โรคตาแห้ง เป็นโรคที่มีความผิดปกติของความสมดุลของน้ำตาบริเวณผิวดวงตา เกิดจากหลายสาเหตุร่วมกัน ทำให้มีอาการแสบตา เคืองตา เหมือนมีทรายในตา ตาสู้แสงไม่ได้ ตาพร่ามัว น้ำตาไหล มักมีอาการเป็นๆหายๆ มีอาการมากเมื่อใช้สายตามากๆ และอาการดีขึ้นเมื่อมีการพักใช้สายตา

สำหรับโรคตาแห้ง พบได้บ่อย โดยกว่า 90% ของผู้ป่วยที่มาที่แผนกผู้ป่วยนอกจักษุวิทยา มีโรคตาแห้งร่วมอยู่ด้วยเสมอ และโรคตาแห้งเป็นโรคเรื้อรังที่รบกวนคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย

ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคตาแห้ง เช่น  อายุที่มากขึ้น เพศหญิง  ใส่คอนแทคเลนส์ เคยทำเลสิก ต่อมไขมันที่เปลือกตาอุดตัน เปลือกตาอักเสบ  มียากินที่ทำให้น้ำตาผลิตน้อยลง เช่นยาแก้สิวกลุ่ม Retinoic acid ยาแก้แพ้กลุ่ม Anti-histamine

มียาหยอดที่มีสารกันเสียมากๆ เช่น ยาต้อหิน มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวานที่คุมไม่ดี โรคแพ้ภูมิตนเองเอสแอลอี โรคปวดข้อรูมาตอยด์

การวินิจฉัยโรคตาแห้งทำได้โดย 1. ประเมินจากอาการ ว่ามีอาการของโรคตาแห้งตามที่กล่าวข้างต้นหรือไม่ 2. ตรวจผิวดวงตาโดยจักษุแพทย์ ทำโดยการย้อมสีบริเวณผิวดวงตา เพื่อดูว่ามีรอยถลอกเล็กๆที่กระจกตา ซึ่งบ่งบอกว่ามีผิวดวงตาที่แห้งหรือไม่

การรักษา 1. ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม เช่น ใส่แว่นกันลม ไม่เปิดพัดลมพัดมาที่ใบหน้าโดยตรง พักการใช้สายตาเป็นระยะ ใช้เครื่องเพิ่มความชื้นในอากาศ 2. ทำความสะอาดเปลือกตาเป็นประจำ เพื่อลดการอุดตันของต่อมไขมันที่เปลือกตา 3. อาหารเสริมที่ช่วยในเรื่องตาแห้งตามหลักฐานปัจจุบัน เช่น Omega-3 4. หยอดน้ำตาเทียมที่มีคุณภาพและปลอดภัย ภายใต้คำแนะนำของเภสัชกรและจักษุแพทย์ โดยใช้เมื่อมีอาการตาแห้ง เคืองตา หรือเมื่อมีอาการมากขึ้นอาจต้องหยอดบ่อยขึ้น โดยถ้าต้องหยอดมากกว่า 4 ครั้งต่อวัน ต้องเลือกใช้น้ำตาเทียมชนิดที่ไม่มีสารกันเสีย 5. เมื่อรักษาตามการรักษาข้างต้นแล้วอาการไม่ดีขึ้น ควรพบจักษุแพทย์ เพื่อให้การรักษาเพิ่มเติม เช่น ยาลดการอักเสบกลุ่มสเตียรอยด์ ยากระตุ้นการสร้างน้ำตา น้ำตาเทียมแบบเจล ใช้ซีรั่มหยอดตา ตลอดจนการรักษาด้วยการผ่าตัดรักษาตาแห้งอื่นๆ

นพ. วีรภัทร อุดมวงศ์ จักษุแพทย์ด้านกระจกตาและการผ่าตัดแก้ไขสายตาผิดปกติ

รพ เมตตาประชารักษ์(วัดไร่ขิง) กรมการแพทย์