวอัญชะลี ไพรีรัก
ดูแลรับผิดชอบข่าว/ภาพ/โฆษณา/ข้อมูลอื่นที่เกียวข้องกับเว็บไซต์
กรรมการบริษัทฯ, กรรมการผู้มีอำนาจ ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการนำเสนอข่าว/ภาพ/ข้อมูลใดๆในเว็บไซต์ทั้งสิ้น

Social Media

  • หน้าแรก |
  • เกี่ยวกับแนวหน้า |
  • โฆษณากับเรา |
  • ร่วมงานกับเรา |
  • ติดต่อแนวหน้า |
  • นโยบายข้อตกลง
Copyright © 2017 Naewna.com All right reserved