ถ้าไปถามใครสักคนใกล้ๆ ตัวคุณว่า เขาเครียดไหม ?

เขามักจะตอบว่า ไม่เครียด ทั้งที่กำลังเครียดอยู่ก็ตาม เพราะคำว่า “เครียด” เป็นคำที่ไม่ค่อยเป็นมงคลแลดูป่วยๆ แปลกๆ คนไม่ชอบ

แต่รู้ไหมว่าผู้คนทุกวันนี้โดยเฉพาะในเมืองหลวงหรือเมืองใหญ่ๆ กำลังมีความเครียดสะสมเพิ่มขึ้นทุกวันๆ

คนที่มีความเครียดสะสม มักจะขาดสิ่งสำคัญในชีวิตดังนี้

1.ขาดความรัก ไม่รักทั้งตัวเองและผู้อื่น

2.ขาดความคิดสร้างสรรค์ มีแต่ความคิดในเชิงทำลาย ก้าวร้าวมากขึ้น

3.ขาดพลัง มักอ่อนเพลียง่าย

4.ขาดความสุขในชีวิตประจำวัน

ความเครียด เป็นความรู้สึกที่ไม่เป็นสุข เป็นผลรวมของความรู้สึกโกรธปนกับเศร้า คนที่เครียดมากๆ มักแสดงกิริยาได้ทั้งก้าวร้าว ทำร้ายตัวเองและคนอื่น หรือเศร้าชนิดหลีกหนีสังคม

จากประสบการณ์ที่ผมรับปรึกษาผู้ทุกข์ทางจิตและเคยทำสัมมนาตามองค์กรต่างๆ เกี่ยวกับเรื่อง การบริหารความเครียด พบว่าคนที่มีความเครียดส่วนใหญ่ มักจะมีอาการจิต-สรีระแปรปรวน (Psycho-Somatic Disorders) ร่วมด้วย คือเป็นอาการป่วยทางกายโดยมีสาเหตุทางจิตใจที่จะเกิดได้กับทุกระบบของร่างกาย เช่น

ระบบทางเดินอาหาร : ปวดท้อง ท้องอืด ท้องเฟ้อ อาหารไม่ย่อย เป็นแผลในกระเพาะอาหาร (ถ่ายเป็นเลือดสีดำ) เป็นแผลในลำไส้ใหญ่ (ถ่ายเป็นเลือดสีแดง)

ระบบทางสมอง-ประสาท : ปวดหัวไมเกรน ความจำเสื่อม ชาตามแขนขา อัมพฤกษ์ ชักกระตุก

ระบบทางลมหายใจ : หายใจไม่ทัน หอบหืดหายใจเร็ว

ระบบหัวใจ : ความดันโลหิตสูง หัวใจเต้นเร็วหรือช้าไป รู้สึกร้อนวูบวาบตามตัว

ระบบผิวหนัง : เป็นผื่นตามตัวโดยไม่ทราบสาเหตุ

ระบบสืบพันธุ์ : กามตายด้านในเพศชาย ประจำเดือนมาไม่ปกติ (ในเพศหญิง)

บางคนมีอาการอย่างเดียวบางคนมีหลายๆ อย่าง ไปหาแพทย์เฉพาะทางรักษาแล้วไม่หายขาด เพราะสาเหตุเดิมมาจากความเครียดนี่เอง

สิ่งแวดล้อมก็ทำให้เครียดสะสมได้ทุกวัน เช่น การดูข่าวทางทีวีก็เครียดแล้ว มีแต่ข่าวร้าย ไม่ปลอดภัยต่อชีวิตและสังคม ผู้ทุกข์บางคนเล่าว่าดูข่าวทางทีวีตอนเช้าแล้วหัวใจเต้นเร็ว ความดันสูง ผมก็แนะนำไปว่า ให้เลิกดูข่าวเสียบ้าง อ่านหนังสือพิมพ์แต่หัวข้อใหญ่ๆ ก็พอ อย่าดูหรืออ่านละเอียด ให้เปิดเพลงบรรเลงตอนเช้าๆ ฟังน่าจะสร้างสรรค์กว่า

จิตใจของคนทุกวันนี้ก็ขาดหลักยึดทางศาสนาและคุณธรรม ขาดความรักเพื่อนมนุษย์ยึดเอาตัวเองเป็นใหญ่ มีเป้าหมายชีวิตอยู่ที่เงิน อำนาจ และตำแหน่ง ซึ่งได้มาเท่าไรก็ไม่เคยพอ จึงมักทำงานหนักแข่งขันกับเวลาและคนอื่น เกิดภาวะตึงตัว (Strain) เหนื่อยเกร็งไปหมดทั้งตัวและไม่ยอมหยุด จึงเหมือนเป็นการเฆี่ยนม้าเหนื่อยให้เดินต่อไป หรือเหมือนหนูถีบจักรที่ถีบจนตัวตาย

ดังนั้น จะมีคนตายผ่อนส่งมากขึ้นเพราะไม่ยอมรับตัวเอง ไม่พัฒนาตัวเอง และไม่มีความสุขมากขึ้นจากการมีความเครียดสะสมโดยไม่รู้ตัวนี่เอง