ต่อตระกูล : ถึงผมไม่ใช่นักวิทยาศาสตร์เต็มตัว แต่ในฐานะวิศวกรผู้อยู่ใกล้ชิดกับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จึงมองเห็นโอกาสและตัวอย่างในต่างประเทศที่นำเทคโนโลยีมาใช้ในการสืบสวนสอบสวนอาชญากรรมประเภทต่างๆ อย่างได้ผลที่เห็นได้ชัดเจน ที่สำคัญวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเหล่านี้สามารถนำมาประยุกต์เพื่อตรวจจับการทุจริตคอร์รัปชันในประเทศเราได้อย่างแน่นอน

ต่อภัสสร์  : จริงๆ ในประเทศไทยก็พอจะมีให้เห็นบ้างนะครับ ผมเห็นตัวอย่างที่สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) นำเครื่องเจาะคอนกรีตที่วิศวกรใช้ในงานก่อสร้างไปเจาะพื้นถนนคอนกรีตที่ อบต. อบจ.สร้างกันแล้วมีข่าวว่าทุจริต เทคอนกรีตไม่ได้ความหนาตามที่กำหนด เพราะแต่เดิม เวลาเจ้าหน้าที่ สตง.ไปตรวจ ก็เห็นแต่ถนนที่เทคอนกรีตเสร็จเรียบร้อยแล้ว ถ้าดูด้วยตาที่ขอบถนนก็จะเห็นมีความหนาตามแบบ แต่คราวนี้ผู้ว่าฯ สตง. นายพิศิษฐ์ ลีลาวชิโรภาส ยกเครื่องเจาะคอนกรีตไปด้วย เพื่อเจาะแท่งคอนกรีตออกมาจากกลางถนน แล้ววัดโชว์ต่อหน้าบรรดานักข่าวที่ติดตามไปให้เห็นกันชัดๆ เลยว่า ถนนที่ตามแบบต้องมีความหนา 15 เซนติเมตร แท้จริงแอบเทกลางถนนไม่ถึง 10 เซนติเมตร ถ้าตรวจพิสูจน์แบบนี้จะเป็นพยานหลักฐานชัดเจนที่จะเอาผิดผู้เกี่ยวข้องได้

ต่อตระกูล : เมื่อเร็วๆ นี้ ก็ได้พบผู้ว่าฯสตง.ในงานวันต่อต้านคอร์รัปชัน 6 กันยายน เลยสอบถามว่า สตง.จะมีการใช้เทคโนโลยีเครื่องมือตรวจสอบแบบอื่นๆ ไว้ใช้ตรวจสอบเก็บพยานหลักฐานแบบเครื่องเจาะคอนกรีตไปเจาะถนนอีกบ้างไหม ก็ได้รับคำตอบว่า สตง.จะเพิ่มการใช้เทคโนโลยีในการตรวจสอบทุจริตให้มากขึ้น เช่น ที่มีรายงานว่าถนนคอนกรีตเสริมเหล็กบางแห่งใช้เหล็กน้อยกว่าที่กำหนดในแบบ หรือที่มีรายงานว่า เวลาตรวจสอบก่อนเทคอนกรีตก็มีเหล็กตะแกรงวางไว้ถูกต้อง แต่พอผู้ควบคุมงานไปแล้ว ก็ลากเหล็กตะแกรงทั้งแผงออกไปแล้วรีบเทคอนกรีตกลบไปเลย สำหรับกรณีแบบนี้ สตง.จะเอาเครื่องสแกนเหล็กรุ่นใหม่ไปสแกนตรวจผ่านคอนกรีตลงไปดูได้เลย

ต่อภัสสร์ : แล้วสำหรับ ป.ป.ช. ที่เน้นการสอบสวนโดยรวบรวมหาหลักฐานที่เป็นเอกสารและพยานตามแนวทางการพิจารณาคดีในศาล ได้ใช้เทคโนโลยีในการการพิสูจน์หลักฐานมาประกอบคดีเหมือนอย่าง สตง. บ้างไหมครับ

ต่อตระกูล : เท่าที่ทราบก็มีการริเริ่มบ้างแล้วที่พยายามเสนอให้เก็บหลักฐานแล้วนำมาตรวจสอบทางวิทยาศาสตร์ แต่ที่มีปัญหาคือ ยังขาดการสนับสนุนอย่างเต็มที่ เช่น กรณีวัสดุก่อสร้างสนามบินสุวรรณภูมิ ส่วนหนึ่งที่มีผู้ร้องเรียนต่อ ป.ป.ช.ว่าไม่ได้คุณภาพตามแบบที่กำหนดไว้ ฝ่ายเจ้าหน้าที่สนามบินและฝ่ายผู้ที่ทำการก่อสร้าง ก็นำเอกสารต่างๆ มายืนยันว่าได้ทำทุกอย่างตามขั้นตอนในระเบียบราชการและสัญญาก่อสร้างครบถ้วนทุกประการ เมื่อ ป.ป.ช. ตรวจตามเอกสารและพยานต่างๆจึงไม่พบความผิดแต่อย่างใด แต่มีกรรมการสอบสวน ป.ป.ช.ท้วงติงขึ้นว่า ความจริงการตรวจสอบข้อร้องเรียนทุจริต จะตรวจด้วยเอกสารอย่างเดียวนั้น ไม่เพียงพอ ยิ่งกรณีนี้สามารถเก็บหลักฐานไปพิสูจน์ได้เลยก็ควรทำ

