มีคนไข้ผู้หญิงมาปรึกษาเรื่องมีความทุกข์มากจากคำพูดของผู้คนรอบตัวทั้งที่รู้จักและเห็นกันผิวเผินเพราะเธอเล่นเฟซบุ๊ก มักจะมีคนมาคอมเม้นท์หรือพูดพาดพิงทั้งเรื่องส่วนตัวหรือครอบครัว ซึ่งก็ไม่เป็นเรื่องร้ายแรงอะไร แต่เธอเป็นคนคิดมากสะเทือนใจง่ายและมีอีโก้มาก สลัดความทุกข์จากคำพูดของคนอื่นไม่ออก จึงมีทุกข์เรื้อรัง แม้จะเลิกเล่นเฟซบุ๊กไปแล้วก็ทุกข์แบบสะเทือนใจอยู่อีกนาน ทุกข์ของเธอเกิดได้แม้การไปอ่านคำโอ้อวดตัวเองของคนอื่น แล้วรู้สึก “หมั่นไส้” ด้วย

สิ่งที่เธอถามและอยากรู้คำตอบมีดังนี้

1. ทำไมคนจึงไม่เข้าใจหรือเข้าใจกันผิด เช่น เข้าใจผิดคิดว่าเธออวดตัว หยิ่ง ทั้งๆ ที่ไม่ใช่ ก็ขอตอบว่าเป็นของธรรมดาที่คนไม่เข้าใจกันหรือเข้าใจผิด ทีเรายังเคยไม่เข้าใจหรือเข้าใจคนอื่นผิดเลย ไม่เห็นแปลก คนที่จะเข้าใจเพื่อนมนุษย์ได้ถ่องแท้นั้นมีน้อยมาก ต้องเป็นคนมีสติ ปัญญา เข้าใจโลกและชีวิตกว้างขวางลึกซึ้งมาก

2. แก้ความโกรธได้อย่างไรเมื่อคิดว่าเขาว่าเรา ให้คิดว่าถ้าโกรธ 1 นาทีเท่ากับทุกข์ 5 ชั่วโมง หัดพูดคำว่า “ไม่เป็นไร” ให้บ่อยๆ ให้ชินเวลาโกรธ แต่อย่าพูดคำว่า“จะเอายังไง” นะ เพราะจะทำให้คุณโกรธและทุกข์ยิ่งขึ้นเวลาโกรธและผิดหวังในตัวคนอื่นมาจากการคาดหวังคนอื่นให้คิดหรือพูดหรือทำอย่างที่คุณต้องการ ซึ่งเป็นไปไม่ได้ ต้องหัดเข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ปกติที่มีความหลากหลาย แตกต่าง ทั้งความคิด สติ ปัญญา และให้เข้าใจด้วยว่าสิ่งหลากหลายทั้งที่ชอบและไม่ชอบนั้นก็ไม่อยู่นานหรอก เดี๋ยวมันก็หมดไป แปรเปลี่ยนไปเรื่อยๆ อย่าไปใส่ใจมัน ช่างมันปะไร

3. ฝึกอย่างไรไม่ให้โกรธ ไม่ให้แสดงอารมณ์ หรือด่าว่าโต้ตอบใคร ให้คิดว่าก่อนจะด่าหรือว่าใครลองนับ 1 ถึง 100 ดูก่อนซิ บางทีนับไปแค่ 10 ก็ลืมด่าว่าไปแล้ว

คนมีอีโก้สูงจะโกรธง่าย โกรธนาน และชอบจับผิดคนอื่น จงหัดผ่อนปรนตัวเองโดยเตือนตัวเองว่าอย่าโกรธบ่อยจะมีทุกข์มาก หัดให้อภัยมนุษย์ การนินทาว่าร้ายเป็นเรื่องของเขา แต่การให้อภัยเป็นเรื่องของเรา หมั่นฝึกใจให้เป็นคนมีเมตตากรุณา การให้โดยไม่หวังผลตอบแทน ทำให้ลดความเป็นตัวตนลง ลองให้อะไรๆ แก่คนที่ไม่อยากให้ดูบ้างสิ แม้แต่คำชมและอภัย อย่าคิดแก้แค้น เพราะการแก้แค้นต้องใช้เวลาและลงทุนมาก เขานินทาเราไม่ถึงนาทีและจากไปแล้วหรือลืมไปแล้ว แต่เราจำได้และเจ็บใจอยู่ใครเป็นคนทุกข์ ? โง่ หรือฉลาดกันแน่ เจ็บใจไปทำไม เจ็บใจแล้วก็ไม่หมดปัญหา ช่างมันไปเลยดีกว่า

แล้วหันมาทำตัวให้สดใสด้วยการยิ้มให้ตัวเองและคนอื่น เมตตาตัวเองและผู้อื่นให้มากๆ หัดพูดชมคนอื่นในความดีของเขาให้มากขึ้น เพราะนั่นแหละคือความดีของเรา และไม่ควรพูดถึงความไม่ดีของคนอื่น เพราะนั่นคือความไม่ดีของเราที่ไม่มีสติปัญญาในการเลือกพูด หมั่นออกกำลังกายเป็นประจำ นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ ว่างๆ ก็ทำสมาธิให้มากขึ้นเพื่อเป็นการพักใจ ลดความคาดหวังตัวเองและคนอื่นลง เตือนสติลดความอิจฉาคนอื่นลงด้วย เท่ากับเริ่มลดอีโก้ตัวเองได้มากขึ้น

คราวนี้คุณคงทุกข์จากคำพูดคนอื่นน้อยลง แต่อย่ากลับไปทุกข์เพราะความคิดและคำพูด (เชิงลบ)ของตัวเองที่ชอบว่าตัวเองอีกเล่า เอาแค่มีสติรู้จักตัวเองและหาทางพัฒนาตัวเองเสีย ได้แค่ไหนก็แค่นั้น ก็ถือว่าเป็นคนมีปัญญาแล้ว