ถาม คุณหมอครับ ผมเคยถูกแฟนทิ้งไปเมื่อ 5 ปีที่แล้ว ยังน้อยใจไม่หาย แล้วยังถูกนายจ้างจับผิดไล่ออกจากงานในเวลาไล่เลี่ยกัน ขณะนี้ผมหางานใหม่ได้แล้ว เป็นงานที่ดีถูกใจ เงินเดือนตำแหน่งก็ดี แต่ยังนึกน้อยใจว่าไม่มีวาสนา และเจ็บใจตัวเองตลอดที่โชคร้ายถูกแฟนทิ้งและนายไล่ออกจากงานในเวลาไล่เลี่ยกัน ขณะนี้เลยเป็นคนบ้างานและไม่อยากมีแฟน อายุเกือบ 36 ปีแล้วครับ อารมณ์ไม่ดีเลย อยากอารมณ์ดีบ้างครับ

“สุชาย”

ตอบ คุณมีความคิดซ้ำๆ ว่าตัวเอง “ไม่มีวาสนา” และ “โชคร้าย” ที่ถูกแฟนทิ้งและนายหาเรื่องไล่ออกจากงานมาตั้ง 5 ปีแล้ว ทำให้คุณเป็นคนที่มีอารมณ์ไม่ดี เศร้าหมอง หมดความสุขตลอดมา

ถ้าเราพลิกความเชื่อเสียใหม่ไม่เชื่อตามความเชื่อเก่าๆ คิดแบบมีเหตุผลมากขึ้น เราก็จะรู้ว่าเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นทั้งที่พอใจและไม่พอใจนั้น ล้วนเป็นเหตุการณ์ปกติธรรมดาทั้งนั้น เพราะเป็นความไม่แน่นอน (อนิจจัง) และเป็นสิ่งที่เรายึดครองไม่ได้ (อนัตตา) ทั้งสิ้น ซึ่งทั้งสองสิ่งนี้เป็นความจริงแท้แน่นอน เป็นธรรมชาติแท้ๆ ตามหลักพุทธศาสนาที่ทุกคนต้องประสบแน่ๆ ไม่ใช่สิ่งประหลาดหรือโชคร้ายที่ไหนเลย

ต้องตั้งสติให้ดี อย่าคิดสงสารตัวเอง ถ้าสงสารตัวเองมากๆ อาจเป็นโรคซึมเศร้าได้

จงคิดว่าทุกอย่างที่เกิดขึ้นนั้นเป็นความปกติทั้งสิ้น ทั้งเรื่องแฟนทิ้งหรือตกงาน

วิธีคิดเกี่ยวกับเรื่องนี้ก็คือ

1.การถูกแฟนทิ้งหรือนายไล่ออกจากงาน เป็นเหตุการณ์ที่พบได้ทั่วไป ที่คุณรู้สึกไม่ดีนั้นเป็นปฏิกิริยาที่เกิดจากตัวคุณเองกับเหตุการณ์เหล่านั้น แต่ไม่ใช่ข้อเท็จจริงที่ทำให้คุณต้องเศร้าหรือโชคร้ายเลย

2.หันมาจัดการกับความคิดและอารมณ์ที่มากมายเกินกว่าเหตุของคุณเสีย ด้วยการฝึกให้มีความคิดอย่างเป็นเหตุเป็นผลมากขึ้น เช่น ให้คิดว่าทุกเหตุการณ์ที่เกิดนั้นเป็นเหตุการณ์ตามปกติของมัน

เรามีสิทธิ์ที่จะเลือกโกรธ น้อยใจ หรือไม่โกรธ ไม่น้อยใจก็ได้

แต่ก็รู้แล้วว่าการเกิดความโกรธหรือน้อยใจจะมีสารเคมีชนิดไม่ดีหลั่งในสมอง ทำให้ทุกข์และเครียด เราก็ควรจะเลือกตัดสินใจว่า “ไม่โกรธ ไม่น้อยใจ” ดีกว่า

หัดคิดช้าๆ อย่างใจเย็นและมีเหตุผล มองภาพตัวเองให้ดีและปกติเอาไว้ ไม่วิจารณ์หรือต่อว่าตัวเอง อย่ารู้สึกตามความคิดและอารมณ์ที่ไม่ดีกับตัวเอง อย่าสงสารตัวเองด้วย เพราะจะกลายเป็นคนอารมณ์เสียเรื้อรัง

ที่คุณรู้สึกไม่ดีเพราะคุณรู้สึกเสียหน้า เสียความมั่นใจตัวเอง แต่เราควรเรียนรู้ที่จะไม่โกรธ ไม่น้อยใจ โดยยังรักษาความเชื่อมั่นตัวเองเอาไว้

อย่าเสียเวลาติดอยู่ในภาพความคิดซ้ำๆ ที่ไม่ดีกับตัวเองเลย

3.ถ้าจะคิดแบบแนวพุทธศาสนา ก็ให้คิดว่าคุณเคยทำกรรมที่ไม่ดีกับแฟนและนายเอาไว้ ทำให้ต้องมาชดใช้ชีวิตบางส่วนร่วมกันและชดใช้กรรมกัน และก็ได้ชดใช้ให้แล้ว หมดสิ้นกันไปแล้ว หัดตั้งสติให้มั่นแล้วคุณจะรู้สักปลดปล่อยความโกรธและน้อยใจลงได้ อโหสิกรรมกันไปเถิด

หันมาไชโยกับชีวิตดีกว่าครับ

(ถ้าเศร้าไม่หาย อาจต้องการจิตแพทย์เพื่อวิเคราะห์สาเหตุอื่นๆ ที่แท้ด้วย)