ป.ป.ช.จึงตัดชิ้นส่วนวัสดุก่อสร้างไปทดสอบคุณสมบัติในห้องทดลองในประเทศไทย ปรากฏว่าไม่มีเครื่องมือที่สามารถทดสอบตามมาตรฐานของประเทศเยอรมนีที่อยู่ในข้อกำหนดเลย ต้องส่งไปทดสอบที่เยอรมนี ซึ่งใช้
งบประมาณจำนวนมาก คณะกรรมการสอบสวน ป.ป.ช.มีความเห็นว่า ไม่คุ้มค่าที่จะส่งไปทดลอง จึงปิดคดีโดยไม่ได้รับรู้ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับคุณสมบัติของวัสดุก่อสร้างนี้จากห้องทดลอง

ต่อภัสสร์ : ถ้าต่อไป ป.ป.ช. ได้งบประมาณสนับสนุนในการใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อการสอบสวนคดีทุจริตต่างๆ ตลอดจนมีการบรรจุนักวิทยาศาสตร์และนักเทคโนโลยีการตรวจพิสูจน์หลักฐานเข้ามาสนับสนุนแบบที่ สตง.ได้รับวิศวกรเข้ามาร่วมงานในการตรวจสอบโครงการก่อสร้างภาครัฐ ก็คงจะทำให้ฝ่ายงานสอบสวนสามารถหาหลักฐานได้ชัดเจนและแน่นหนายิ่งขึ้น

ต่อตระกูล : ใช่แล้ว หวังว่าต่อไปคนในวงการปราบปรามการทุจริตของประเทศไทยจะได้เห็นประโยชน์และนำวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาใช้มากขึ้น

ต่อภัสสร์ : แล้วนอกจากนี้ยังมีเครื่องมืออะไรใหม่ๆ ที่น่าสนใจอีกไหมครับ

ต่อตระกูล : ยังมีอีกเทคโนโลยีใหม่ที่ล้ำหน้ามาก ซึ่งมีใช้ในประเทศไทยมานานเป็นสิบปีแล้ว เพียงแต่ไม่ค่อยได้นำมาใช้ในการปราบปรามการทุจริตเป็นหลัก ก็คือ เครื่องคอมพิวเตอร์พร้อมซอฟต์แวร์ติดตามเส้นทางการเงิน มูลค่ากว่าร้อยล้านบาทของสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน(ปปง.) ที่ปัจจุบันเน้นใช้ในภารกิจปราบปรามเครือข่ายผู้ค้ายาเสพติด โดยเครื่องคอมพิวเตอร์และซอฟต์แวร์ชุดนี้สามารถตรวจสอบและติดตามเส้นทางการเงินโดยละเอียดของผู้กระทำผิดตั้งแต่ระดับรายบุคคลจนถึงกลุ่มบริษัทขนาดใหญ่เลยทีเดียว ถ้านำมาใช้ตรวจสอบการทุจริต เทคโนโลยีนี้จะสามารถตรวจสอบได้ว่า เงินส่วนไหนและเท่าไหร่ออกจากบริษัทหรือนักธุรกิจไปสู่นักการเมืองหรือข้าราชการที่ทุจริตได้ ความสามารถของซอฟต์แวร์นี้สามารถไล่ตามการเคลื่อนไหวของเงินทุจริตไม่ว่าจะส่งต่อกันกี่ร้อยกี่พันทอดได้ในพริบตา

นอกจากนี้ก็ยังมีเทคโนโลยีใหม่ที่ใช้ในกิจการสืบราชการลับของประเทศต่างๆ เช่น อิสราเอลก็มีเก้าอี้นั่งจับเท็จที่ดูเหมือนเก้าอี้ธรรมดา ไม่ต้องมีสายระโยงระยางไปเกาะติดอยู่กับผู้ให้การแบบเครื่องจับเท็จรุ่นเก่า แต่สามารถจับการเคลื่อนไหวและอิริยาบถของผู้ให้การในขณะตอบคำซักถามได้ตลอดว่ามีการเคลื่อนไหวผิดปกติขณะตอบคำถามเรื่องใดบ้างหรือไม่ หน่วยสืบราชการลับของรัสเซียก็มีเครื่องมือช่วยในการสืบสวนสอบสวนที่ก้าวหน้ามาก ซึ่งรัฐบาลไทยน่าจะใช้ความสัมพันธ์ในช่วงนี้ติดต่อขอความร่วมมือด้านเทคโนโลยีการสืบสวนสอบสวนนี้ได้ สำหรับสหรัฐอเมริกา แน่นอนว่าเขาใช้เทคโนโลยีล้ำหน้ามากมาย เช่น เครื่องจับเท็จจากน้ำเสียงเวลาพูด เครื่องมือเหล่านี้ก็อาจประสานขอความร่วมมือ หรือ ขอซื้อมาใช้เพื่อประโยชน์ในการปราบปรามการทุจริตก็ได้ เพราะถ้าใช้การได้จริง จับทุจริตเพียงไม่กี่รายก็คุ้มค่ากับราคาเทคโนโลยีเหล่านี้แล้ว

ต่อภัสสร์  : และสิ่งหนึ่งที่จะขาดไม่ได้ก็คือ พลเมืองที่ตื่นรู้ที่พร้อมจะต่อต้านคอร์รัปชัน พลเมืองเหล่านี้จะเป็นแรงผลักดันให้รัฐบาลสนับสนุนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาใช้จริง และเมื่อเครื่องมือเหล่านี้ให้ผลลัพธ์ออกมาแล้ว พลเมืองเหล่านี้
ล่ะจะเป็นผู้ใช้ข้อมูลและหลักฐานการทุจริตมาใช้ลงโทษคนโกงและป้องกันการโกงแบบเดิมๆ ไม่ให้เกิดขึ้นได้อีก